Total Pageviews

Friday, February 13, 2026

Day: 064 | ၀၄ မတ် ၂၀၂၄ | အင်ဂျင်နီယာနှင့် တည်ဆောက်မှု (အင်ဂျင်နီယာကျင့်ဝတ်နှင့် ဝိဿကမ္မဇာတ်) | ခုဒ္ဒကနိကာယ်၊ ဇာတက | Engineering Ethics

 

Day: 064 | ၀၄ မတ် ၂၀၂၄ | အင်ဂျင်နီယာနှင့် တည်ဆောက်မှု (အင်ဂျင်နီယာကျင့်ဝတ်နှင့် ဝိဿကမ္မဇာတ်) | ခုဒ္ဒကနိကာယ်၊ ဇာတက | Engineering Ethics

နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။

နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။

နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။

သာသနာတော်နှစ် ၂၅၆၇ ခုနှစ်၊ မြန်မာကောဇာသက္ကရာဇ် ၁၃၈၅ ခုနှစ်၊ ခရစ်နှစ် ၂၀၂၄ ခုနှစ်၊ မတ်လ (၄) ရက်နေ့၊ ဒီကနေ့ မင်္ဂလာရှိတဲ့ ကမ္ဘာ့ အင်ဂျင်နီယာများနေ့ (World Engineering Day) အခါသမယမှာ တရားနာလာကြတဲ့ သူတော်ကောင်းများအားလုံး၊ လောကကြီးကို အလှဆင် တည်ဆောက်ပေးနေကြတဲ့ အင်ဂျင်နီယာကြီးများနဲ့တကွ ကမ္ဘာသူ ကမ္ဘာသားအပေါင်း ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာ ဘေးရန်ကင်းကွာ ကျန်းမာချမ်းသာကြပါစေလို့ ဦးပဉ္ဇင်း ဆုတောင်းမေတ္တာ ပို့သလိုက်ပါတယ်။ သူတော်ကောင်းတို့ရေ... လောကကြီးမှာ ငါတို့ နေ့စဉ် နေထိုင်နေတဲ့ အိမ်တွေ၊ သွားလာနေတဲ့ တံတားတွေ၊ မိုးမျှော်တိုက်ကြီးတွေ အားလုံးဟာ အင်ဂျင်နီယာတွေရဲ့ ဉာဏ်ပညာနဲ့ စနစ်တကျ တည်ဆောက်ထားတဲ့ အရာတွေချည်းပါပဲ။

ဒီတော့ကာ တရားတော်ကို မနာယူခင်မှာ မိမိတို့ရဲ့ စိတ်ကလေးကို အရင်ဆုံး ငြိမ်သက်အောင်၊ ခိုင်မာအောင် တည်ဆောက်ကြည့်ကြရအောင်။ ခန္ဓာကိုယ်ကို သက်သောင့်သက်သာ ထားပြီး မျက်စိလေးကို မှိတ်ထားလိုက်ပါ။ ဒီကနေ့ဟာ တည်ဆောက်ခြင်းနဲ့ သက်ဆိုင်တဲ့ နေ့ဖြစ်တာမို့၊ မိမိတို့ ခန္ဓာကိုယ်ကြီးကို မတ်မတ် ထောက်မပေးထားတဲ့ "အရိုးစု" (အဋ္ဌိ ကမ္မဋ္ဌာန်း) သို့မဟုတ် မြေကြီးလို ခိုင်မာတဲ့ "ပထဝီဓာတ်" ကို အာရုံပြုပြီး ကမ္မဋ္ဌာန်း ပွားများကြည့်ကြစို့။ ကိုယ့်ရဲ့ ခန္ဓာကိုယ်ကို အဆောက်အဦး တစ်ခုလို သဘောထားလိုက်ပါ။ ခြေထောက်တွေ၊ ကျောရိုးတွေဟာ ဒီအဆောက်အဦးကြီးကို ပြိုမကျအောင် ထောက်ကန်ပေးထားတဲ့ သံမဏိ တိုင်လုံးကြီးတွေပဲလို့ စိတ်ထဲကနေ ပုံဖော် ကြည့်လိုက်ပါ နော်။

 "အရှင်ဘုရား... အရိုးတွေကို ရှုမှတ်တော့ ဘာအကျိုးထူး ရလာမှာလဲ" တဲ့။ သူတော်ကောင်းတို့ရေ... အဆောက်အဦး တစ်ခုမှာ အပြင်ပန်း ဆေးရောင်တွေ ဘယ်လောက်လှလှ၊ အတွင်းက သံပေါင်တွေ၊ အုတ်မြစ်တွေ မခိုင်ရင် ပြိုကျမှာပါပဲ။ အဲဒီလိုပဲ ငါတို့ရဲ့ ခန္ဓာကိုယ်ကြီးမှာ အပြင်က အရေပြားလေး လှနေတာကို သာယာမနေဘဲ၊ အတွင်းက ထောက်ကန်ထားတဲ့ အရိုးအဆစ်တွေရဲ့ ခိုင်မာတဲ့ သဘော (ပထဝီဓာတ်) ကို ထိုးထွင်း မြင်အောင် ကြည့်ရပါမယ်။ အဲဒီလို မြင်လာတဲ့အခါ "ငါလှတယ်၊ ငါချောတယ်" ဆိုတဲ့ မာနတွေ တဖြည်းဖြည်း လျော့ကျသွားပြီး စိတ်ဟာ တည်ငြိမ် ခိုင်မာလာပါလိမ့်မယ်။

ဒါကို မျက်စိထဲ မြင်အောင် ထပ်ပြောရရင်... အထပ်သုံးဆယ်ရှိတဲ့ တိုက်ကြီး တစ်တိုက်ကို စိတ်ကူးကြည့်ပါ။ အပြင်ကနေ ကြည့်ရင် မှန်တွေ၊ ဆေးတွေနဲ့ သိပ်လှပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ အင်ဂျင်နီယာရဲ့ မျက်လုံးနဲ့ ကြည့်ရင်တော့ အဲဒီ အလှအပတွေ အောက်မှာ ဝန်ကျည်အား (Load) တွေကို ထမ်းထားရတဲ့ ကွန်ကရစ်တိုင်တွေ၊ သံချောင်းတွေကိုပဲ မြင်ပါတယ်။ ကိုယ့်ခန္ဓာကိုယ်ကို ကြည့်တဲ့ အခါမှာလည်း ဝိပဿနာ အင်ဂျင်နီယာ တစ်ယောက်ရဲ့ အမြင်မျိုးနဲ့ ကြည့်ရပါမယ်။ "ဒီအသား၊ ဒီအရေပြား အောက်မှာ အရိုးစုကြီးက အတင်း ထောက်ကန်ထားရလို့သာ ဒီရုပ်ကြီး မတ်တပ်ရပ်နေနိုင်တာ ပါလား" လို့ ဆင်ခြင်ပြီး "မာတယ်... တောင့်တယ်... ပထဝီဓာတ်" လို့ စိတ်ထဲကနေ အေးအေးဆေးဆေးလေး ရှုမှတ်ပေးပါ။

ကဲ... ခန္ဓာကိုယ်ရဲ့ အခြေခံ အုတ်မြစ်ဖြစ်တဲ့ ပထဝီဓာတ်ကို အာရုံပြုရင်း စိတ်ကလေး တည်ငြိမ်သွားပြီ၊ ခိုင်ခံ့သွားပြီ ဆိုရင်တော့၊ ဒီကနေ့ ကမ္ဘာ့ အင်ဂျင်နီယာများနေ့နဲ့ အင်မတန် ဆီလျော်တဲ့ အင်ဂျင်နီယာ သိပ္ပံပညာ (Engineering Science)၊ အင်ဂျင်နီယာ ကျင့်ဝတ် (Ethics) တွေနဲ့ ဘုရားရှင် ဟောကြားတော်မူခဲ့တဲ့ ဝိဿကမ္မ နတ်သားရဲ့ အကြောင်းအရာတွေကို ချိန်ထိုးပြီး လေ့လာကြည့်ကြစို့။

ဒီနေ့ခေတ် သိပ္ပံပညာမှာ ကြည့်မယ်ဆိုရင်... မြို့ပြ အင်ဂျင်နီယာ ပညာရပ် (Civil Engineering) မှာ အဆောက်အဦး တစ်ခု တည်ဆောက်တော့မယ် ဆိုရင် အရေးအကြီးဆုံးက အုတ်မြစ် (Foundation) ပါပဲ။ အဆောက်အဦးကြီး ဘယ်လောက် မြင့်မလဲ ဆိုတာကို မူတည်ပြီး၊ အောက်က အုတ်မြစ်ကို ဘယ်လောက် နက်နက် တူးရမလဲ၊ ကွန်ကရစ် ဘယ်လောက် ထူထူ လောင်းရမလဲ ဆိုတာကို အင်ဂျင်နီယာတွေက တိတိကျကျ တွက်ချက်ရပါတယ်။ အပေါ်က ဖိချလာမယ့် အလေးချိန် (Dead Load)၊ လူတွေ ပရိဘောဂတွေကြောင့် ဖြစ်လာမယ့် အလေးချိန် (Live Load) နဲ့ လေတိုက်နှုန်း၊ ငလျင်ဒဏ် (Wind & Seismic Loads) တွေကို အားလုံး ကြိုတင် တွက်ချက်ထားမှသာ အဆောက်အဦးက ခိုင်မာမှာ ဖြစ်ပါတယ်။

ဒါကို မျက်စိထဲ မြင်အောင် ထပ်ပြောရရင်... အဆောက်အဦး တစ်ခု တည်ဆောက်တဲ့ လုပ်ငန်းစဉ် (Process) ကြီး တစ်ခုလုံးဟာ စက်ရုံတစ်ရုံရဲ့ ထုတ်လုပ်မှု ကွင်းဆက်လိုပါပဲ။ ပထမဆုံး မြေစမ်းသပ်ရတယ်၊ ပြီးမှ ပုံစံထုတ်ရတယ်၊ အဲဒီနောက် သံချည်သံကွေး လုပ်ရတယ်၊ ပြီးမှ ကွန်ကရစ် လောင်းရတယ်။ အဆင့်တစ်ဆင့်ချင်းစီတိုင်းမှာ စည်းကမ်းချက်တွေ၊ စံချိန်စံညွှန်းတွေ အတိအကျ ရှိပါတယ်။ သံချောင်း တစ်ချောင်းကို နေရာလွဲထည့်လိုက်တာနဲ့၊ သို့မဟုတ် ကွန်ကရစ် ဖျော်တဲ့ နေရာမှာ ရေနည်းနည်း ပိုထည့်လိုက်တာနဲ့ အဲဒီ တိုင်တစ်တိုင်လုံးရဲ့ ခံနိုင်ရည်အားဟာ ချက်ချင်း ကျဆင်းသွားတတ်ပါတယ်။ သဘာဝ သိပ္ပံရဲ့ ရူပဗေဒ နိယာမတွေဟာ ဘယ်တော့မှ မျက်နှာမလိုက်ပါဘူး။ မှားရင် ပြိုကျမှာပါပဲ။

 ခေတ်သစ် အင်ဂျင်နီယာ ပညာရပ်မှာ "Engineering Ethics" လို့ခေါ်တဲ့ အင်ဂျင်နီယာ ကျင့်ဝတ်ဆိုတာ အသက်တမျှ အရေးကြီးပါတယ်။ အဆောက်အဦး တစ်ခုကို တည်ဆောက်တဲ့ အခါ ကွန်ကရစ်တွေ၊ သံတွေနဲ့ ဖုံးအုပ်လိုက်ပြီ ဆိုရင် အထဲမှာ သံဘယ်နှစ်ချောင်း ထည့်ထားတယ် ဆိုတာကို အပြင်က လူတွေက မမြင်ရတော့ပါဘူး။ အဲဒီအချိန်မှာ ကန်ထရိုက်တာ သို့မဟုတ် အင်ဂျင်နီယာက လောဘတက်ပြီး သံချောင်း အရေအတွက် လျှော့ထည့်လိုက်မယ်၊ ဘိလပ်မြေ အချိုးအစား လျှော့လိုက်မယ် ဆိုရင် ဘယ်သူမှ သိမှာ မဟုတ်ပါဘူး။ ဒါပေမဲ့ ငလျင်လေး နည်းနည်း လှုပ်လာတဲ့ အခါ၊ သို့မဟုတ် လေပြင်းလေး တိုက်လာတဲ့ အခါမှာတော့ အဲဒီ အုတ်မြစ်မခိုင်တဲ့ အဆောက်အဦးဟာ အလွယ်တကူ ပြိုကျသွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။

 "အရှင်ဘုရား... လူမသိအောင် ခိုးလုပ်လိုက်ရင် ခဏတော့ အဆင်ပြေတယ် မဟုတ်လား" တဲ့။ သေချာ စဉ်းစားကြည့်ကြစို့ နော်။ ခဏလေး အဆင်ပြေဖို့အတွက်၊ ငွေလေး နည်းနည်း ပိုရဖို့အတွက် ကိုယ့်ရဲ့ ကျင့်ဝတ်ကို ဖောက်ဖျက်လိုက်တာဟာ အဆောက်အဦးကို ဖျက်ဆီးတာတင် မဟုတ်ဘူး၊ အဲဒီ အဆောက်အဦးထဲမှာ နေမယ့် လူပေါင်းများစွာရဲ့ အသက်အန္တရာယ်ကိုပါ ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိ လုပ်ကြံလိုက်တာနဲ့ အတူတူပါပဲ။ ဒါကြောင့် အင်ဂျင်နီယာ တစ်ယောက်ရဲ့ အကြီးမားဆုံး အရည်အချင်းဟာ ပညာတတ်ဖို့ တစ်ခုတည်း မဟုတ်ဘဲ၊ ဘယ်သူမှ မမြင်တဲ့ အချိန်မှာတောင် မှန်ကန်တဲ့ စံချိန်စံညွှန်းအတိုင်း လုပ်ကိုင်တတ်တဲ့ "သီလ" (Integrity) ရှိဖို့ အလွန် လိုအပ်လှပါတယ်။

ဒါကို ထပ်ပြီး မျက်စိထဲ မြင်အောင် ကြည့်ရရင်... အဆောက်အဦးကြီး ပြိုကျသွားရင် လူတွေက "လေပြင်းတိုက်လို့၊ ငလျင်လှုပ်လို့ ပြိုတာ" လို့ အပြစ်တင်တတ်ကြပါတယ်။ တကယ်တော့ သဘာဝဘေး ဆိုတာ အပြင်က လာတဲ့ အကြောင်းတရား (External Force) သက်သက်ပါ။ တကယ့် ပြိုကျရတဲ့ အဓိက အကြောင်းရင်းကတော့ အတွင်းက အုတ်မြစ်နဲ့ သံချောင်းတွေမှာ ခိုင်မာမှု (Internal Strength) မရှိခဲ့လို့ပါပဲ။ အင်ဂျင်နီယာ ကျင့်ဝတ် ဖောက်ဖျက်ထားတဲ့ အဆောက်အဦးဟာ လေမတိုက်လည်း တစ်နေ့ သူ့အလေးချိန်နဲ့သူ ပြိုကျမှာ အသေအချာပါပဲ။

အဲဒီတော့ သဘာဝ သိပ္ပံက အဆောက်အဦး တစ်ခု ခိုင်မာဖို့ အုတ်မြစ်ကောင်းဖို့ လိုတယ်၊ ကျင့်ဝတ်ကောင်းဖို့ လိုတယ်လို့ သက်သေပြနေတဲ့ အချိန်မှာ၊ မြတ်စွာဘုရားရှင်ကလည်း လွန်ခဲ့တဲ့ နှစ်ပေါင်း ၂၅၀၀ ကျော်ကတည်းက လူသားတွေရဲ့ ဘဝအဆောက်အဦးကြီး ခိုင်မာဖို့အတွက် "သီလ" ဆိုတဲ့ အုတ်မြစ်ကို ဘယ်လို တည်ဆောက်ရမယ်၊ "ပညာ" ဆိုတဲ့ အင်ဂျင်နီယာ ပုံစံကြမ်း (Blueprint) ကို ဘယ်လို ဆွဲရမယ် ဆိုတာကို အတိအကျ ဟောကြား ဓာတ်ခွဲပြတော်မူခဲ့ပါတယ်။ ကိုင်း... ဆက်လက်ပြီးတော့ သိပ္ပံပညာနဲ့ ဘုရားရှင်ရဲ့ ပါဠိတော် ဘယ်လို တစ်ထပ်တည်း ကျနေသလဲ ဆိုတာကို အသေးစိတ် ချိန်ထိုး ကြည့်ကြရအောင်...

ခုဒ္ဒကနိကာယ်၊ ဇာတကပါဠိတော်လာ ဇာတ်တော်တွေမှာရော၊ ဓမ္မပဒ အဋ္ဌကထာတွေမှာပါ အဆောက်အဦး တည်ဆောက်ခြင်းနဲ့ ပတ်သက်ရင် "ဝိဿကမ္မ" (Visvakarma) ဆိုတဲ့ နတ်သားရဲ့ အကြောင်းကို မကြာခဏ တွေ့ရပါတယ်။ သိကြားမင်းက လောကမှာ ပါရမီဖြည့်ကျင့်နေတဲ့ သူတော်ကောင်းတွေ၊ ရသေ့မြတ်တွေ အတွက် ကျောင်းသင်္ခမ်း တည်ဆောက်ပေးဖို့ အမိန့်ပေးတဲ့အခါ ဝိဿကမ္မ နတ်သားက ဆင်းသက်ပြီး ဖန်ဆင်း တည်ဆောက်ပေးရပါတယ်။ ပါဠိတော်မှာ "ဝိဿကမ္မော ဒေဝပုတ္တော သက္ကဿ ဒေဝရာဇဿ ဝစနံ သုတွာ..." လို့ အစချီပြီး ဟောတော်မူပါတယ်။

ဒီပါဠိတော်လေးကို တစ်လုံးချင်း အနက် (Nissaya) ဖွင့်ကြည့်ကြရအောင်။ ဝိဿကမ္မော ဒေဝပုတ္တော - ဝိဿကမ္မ အမည်ရှိသော နတ်သားသည်၊ သက္ကဿ ဒေဝရာဇဿ - နတ်တို့၏ အရှင် သိကြားမင်း၏၊ ဝစနံ - စကားကို၊ သုတွာ - ကြားနာရ၍၊ ရမ္မံ ဝနသဏ္ဍံ - မွေ့လျော်ဖွယ်ရှိသော တောအုပ်သို့၊ ဥပသင်္ကမိတွာ - ချဉ်းကပ်၍၊ ပဏ္ဏသာလံ - သစ်ရွက်မိုးသော ကျောင်းသင်္ခမ်းကို၊ မာပေသိ - ဖန်ဆင်း တည်ဆောက်တော်မူလေ၏ လို့ အနက်ရပါတယ်။

ဒါကို မျက်စိထဲ မြင်အောင် ထပ်ပြောရရင်... ဝိဿကမ္မ နတ်သားဟာ လူ့ပြည်က အင်ဂျင်နီယာတွေလို အုတ်တွေ၊ သဲတွေ၊ ဘိလပ်မြေတွေ သယ်ပြီး အပင်ပန်းခံ တည်ဆောက်နေရတာ မဟုတ်ပါဘူး။ သူ ဖန်ဆင်းလိုက်တဲ့ အဆောက်အဦးရဲ့ အခြေခံ အုတ်မြစ် (Foundation) ဟာ အဲဒီ ကျောင်းသင်္ခမ်းမှာ လာရောက် သီတင်းသုံးမယ့် သူတော်ကောင်းရဲ့ "သီလ" ပါပဲ။ သီလစင်ကြယ်တဲ့ သူတော်ကောင်းရဲ့ ကုသိုလ် စွမ်းအင်ကြောင့်သာ ဝိဿကမ္မ နတ်သားက အင်မတန် ခိုင်ခံ့လှပတဲ့ ကျောင်းသင်္ခမ်းကို ဖန်ဆင်းပေးနိုင်တာ ဖြစ်ပါတယ်။ သီလ မရှိတဲ့ သူတွေအတွက် ဘယ်လို နတ်အင်ဂျင်နီယာကမှ ခိုင်ခံ့တဲ့ ဘဝအဆောက်အဦးကို ဖန်ဆင်းမပေးနိုင်ပါဘူး။

 "ဒါဆိုရင် အရှင်ဘုရား... လူတွေရဲ့ ဘဝမှာ အကောင်းဆုံး အဆောက်အဦး ဆိုတာ ဘာကို ပြောတာလဲ" တဲ့။ ဘုရားရှင်က အတိအကျ ရှင်းပြထားပါတယ်။ လူတစ်ယောက်ရဲ့ ဘဝမှာ "သီလ" ဟာ မြေကြီးနဲ့တူတဲ့ အုတ်မြစ်ပါ။ အဲဒီ သီလမြေကြီးပေါ်မှာ "သမာဓိ" ဆိုတဲ့ နံရံကြီးတွေကို တည်ဆောက်ရပါတယ်။ အဲဒီ နံရံကြီးတွေ လုံခြုံသွားပြီ ဆိုရင်တော့ "ပညာ" ဆိုတဲ့ ခေါင်မိုးကြီးကို မိုးရပါတယ်။ အဲဒီလို သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာ ဆိုတဲ့ အင်္ဂါရပ်တွေနဲ့ ပြည့်စုံသွားတဲ့ အဆောက်အဦး (ဝိပဿနာ ကျင့်စဉ်) ဟာ လောကဓံ ဆိုတဲ့ မုန်တိုင်းတွေ ဘယ်လောက်တိုက်တိုက်၊ အိုခြင်း၊ နာခြင်း၊ သေခြင်း ဆိုတဲ့ ငလျင်တွေ ဘယ်လောက်လှုပ်လှုပ် ဘယ်တော့မှ ပြိုကျမသွားတော့ပါဘူး။

ဒါကို ထပ်ပြီး မျက်စိထဲ မြင်အောင် ကြည့်ရရင်... အပြင်က အင်ဂျင်နီယာတွေ တည်ဆောက်တဲ့ တိုက်တာ အဆောက်အဦးတွေဟာ အနှစ် ငါးဆယ်၊ တစ်ရာ ကြာရင် ဟောင်းနွမ်း ပြိုကျသွားမှာချည်းပါပဲ။ ဘယ်လောက်ပဲ ခိုင်အောင် ဆောက်ဆောက် သဘာဝရဲ့ အနိစ္စ တရားကို မလွန်ဆန်နိုင်ပါဘူး။ ဒါပေမဲ့ မြတ်စွာဘုရားရှင် ဆိုတဲ့ စကြဝဠာရဲ့ အကြီးမြတ်ဆုံး အင်ဂျင်နီယာချုပ်ကြီး (The Supreme Engineer) ပေးသနားခဲ့တဲ့ မဂ္ဂင်ရှစ်ပါး ပုံစံကြမ်း (Blueprint) အတိုင်း တည်ဆောက်ထားတဲ့ သူတော်ကောင်းတွေရဲ့ စိတ်အဆောက်အဦး ကတော့ ကိလေသာ မိုးတွေ ဘယ်တော့မှ ယိုစိမ့်မဝင်နိုင်သလို၊ သံသရာ တစ်လျှောက်လုံးမှာ အခိုင်မာဆုံး ဖြစ်သွားပါတော့တယ်။

အဲဒီတော့ ပြင်ပ အဆောက်အဦးတွေကို တည်ဆောက်တဲ့ နေရာမှာ အင်ဂျင်နီယာ ကျင့်ဝတ် (Engineering Ethics) လိုအပ်သလို၊ ကိုယ့်ရဲ့ ခန္ဓာကိုယ်နဲ့ စိတ်ကို တည်ဆောက်တဲ့ နေရာမှာလည်း ဒိဋ္ဌိစွဲတွေကို ဖြုတ်ချနိုင်တဲ့ ဝိပဿနာ ကျင့်ဝတ် လိုအပ်လာပါတယ်။ ဘယ်လောက်ပဲ လှပတဲ့ အဆောက်အဦးကြီးကို မြင်မြင်၊ အဲဒီအပေါ်မှာ "ငါ ဆောက်တာ၊ ငါ့ တိုက်ကြီး" ဆိုတဲ့ အစွဲအလမ်းတွေ ဝင်မလာအောင် ဘယ်လို ဓာတ်ခွဲ ရှုမှတ်မလဲ ဆိုတဲ့ ဝိပဿနာ အလုပ်ပေး ရှုကွက်ဘက်ကို ကူးကြရအောင်။

အဆောက်အဦး တစ်ခုကို ဆောက်လုပ်နေတဲ့ အင်ဂျင်နီယာ တစ်ယောက်၊ သို့မဟုတ် အဲဒီ အဆောက်အဦးကြီးကို မော့ကြည့်နေတဲ့ သူတစ်ယောက်ရဲ့ ခန္ဓာကိုယ်ထဲက ယန္တရားကြီး ဘယ်လို အလုပ်လုပ်သွားသလဲ ဆိုတာကို သတိ (Sati) နဲ့ စောင့်ကြည့်ကြစို့။ ပထမဆုံး အနေနဲ့ ကိုယ့်ရဲ့ မျက်စိအကြည်ဓာတ် (စက္ခုဒွါရ) နဲ့ ဟိုဘက်က ကွန်ကရစ်တိုက်ကြီး၊ သံပေါင်ကြီးတွေရဲ့ အဆင်းအာရုံ (ရူပါရုံ) တို့ လာတိုက်မိပါတယ်။ အဲဒီလို ဒွါရနဲ့ အာရုံ တိုက်ခိုက်မိလိုက်တဲ့ အခိုက်အတန့်လေးမှာ မြင်သိစိတ် (စက္ခုဝိညာဉ်) လေး ပေါ်လာပါတယ်။

အဲဒီ မြင်သိစိတ်လေး ပေါ်လာတဲ့ အချိန်အထိ "ဒါဟာ တိုက်ကြီးပဲ၊ ဒါဟာ ငါဆောက်ထားတဲ့ လက်ရာပဲ" ဆိုတဲ့ အသိ မပါသေးပါဘူး။ အဆင်းကို အဆင်းသက်သက် မြင်ရုံ သက်သက်မျှသာ ရှိပါသေးတယ်။ အဲဒီလို ဒွါရ၊ အာရုံ၊ ဝိညာဉ် သုံးပါး ပေါင်းဆုံသွားတာကို "ဖဿ" လို့ ခေါ်ပါတယ်။ အဲဒီ ဖဿလေး ဖြစ်ပေါ်လာပြီးတာနဲ့ တစ်ပြိုင်နက် နောက်ကနေ ကပ်လျက် "ဝေဒနာ" ဆိုတဲ့ ခံစားမှု ပေါ်လာပါတယ်။ ကိုယ့်လက်ရာလေး လှပခိုင်ခံ့နေတာကို မြင်ပြီး သာယာတဲ့ သုခဝေဒနာ ပေါ်လာပါတယ်။

အဲဒီ ဝေဒနာ ပေါ်လာပြီးတဲ့နောက်မှာတော့ ဦးနှောက်ထဲက "သညာ" (မှတ်သားမှု) က ဝင်လာပါပြီ။ "ဒီအဆောက်အဦးကြီးက သိပ်လှတာပဲ၊ ငါ့ရဲ့ အင်ဂျင်နီယာ ပညာရပ်တွေ အကုန် သုံးထားတာ" ဆိုပြီး နာမည်တပ်၊ တံဆိပ်ကပ်လိုက်ပါတယ်။ သညာက အဲဒီလို မှတ်သားလိုက်တာနဲ့ တစ်ပြိုင်နက် "သင်္ခါရ" (ပြုပြင်စီရင်မှု) က အလုပ်ဆက်လုပ်ပါတော့တယ်။ "ငါ သိပ်တော်တာပဲ" ဆိုတဲ့ မာနတွေ၊ "ဒီတိုက်ကြီးကို ငါပိုင်တယ်" ဆိုတဲ့ တဏှာ လောဘတွေ အစီအရီ ပေါ်လာပါတော့တယ်။

ဒါကို မျက်စိထဲ မြင်အောင် ထပ်ပြောရရင်... အဲဒီလို မာနတွေ၊ လောဘတွေ ပေါ်လာတဲ့ အချိန်မှာ အမှန်တရားကို ဖုံးကွယ်ထားတဲ့ အဝိဇ္ဇာက ဝင်လာပါပြီ။ အုတ်၊ သဲ၊ ကျောက်၊ ဘိလပ်မြေ ဆိုတဲ့ ရုပ်တရား (Dhatu) တွေ စုပေါင်းထားတာကို "အိမ်၊ တိုက်" လို့ အခိုင်အမာ ထင်မှတ်သွားတဲ့ (ဃနသညာ) ဝင်သွားပါတယ်။ အဲဒီအပြင် "ငါ ဆောက်တာ၊ ငါ့ လက်ရာ" ဆိုပြီး "ငါ" ဆိုတဲ့ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ အခိုင်အမာ ဝင်သွားပါတယ်။ ဒါဟာ အရှိကို အရှိအတိုင်း မမြင်တော့ဘဲ ပညတ်နယ်ပယ်ထဲမှာ လမ်းပျောက်သွားတာပါပဲ။

ဒီနေရာမှာ သူတော်ကောင်းတို့ အထူး သတိပြုရမယ့် အချက်တစ်ခု ရှိပါတယ်။  အနှစ်သာရတွေမှာ လာရှိတဲ့အတိုင်း "သောတာပတ္တိမဂ်" ဉာဏ်ကို ဆိုက်ရောက်သွားတဲ့ အရိယာ သူတော်စင်ကြီးတွေရဲ့ အမြင်မှာတော့ ဒီလို အစွဲအလမ်းတွေ လုံးဝ မရှိတော့ပါဘူး။ သောတာပန် ပုဂ္ဂိုလ်ဟာ အဆောက်အဦးကြီးကို ကြည့်လိုက်တဲ့အခါ "ဒါ ငါ့လက်ရာ" လို့ မာနမတက်တော့ပါဘူး။ "ဩော်... အပြင်က ပထဝီ၊ အာပေါ၊ တေဇော၊ ဝါယော ဆိုတဲ့ ဓာတ်ကြီးလေးပါး အစုအဝေးကြီးကို၊ အတွင်းက ဓာတ်ကြီးလေးပါးနဲ့ ဖွဲ့စည်းထားတဲ့ ခန္ဓာကိုယ်ကြီးက သွားပြီး အကြောင်းတိုက်ဆိုင်အောင် ပေါင်းစပ်ပေးလိုက်တာ ပါလား" လို့ ရုပ်နာမ် ဓာတ်သဘာဝ သက်သက်ကိုသာ အကြွင်းမဲ့ မြင်သွားပါတယ်။ အဲဒါဟာ ဒိဋ္ဌိ ပြုတ်ကျသွားတာပါပဲ။

ဒါကို ထပ်ပြီး မျက်စိထဲ မြင်အောင် ဥပမာပေးရရင်... မျက်လှည့်ဆရာရဲ့ ဥပမာကိုပဲ ပြန်စဉ်းစားကြည့်ပါ။ မျက်လှည့်ပြသူက သေတ္တာအလွတ်ထဲကနေ ခိုငှက်တွေ ထွက်လာအောင် လုပ်ပြတဲ့အခါ လူတွေက အံ့သြကြပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ လှည့်ကွက်ကို သိနေတဲ့ သူကတော့ မအံ့သြတော့ပါဘူး။ အဲဒီလိုပါပဲ၊ သဲ၊ အုတ်၊ ဘိလပ်မြေတွေကနေ မိုးမျှော်တိုက်ကြီး ဖြစ်လာတာဟာ ရူပဗေဒ နိယာမတွေရဲ့ အကြောင်းအကျိုး ဆက်စပ်မှု မျက်လှည့်ကွက်ကြီးပါ။ အဲဒီ မျက်လှည့်ကွက်ကို ဝိပဿနာဉာဏ်နဲ့ ထိုးကြည့်လိုက်တဲ့အခါ၊ ဒါတွေဟာ ပရမတ်နယ်မှာ တကယ်မရှိဘူး၊ ဓာတ်သဘာဝ (Elements) တွေ သက်သက်ပဲလို့ မြင်လာပြီး မာနတွေ၊ လောဘတွေ အားလုံး ကင်းစင်သွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဟုတ်လား... သူတော်ကောင်းတို့ရေ။

ဘယ်လိုမှတ်ရမလဲ ဆိုရင်... လက်တွေ့ အလုပ်ပေး အနေနဲ့ အဆောက်အဦး တစ်ခုကို မြင်လိုက်တဲ့အခါ "တိုက်ကြီး၊ အိမ်ကြီး" လို့ မမှတ်ပါနဲ့။ မျက်စိနဲ့ အဆင်း တိုက်လို့ မြင်တယ်ဆိုရင် "မြင်တယ်... မြင်တယ်" လို့ မြင်သိစိတ်ကလေးကိုသာ စောင့်ကြည့်ပါ။ အုတ်ခဲကို ကိုင်လိုက်လို့ မာသွားရင် "အုတ်ခဲ" လို့ မမှတ်ပါနဲ့။ "မာတယ်... မာတယ်" လို့ ပထဝီဓာတ်ကိုသာ ရှုပါ။ အဲဒီလို ခန္ဓာငါးပါးရဲ့ ဖြစ်စဉ်၊ ဓာတ်ကြီးလေးပါးရဲ့ လှုပ်ရှားမှု သက်သက်ကိုသာ အာရုံပြုနေတာဟာ "သက္ကာယဒိဋ္ဌိ" ကို အမြစ်ကနေ ဆွဲနှုတ်လိုက်တာပါပဲ။

အဲဒီလို ရှုမှတ်နေရင်းနဲ့ နောက်တစ်ဆင့် တက်ပြီး သဿတဒိဋ္ဌိ (မြဲတယ်လို့ ယူဆတဲ့ အမြင်) ကို ဖြုတ်ကြစို့။ ကိုယ် မြင်လိုက်တဲ့ တိုက်ကြီးဟာ အမြဲတမ်း ခိုင်ခံ့နေတာ မဟုတ်ပါဘူး။ အချိန်ကြာလာတာနဲ့အမျှ ဆေးတွေ ကွာကျလာမယ်၊ သံတွေ သံချေးတက်လာမယ်၊ နောက်ဆုံး တစ်နေ့မှာ ပြိုကျပျက်စီးသွားမှာ (အနိစ္စ) ပါပဲ။ "ဩော်... ဘယ်လောက် ခိုင်မာပါတယ် ဆိုတဲ့ သံမဏိတွေတောင် ဖောက်ပြန် ပျက်စီးသွားရတာပါလား။ ဖြစ်ပြီးရင် ပျက်သွားတာချည်းပါလား" လို့ သဘာဝရဲ့ ယိုယွင်းပျက်စီးခြင်း (Entropy) သဘောကို မြင်လိုက်ရင် အမြဲတယ်လို့ ယူဆတဲ့ သဿတဒိဋ္ဌိ ပြုတ်ကျသွားပါပြီ။

ဥစ္ဆေဒဒိဋ္ဌိ (ပြတ်တောက်တယ်၊ အကြောင်းအကျိုး မရှိဘူးလို့ ယူဆတဲ့ အမြင်) ကို ဖြုတ်ဖို့ ဆိုရင်တော့... တိုက်ကြီး ပြိုကျသွားပေမဲ့၊ အဲဒီတိုက်ကြီးကို တည်ဆောက်ခဲ့စဉ်က ပါဝင်ခဲ့တဲ့ "စေတနာ" ဆိုတဲ့ ကံတရားကတော့ ပျက်စီးသွားတာ မဟုတ်ပါဘူး။ အင်ဂျင်နီယာ ကျင့်ဝတ်နဲ့အညီ စေတနာထားပြီး တည်ဆောက်ခဲ့ရင် အဲဒီ ကုသိုလ်ကံဟာ သံသရာမှာ ကိုယ့်အတွက် ခိုင်မာတဲ့ ဘဝတွေကို ဆက်လက် အကျိုးပေးပါလိမ့်မယ်။ ကျင့်ဝတ် ဖောက်ဖျက်ပြီး ခိုးဝှက် တည်ဆောက်ခဲ့ရင်လည်း အဲဒီ အကုသိုလ်ကံက ငရဲအထိ အကျိုးဆက် (ဝိပါက) ပေးဦးမယ် ဆိုတဲ့ အကြောင်းအကျိုး ဆက်စပ်မှုကို သိမြင်လိုက်ရင် ဥစ္ဆေဒဒိဋ္ဌိ အမြစ်ပြတ်သွားပါတယ်။

တရားရှုမှတ်ကာစမှာတော့ "မြင်ရင် မြင်တယ်၊ မာရင် မာတယ်" လို့ ဆရာသမားတွေ ညွှန်ပြတဲ့အတိုင်း ပညတ်ကိုခွာပြီး ပရမတ်ကို ရှုရပါတယ်။ ဉာဏ်ရင့်လာတဲ့ အခါမှာတော့ မိမိခန္ဓာကိုယ်မှာရော၊ ပြင်ပက အဆောက်အဦးတွေမှာပါ ဘာပဲပေါ်ပေါ် ပေါ်လိုက်၊ ပျက်လိုက်၊ အစားထိုးလိုက် ဆိုတဲ့ ဓမ္မအစဉ်တွေသာ ဖြစ်နေပါလားလို့ ကိုယ်ပိုင်ဉာဏ်နဲ့ ထိုးထွင်း သိမြင်လာပါလိမ့်မယ်။ အဲဒီလို ဒိဋ္ဌိသုံးပါးလုံး ကွာကျသွားတဲ့ အချိန်မှာတော့၊ လောကီ တည်ဆောက်ရေးတွေအပေါ်မှာ တွယ်တာမှု ကင်းစင်ပြီး၊ လောကုတ္တရာ ဉာဏ်ပညာ အဆောက်အဦးကြီးကိုသာ ခိုင်မာအောင် တည်ဆောက်နိုင်သူ ဖြစ်သွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။

ဒီသဘောတရားတွေကို လက်တွေ့ဘဝမှာ ပိုပြီး ရှင်းလင်းသွားအောင် သွာဂတ ဓာတ်တော်တိုက် ပြတိုက်ကြီးမှာ တကယ်ဖြစ်ခဲ့တဲ့ ဖြစ်ရပ်မှန် ဇာတ်လမ်းလေး တစ်ပုဒ်ကို ပြောပြချင်ပါတယ်။ ပြတိုက်ကြီးမှာ နိုင်ငံတကာက ရရှိလာတဲ့ ဓာတ်တော် အသစ်တစ်ဆူကို ကိန်းဝပ် ပူဇော်ဖို့အတွက် "စိန်ဖူးတော်ဆောင်" ဆိုတဲ့ အဆောက်အဦး အသစ်တစ်ခု တည်ဆောက်ဖို့ စီစဉ်ကြပါတယ်။ ဒီပရောဂျက်ကို တာဝန်ယူရတာကတော့ ပြတိုက်ရဲ့ အင်ဂျင်နီယာချုပ် ကိုဇော် ပါပဲ။ ကိုဇော်ဟာ အလုပ်ကြိုးစားသူ တစ်ယောက် ဖြစ်ပေမဲ့၊ ဒီတစ်ခါတော့ စီမံကိန်း အချိန်မီ ပြီးစီးဖို့နဲ့ ဘတ်ဂျက်ငွေ ပိုထွက်အောင် ဆိုတဲ့ ရည်ရွယ်ချက်နဲ့ အလွန် မှားယွင်းတဲ့ ဆုံးဖြတ်ချက် တစ်ခုကို ချလိုက်ပါတယ်။

အဆောက်အဦးရဲ့ အောက်ခြေ အုတ်မြစ် (Foundation) ကို လောင်းတဲ့အခါမှာ၊ မူလ ပုံစံကြမ်း (Blueprint) မှာ ပါတဲ့ Grade-60 သံမဏိချောင်းတွေ အစား၊ ဈေးပိုပေါပြီး အရည်အသွေး နိမ့်တဲ့ Grade-40 သံချောင်းတွေကို လူမသိအောင် ပြောင်းလဲ အသုံးပြုဖို့ သူ့ရဲ့ လက်ထောက်တွေကို အမိန့်ပေးလိုက်ပါတယ်။ ကိုဇော်ရဲ့ စိတ်ထဲမှာ "ဒါက အဆောက်အဦး အသေးလေးပဲ၊ ဘယ်လောက်မှ ဝန်မပိပါဘူး။ အထဲမှာ ဖုံးသွားရင် ဘယ်သူမှလည်း သိမှာ မဟုတ်ဘူး" လို့ လောဘနဲ့ မောဟ ဖုံးလွှမ်းပြီး တွေးတောလိုက်တာပါပဲ။ ဒါဟာ အင်ဂျင်နီယာ ကျင့်ဝတ်ကို ဖောက်ဖျက်ရုံသာမက၊ သံသရာအတွက် အလွန် ကြီးလေးတဲ့ အကုသိုလ် အုတ်မြစ်ကို ချလိုက်တာပါပဲ။

ကံကောင်းထောက်မစွာနဲ့ပဲ ကွန်ကရစ် မလောင်းခင် တစ်ရက်အလိုမှာ ပြတိုက်တာဝန်ခံ ကိုမင်း က လုပ်ငန်းခွင်ကို ရုတ်တရက် လာရောက် စစ်ဆေးပါတယ်။ ကိုမင်းက အင်ဂျင်နီယာ မဟုတ်ပေမဲ့၊ ပြတိုက်ရဲ့ အရည်အသွေး စစ်ဆေးရေး မှတ်တမ်း (Template T245) ကို ကိုင်ဆောင်ပြီး စံချိန်စံညွှန်းတွေကို တစ်ခုချင်း တိုက်ဆိုင် စစ်ဆေးပါတယ်။ အဲဒီအခါမှာ သံချောင်းတွေရဲ့ အရည်အသွေး ကွာခြားနေတာကို ချက်ချင်း ရိပ်မိသွားပါတော့တယ်။ ကိုမင်းက ကိုဇော့်ကို ရုံးခန်းထဲ ခေါ်သွားပြီး အကျိုးအကြောင်းကို တင်းတင်းကျပ်ကျပ် မေးမြန်းပါတော့တယ်။

ကိုဇော်က ချွေးပြန်သွားပြီး "အစ်ကိုမင်း... ကျွန်တော် ဘတ်ဂျက်လေး နည်းနည်း သက်သာအောင် လုပ်လိုက်တာပါ။ အဆောက်အဦး သေးသေးလေးမို့ ဘာအန္တရာယ်မှ မရှိနိုင်ပါဘူး" လို့ ဆင်ခြေပေးပါတယ်။ အဲဒီအခါ ကိုမင်းက သက်ပြင်းချလိုက်ပြီး စားပွဲပေါ်က ပြတိုက်ရဲ့ အခြေခံ စည်းမျဉ်း မူဝါဒ စာအုပ်ကို ဖွင့်ပြလိုက်ပါတယ်။ "ကိုဇော်... ကျွန်တော်တို့ရဲ့ မူဝါဒ အမှတ် ၂၇၊ အပိုဒ်ခွဲ ၂၇.၆ မှာ အခြေခံ အဆောက်အအုံ တည်ဆောက်ရေးနဲ့ ပတ်သက်ရင်၊ အထူးသဖြင့် ဓာတ်တော်မြတ်တွေ ကိန်းဝပ်မယ့် နေရာဖြစ်တဲ့အတွက် အမြင့်မားဆုံးသော အင်ဂျင်နီယာ ကျင့်ဝတ်နဲ့ စံချိန်စံညွှန်းကို လိုက်နာရမယ်လို့ အတိအကျ ပြဋ္ဌာန်းထားတယ် ဗျ။"

ဒါကို မျက်စိထဲ မြင်အောင် ထပ်ပြောရရင်... အပြင်လူတွေ မသိပေမဲ့ ကိုယ့်သိစိတ်က သိနေပါတယ်။ ကိုမင်းက ဆက်ပြီး "ဒီအဆောက်အဦးဟာ ရိုးရိုး လူနေအိမ် မဟုတ်ဘူး ကိုဇော်။ ဘုရားရှင်ရဲ့ ဓာတ်တော်မြတ်ကို ပူဇော်မယ့် နေရာ။ ဒီနေရာကို တည်ဆောက်တဲ့ နေရာမှာ လိမ်ညာမှု (Musavada) နဲ့ ခိုးဝှက်မှု (Adinnadana) တွေ ရောနှောသွားပြီ ဆိုရင်၊ ဒီအဆောက်အဦးဟာ ဓမ္မဗိမာန် မဟုတ်တော့ဘူး၊ လောဘဗိမာန် ကြီး ဖြစ်သွားပြီ။ တကယ်လို့ ငလျင်လှုပ်လို့ ပြိုကျပြီး လာဖူးတဲ့ ဘုရားဖူးတွေ ထိခိုက်သွားရင်၊ အဲဒီ ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုး (Load) ဟာ အင်ဂျင်နီယာ ပိုင်းဆိုင်ရာ Load တင် မကဘူး၊ သံသရာ တစ်လျှောက်လုံး ကိုဇော် ထမ်းရမယ့် အကုသိုလ် ကံ ဝိပါက Load ကြီး ဖြစ်သွားလိမ့်မယ်" လို့ လေးလေးနက်နက် ရှင်းပြလိုက်ပါတယ်။

ဒီစကားတွေ ကြားလိုက်ရတဲ့ အခါမှာတော့ ကိုဇော် တစ်ယောက် အကြီးအကျယ် တုန်လှုပ်သွားပါတော့တယ်။ သူ့ရဲ့ မျက်စိရှေ့မှာ လောဘဆိုတဲ့ တိမ်တိုက်တွေ ကွာကျသွားပြီး၊ သူလုပ်ခဲ့တဲ့ လုပ်ရပ်ရဲ့ အကျိုးဆက် ဘယ်လောက် ကြီးမားနိုင်တယ် ဆိုတာကို ပရမတ်အမြင်နဲ့ မြင်သွားပါတယ်။ "ကျွန်တော် မှားသွားပါတယ် အစ်ကိုမင်း။ ငွေလေး နည်းနည်းရဖို့အတွက် ကျွန်တော့်ရဲ့ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း ကျင့်ဝတ်ရော၊ ဘာသာရေး ယုံကြည်မှုကိုပါ ကျွန်တော် ဖျက်ဆီးမိမလို ဖြစ်သွားပြီ။ အခုချက်ချင်း သံချောင်းတွေကို အရည်အသွေးမီတာတွေနဲ့ အကုန် ပြန်လဲပါ့မယ်" လို့ ဝန်ခံ ကတိပြုပါတော့တယ်။

ဒါဟာ ပြတိုက်ကြီးရဲ့ လုပ်ငန်းစဉ် မှတ်တမ်းတွေ (T245) ဟာ အဆောက်အဦး ခိုင်ခံ့ဖို့ သက်သက် စစ်ဆေးတာ မဟုတ်ဘဲ၊ အဲဒီ အဆောက်အဦးကို တည်ဆောက်တဲ့ ဝန်ထမ်းတွေရဲ့ စိတ်နှလုံး အုတ်မြစ် ခိုင်ခံ့ဖို့အတွက်ပါ ထိန်းကျောင်းပေးလိုက်တာပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ ကိုဇော်ဟာ အဲဒီနေ့ကစပြီး ပြတိုက်ရဲ့ တည်ဆောက်ရေး လုပ်ငန်းတိုင်းမှာ သီလ ဆိုတဲ့ အုတ်မြစ်ကို အရင်ဆုံး ချပြီးမှ၊ ပညာ ဆိုတဲ့ အင်ဂျင်နီယာ နည်းစနစ်တွေကို အသုံးချတတ်သူ တစ်ယောက် ဖြစ်သွားပါတော့တယ်။ အုတ်မြစ် ခိုင်မာတဲ့ အဆောက်အဦးလိုပဲ၊ သူ့ရဲ့ ဘဝဟာလည်း ကျင့်ဝတ် သိက္ခာတွေနဲ့ အင်မတန် ခိုင်ခံ့ တည်ငြိမ်သွားခဲ့ပါတယ်။ ဟုတ်လား... သူတော်ကောင်းတို့ရေ။

ကိုင်း... သူတော်ကောင်းတို့ရေ... အခုဟောခဲ့တဲ့ အင်ဂျင်နီယာ ကျင့်ဝတ်နဲ့ တည်ဆောက်ရေး အကြောင်းအရာတွေကို သစ္စာလေးပါးနဲ့ တိုက်ဆိုင် စစ်ဆေးကြည့်ကြစို့။ လောကကြီးမှာ အဆောက်အဦးတွေ ပြိုကျလို့ ဒုက္ခရောက်ရတာ၊ ကိုယ့်ရဲ့ သီလ ပျက်ယွင်းလို့ လိပ်ပြာမလုံ စိတ်ဆင်းရဲရတာ၊ အို၊ နာ၊ သေ ဆိုတဲ့ ယိုယွင်းပျက်စီးခြင်း သဘောတရားတွေ အားလုံးဟာ "ဒုက္ခသစ္စာ" တွေချည်း ဖြစ်နေပါတယ်။ အဲဒီလို ဒုက္ခရောက်အောင် "ငွေရရင် ပြီးရော၊ ငါ့လက်ရာပဲ" ဆိုပြီး တွယ်တာနေတဲ့ လောဘ၊ မာန နဲ့ အကြောင်းအကျိုးကို မသိတဲ့ အဝိဇ္ဇာ တရားတွေဟာ ဒီဆင်းရဲကို ဖြစ်စေတဲ့ "သမုဒယသစ္စာ" ဖြစ်ပါတယ်။ ဟုတ်လား... သူတော်ကောင်းတို့ရေ။

အဲဒီ လောဘ၊ မာန၊ အဝိဇ္ဇာတွေ ချုပ်ငြိမ်းသွားပြီး "ဘာတစ်ခုမှ ခိုင်မာမြဲမြံနေတာ မရှိဘူး၊ သီလ အုတ်မြစ်နဲ့ ပညာသာလျှင် အမြတ်ဆုံး" လို့ မှန်ကန်စွာ သိမြင်သွားတဲ့အခါ ရရှိလာတဲ့ စိတ်ရဲ့ ခိုင်မာငြိမ်းအေးမှုဟာ "နိရောဓသစ္စာ" ဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒီလို ငြိမ်းအေးသွားဖို့အတွက် ကိုယ့်ရဲ့ နေ့စဉ် လုပ်ငန်းခွင်မှာဖြစ်စေ၊ ခန္ဓာကိုယ်ကို ရှုမှတ်ရာမှာဖြစ်စေ ရုပ်နဲ့နာမ် သက်သက်ပဲလို့ အဖန်ဖန် အထပ်ထပ် ရှုမှတ်ပွားများနေတဲ့ ဝိပဿနာ ကျင့်စဉ် လမ်းကြောင်းကြီးဟာ "မဂ္ဂသစ္စာ" ဖြစ်ပါတယ်။ သစ္စာလေးပါး စိုက်သွားပြီ၊ ကိုက်ညီသွားပြီ ဆိုရင်တော့ တို့တစ်တွေရဲ့ သန္တာန်မှာ သက္ကာယဒိဋ္ဌိတွေ အမြစ်ပြတ်ပြီး အခိုင်မာဆုံးသော နိဗ္ဗာန်နန်းဆောင်ကြီးကို တည်ဆောက်နိုင်ပြီ ဖြစ်ပါတယ်။

ဒီတော့ သူတော်ကောင်းတို့ရေ... အဆောက်အဦး အုတ်မြစ် ခိုင်ခံ့မှ ရေရှည် တည်တံ့နိုင်သလို၊ မိမိတို့ရဲ့ ဘဝအဆောက်အဦးကြီး မပြိုလဲဖို့အတွက်လည်း သီလ ဆိုတဲ့ အုတ်မြစ်၊ သမာဓိ ဆိုတဲ့ နံရံ၊ ပညာ ဆိုတဲ့ ခေါင်မိုးတွေကို စနစ်တကျ တည်ဆောက်သွားကြပါလို့ တိုက်တွန်းချင်ပါတယ်။

ဒီကနေ့ ကမ္ဘာ့ အင်ဂျင်နီယာများနေ့မှာ ဟောကြားခဲ့တဲ့ ဓမ္မအလျှောက် အားလုံးပဲ စိတ်ချမ်းသာကြပါစေ၊ ကိုယ်ကျန်းမာကြပါစေ၊ မကောင်းတဲ့ အကုသိုလ် စိတ်များကို ဖယ်ရှားပြီး သီလ၊ ပညာ အုတ်မြစ်များဖြင့် ခိုင်ခံ့သော ဘဝကို တည်ဆောက်နိုင်ကြပါစေ၊ ဒုက္ခခပ်သိမ်း ချုပ်ငြိမ်းရာ နိဗ္ဗာန်သို့ အမြန်ဆုံး ရောက်ကြပါစေ လို့ ဆုတောင်းမေတ္တာ ပို့သလိုက်ပါတယ်။

ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု။

ဘိက္ခု ဣန္ဒသောမ သိရိဒန္တမဟာပါလက

The Office Of Siridantamahapalaka

The Hswagata Buddha Tooth Relics Preservation Private Museum.

နေ့စွဲ - ၀၄ မတ် ၂၀၂၄

ORCID: 0009-0000-0697-4760

Website: www.siridantamahapalaka.com

Sao Dhammasami @ Bhikkhu Indasoma Siridantamahapalaka is Specially trained in Buddhist archaeology and historical tracking of tooth relics through stūpa research registries; integrates archaeological charts, travel accounts, and museum records to support preservation for study and veneration.


No comments:

Post a Comment

Note: Only a member of this blog may post a comment.