ဥယျောဇဉ် (ကျမ်းဦးအမှာစာ)
နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။
ဒါဌာဝံသကျမ်းလာ "ဝန္ဒေ ဒါဌာဓာတုံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ" (သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓမြတ်စွာဘုရား၏ စွယ်တော်မြတ်အား ရှိခိုးပါ၏) ဟူသော မွန်မြတ်လှသည့် ပဏာမဝန္ဒနာဖြင့် ဤကျမ်းစာကို အစချီအပ်ပါသည်။
ဗုဒ္ဓဝင်သမိုင်းကြောင်းကို ပြန်လည်လေ့လာကြည့်လျှင် မြတ်စွာဘုရားရှင် ခန္ဓာပရိနိဗ္ဗာန် စံလွန်တော်မူပြီးနောက် မလ္လမင်းတို့ ရုပ်ကလာပ်တော်ကို မီးသင်္ဂြိုဟ်သောအခါ အရေပါး၊ အရေထူ၊ အသားတို့၏ ပြာနှင့် မှိုင်းတို့ မထင်ရှားဘဲ သရီရဓာတ်တော်များသာလျှင် အံ့ဖွယ်ကြွင်းကျန်ရစ်လေသည်ဟု မဟာပရိနိဗ္ဗာနသုတ်တော်၌ "သရီရိကာနိယေဝ အဝသိဋ္ဌာနိ" ဟု အတိအလင်း မှတ်တမ်းတင်ထားပါသည်။ ထိုအခါ သတ္တဝါဝေနေယျအပေါင်းတို့က "အဟံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓသရီရဿ ဘာဂံ လဘေယျံ" (အကျွန်ုပ်တို့သည်လည်း ဘုရားရှင်၏ ဓာတ်တော်ဝေစုကို ရလိုပါကုန်၏) ဟု ပြင်းပြသော သဒ္ဓါတရားဖြင့် အပြိုင်အဆိုင် တောင်းဆိုခဲ့ကြသည်။ ထို့ကြောင့်ပင် ဒေါဏပုဏ္ဏားက "တသ္မာ ဘောန္တော သမ္မာ ဝိဘဇာမ အဋ္ဌဘာဂေ" ဟု ဓာတ်တော်များကို ရှစ်စု အညီအမျှ ခွဲဝေပေးခဲ့ပြီး၊ "ဒိသာသု ထူပါ ဝိတ္ထတာ ဘဝန္တု" ဟူသည့်အတိုင်း အရပ်မျက်နှာအသီးသီး၌ စေတီတော်များ ပျံ့နှံ့တည်ရှိလာခဲ့ရပါသည်။ ဤသည်မှာ လူအများ ဝင်ထွက်ဖူးမြော်နိုင်ရန် "စာတုမ္မဟာပထေ တထာဂတဿ ထူပေါ ကာတဗ္ဗော" (လမ်းလေးခွဆုံ၌ စေတီတည်ထားရမည်) ဟူသော ဘုရားရှင်၏ မူလလမ်းညွှန်ချက်နှင့်လည်း အပြည့်အဝ ကိုက်ညီလျက်ရှိပါသည်။ ထိုစေတီတော်များ၌ ပန်း၊ နံ့သာ စသည်တို့ဖြင့် ပူဇော်သူတို့အဖို့ "တေသံ တံ ဘဝိဿတိ ဒီဃရတ္တံ ဟိတာယ သုခါယ" ဟူသည့်အတိုင်း ကာလရှည်မြင့်စွာ အစီးအပွားချမ်းသာကို ဖြစ်ထွန်းစေမည်ဖြစ်ပါသည်။
ထိုသို့ ကြွင်းကျန်ရစ်သော ဓာတ်တော်များအနက် အကွဲကွဲအပြားပြားမဖြစ်ဘဲ ပကတိအတိုင်း တည်ရှိသော ဓာတ်တော် (၇) ဆူသာရှိကြောင်းကို သုမင်္ဂလဝိလာသိနီ အဋ္ဌကထာ၌ "သတ္တေဝ ဓာတုယော န ဝိကိဏ္ဏာ၊ စတ္တာရော ဒါဌာ ဒွေ အက္ခကာ ဥဏှီသံ" ဟု ဖွင့်ဆိုထားပါသည်။ အထူးသဖြင့် ဤသုတေသန၏ ပင်မဗဟိုချက်ဖြစ်သော စွယ်တော်လေးဆူနှင့် ပတ်သက်၍ "ဧကာ ဟိ ဒါဌာ တိဒိဝေဟိ ပူဇိတာ၊ ဧကာ ပန နာဂပုရေ မဟီယတိ။ ဧကာ စ ဂန္ဓာရပုရေ ပသတ္ထာ၊ ဧကာ ပုန ကာလိင်္ဂရညော ဝိဇိတေ" ဟူ၍ လောကုတ္တရာနယ်ပယ် (တာဝတိံသာ၊ နဂါးပြည်) မှသည် လူ့ဘုံ (ဂန္ဓာရ၊ ကလိင်္ဂ) အထိ ကျယ်ပြန့်စွာ ကိန်းဝပ်လျက်ရှိကြောင်း ရိုးရာကျမ်းဂန်များက အထွတ်အမြတ်ထား မှတ်တမ်းတင်ခဲ့ကြပါသည်။ ဤသည်မှာ ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တို့၏ ဓာတ်တော်မွေတော်ဆိုင်ရာ ဝိညာဉ်ရေးရာ ယုံကြည်မှု၏ အခိုင်မာဆုံးသော အခြေခံအုတ်မြစ်များပင် ဖြစ်ပါသည်။
သို့ရာတွင် သမိုင်းတစ်လျှောက် သာသနာပြုလုပ်ငန်းစဉ်များကို လေ့လာသောအခါ အသောကမင်းကြီးကဲ့သို့သော မင်းမြတ်တို့က "စတုရာသီတိသဟဿာနိ နဂရာနိ ဇိယာ မုခါ... ဝိဟာရေ တေဟိ ကာရယိ" ဟူသည့်အတိုင်း စေတီတော်ပေါင်း ရှစ်သောင်းလေးထောင် တည်ထားကိုးကွယ်ခြင်းဖြင့် ဓာတ်တော်မွေတော်များ ပျံ့နှံ့မှုကို အထွတ်အထိပ်သို့ ရောက်စေခဲ့ပါသည်။ ရှေးခေတ် ဒါယကာ၊ ဒါယိကာမ အပေါင်းတို့သည် ဘုရားရှင်၏ ဓာတ်တော်များကို ဖူးမြင်ရသောအခါ "ပသန္နစိတ္တော သုမနော" (ကြည်လင်ရွှင်လန်းသော စိတ်ဖြင့်) "အဉ္ဇလိံ ပဂ္ဂဟေတွာန" (လက်အုပ်ချီမိုး ရှိခိုးလျက်) "ဒါဌာဓာတုံ သုဂတဂတံ ပူဇယန္တာ" ဟု ကြည်ညိုသဒ္ဓါ ပြင်းပြစွာဖြင့် ပူဇော်ခဲ့ကြသည်။ ထိုသဒ္ဓါတရား၏ တွန်းအားကြောင့်ပင် မျက်မှောက်ခေတ် ရှေးဟောင်းသုတေသန မြေပြင်တူးဖော်မှုများ၌ "သုဝဏ္ဏထူပံ ကာသိ၊ ရဇတထူပံ ကာသိ၊ မဏိထူပံ ကာသိ" ဟူသည့်အတိုင်း ရွှေကြုတ်၊ ငွေကြုတ်၊ ပတ္တမြားစသော ရတနာကြုတ်များဖြင့် သွားတော်နှင့် ဓာတ်တော်များကို အလွန်ခမ်းနားစွာ အထပ်ထပ် ဌာပနာထားသည်ကို တူးဖော်တွေ့ရှိရခြင်း ဖြစ်ပါသည်။
စင်စစ်အားဖြင့် ရှေးခေတ်လူသားတို့သည် ဓာတ်တော်များကို သက်မဲ့ရုပ်ကြွင်း အရာဝတ္ထုသက်သက်အဖြစ် မရှုမြင်ခဲ့ကြပါ။ မိလိန္ဒပဉှကျမ်းလာ "တိဋ္ဌန္တေ ဝါ နိဗ္ဗုတေ ဝါ၊ သမေ စိတ္တေ သမံ ဖလံ" (သက်တော်ထင်ရှားရှိစဉ်ဖြစ်စေ၊ ပရိနိဗ္ဗာန်စံလွန်ပြီးဖြစ်စေ စိတ်အကြည်ညိုတူမျှပါက အကျိုးတူမျှ၏) ဟူသော တရားနှင့်အညီ သက်ရှိထင်ရှား ဘုရားရှင်ကိုယ်တော်တိုင်ကဲ့သို့ အသက်ဝင်လှုပ်ရှားနေသော အမွေအနှစ် (Living Presence) အဖြစ် ပူဇော်ကြခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ ဤသို့ "ပူဇာရဟေ ပူဇယတော၊ ဗုဒ္ဓေ ယဒိ ဝ သာဝကေ" ဟု ပူဇော်ထိုက်သူအား ပူဇော်ခြင်းသည် လူတန်းစားမရွေး ကုသိုလ်ပွားများနိုင်သော မွန်မြတ်သည့် သဒ္ဓါတရား၏ ပြယုဂ်ပင် ဖြစ်ပေသည်။
ဤသုတေသနကျမ်းသည် ထိုကဲ့သို့ နက်ရှိုင်းသော ရိုးရာသဒ္ဓါတရားနှင့် မျက်မှောက်ခေတ် ရှေးဟောင်းတူးဖော်မှုဆိုင်ရာ အထောက်အထားများအကြား ကွဲလွဲချက်များကို လေ့လာရာတွင် "ဥဘော အန္တေ အနုပဂမ္မ မဇ္ဈိမာ ပဋိပဒါ တထာဂတေန အဘိသမ္ဗုဒ္ဓါ" ဟုဆိုအပ်သော ဓမ္မစကြာ ဒေသနာတော်နှင့်အညီ အစွန်းနှစ်ပါး (ဘာသာရေးအစွန်းရောက်ခြင်း နှင့် သိပ္ပံဝါဒအစွန်းရောက်ခြင်း) ကို ရှောင်ကြဉ်ပြီး မဇ္ဈိမပဋိပဒါ လမ်းစဉ်ဖြင့် ဟန်ချက်ညီညီ ပေါင်းစပ်သုံးသပ်ထားပါသည်။ တွေ့ရှိလာသော ရုပ်ဝတ္ထုများကို "သန္ဒိဋ္ဌိကော ဓမ္မော အကာလိကော" အရ မျက်မှောက်သိမြင်နိုင်သော တရားများအဖြစ် တန်ဖိုးထားသကဲ့သို့၊ အခြားတစ်ဖက်တွင်လည်း "မာ အနုဿဝေန... ယဒါ တုမှေဟေဝ ဇာနေယျာထ" (တစ်ဆင့်ကြားရုံမျှဖြင့် မယုံဘဲ ကိုယ်တိုင်လေ့လာခြင်း) နှင့် "ဝီမံသိတဗ္ဗံ" (စူးစမ်းစစ်ဆေးလေ့လာရမည်) ဟူသော ပညာရပ်ဆိုင်ရာ သုတေသနကျင့်ဝတ်များကိုလည်း တိကျစွာ လိုက်နာကျင့်သုံးထားပါသည်။ ထို့ထက်ပို၍ "ဟိရိ ဩတ္တပ္ပဉ္စ၊ သဗ္ဗလောကံ ပါလေန္တိ သာဓုကံ" ဟူသည့်အတိုင်း ရိုးရာယုံကြည်မှု သဒ္ဓါတရားကို မပုတ်ခတ် မစော်ကားမိစေရန် ဟိရီဩတ္တပ္ပတရားကို လက်ကိုင်ထားကာ ရိုသေလေးစားစွာ ရေးသားတင်ပြထားပါသည်။
အချုပ်အားဖြင့်ဆိုသော် "အနိစ္စာ ဝတ သင်္ခါရာ" (သင်္ခါရတရားတို့သည် အမှန်တကယ် မမြဲကြကုန်) ဟူသော တရားတော်အရ အရာခပ်သိမ်းသည် ပျက်စီးခြင်းသဘော ရှိသော်ငြားလည်း၊ ဘုရားရှင် ချန်ရစ်ခဲ့သော သရီရဓာတ်တော်၊ စွယ်တော်မြတ်များသည် ဝေနေယျတို့အတွက် ကြီးမားသော ကျေးဇူးကို ယနေ့တိုင် ဆောင်ကြဉ်းလျက်ရှိပါသည်။ စာဖတ်သူများအနေဖြင့် ဤကျမ်းစာကို လေ့လာခြင်းအားဖြင့် ရိုးရာစာပေနှင့် မြေပြင်သမိုင်းမှန်တို့၏ အပြန်အလှန် ဖြည့်ဆည်းမှုကို သိမြင်ကာ၊ ဓာတ်တော်မွေတော်များအပေါ် "ပီတိပါမောဇ္ဇဇာတော" (ပီတိပါမောဇ္ဇ ဖြစ်လျက်) သဒ္ဓါတရား ပိုမိုတိုးပွား ခိုင်မာလာနိုင်ကြပါစေ။
နိဂုံးချုပ်အနေဖြင့် မြတ်စွာဘုရားရှင် နောက်ဆုံးမှာကြားတော်မူခဲ့သည့် "ဝယဓမ္မာ သင်္ခါရာ၊ အပ္ပမာဒေန သမ္ပာဒေထ" (ပြုပြင်စီရင်အပ်သော သင်္ခါရတရားတို့သည် ပျက်စီးခြင်းသဘောရှိကုန်၏၊ မမေ့မလျော့သော သတိဖြင့် အားထုတ်ကြကုန်လော့) ဟူသော မဟာဗောဓိ သြဝါဒတော်ကို ဦးထိပ်ပန်ဆင်လျက်၊ ဘုရားရှင်၏ သွားတော်မြတ်များဆိုင်ရာ ဤပါရဂူဘွဲ့ သုတေသနကျမ်းကြီးကို မမေ့မလျော့သော လုံ့လဝီရိယဖြင့် ရိုသေစွာ ကြိုးပမ်းပြုစု တင်ပြအပ်ပါသည်။
The Hswagata Buddha Tooth Relics Preservation Private Museum