Day 99 Apr 9 Year 2023 ရေဒီယိုသတ္တိကြွမှုနှင့် ဓာတ်တော်ရောင်ခြည် (Radioactivity, Penetrating Power & The Radiation of Dhatu)
ဝိနယပိဋက၊ မဟာဝဂ္ဂပါဠိတော် (ဓာတ်တော်တို့၏ တန်ခိုးပြာဋိဟာနှင့် ရောင်ခြည်တော်ကွန့်မြူးခြင်း)
Radioactivity & Ionizing Radiation (Alpha, Beta, Gamma Decay)
"နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ"
"နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ"
"နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ"
ကိုင်း... သူတော်ကောင်းတို့ရေ... ယနေ့ သာသနာတော်နှစ် ၂၅၆၆ ခု၊ ကောဇာသက္ကရာဇ် ၁၃၈၄ ခု၊ တန်ခူးလပြည့်ကျော် (၅) ရက်၊ ခရစ်နှစ် ၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ (၉) ရက်၊ တနင်္ဂနွေနေ့၊ မင်္ဂလာရှိသော ညချမ်းအချိန်ကာလလေးမှာ သွာဂတ သွားဓာတ်တော် စောင့်ရှောက်ရေး ပြတိုက်မှ စီစဉ်ကျင်းပအပ်သော နေ့စဉ် ဓမ္မသဘင်ပွဲကို စတင် ကျင်းပပါတော့မယ်။ ရှေးဦးစွာ တရားပွဲ မစတင်မီမှာ ဘုရားရှင် ကိုယ်တော်မြတ်ကြီးရဲ့ အနန္တဂုဏ်ကျေးဇူးတွေကို အာရုံပြုပြီး ရှိခိုးပူဇော်ကြရအောင်။ ဒီနေ့ ခေါင်းစဉ်က "ရေဒီယိုသတ္တိကြွမှုနှင့် ဓာတ်တော်ရောင်ခြည်" ဆိုတော့ ဘုရားရှင်ရဲ့ ဂုဏ်တော်ကို စွမ်းအင်ကွန့်မြူးခြင်း၊ အတားအဆီးမရှိ ထိုးဖောက်နိုင်ခြင်းတို့နဲ့ ယှဉ်ပြီး အကျယ်တဝင့် ပူဇော်ချင်ပါတယ်။
"အရဟတော" - ကိလေသာ အပူဓာတ်၊ လောင်စာဓာတ်၊ အဆိပ်အတောက် ရေဒီယိုသတ္တိကြွမှုတို့မှ ကင်းဝေးတော်မူပြီး၊ သတ္တဝါတို့၏ စိတ်နှလုံးအတွင်းသို့ မေတ္တာရောင်ခြည်၊ ပညာရောင်ခြည်တို့ဖြင့် အတားအဆီးမရှိ ထိုးဖောက်ဝင်ရောက်ကာ အေးမြစေတော်မူသော၊ "သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ" - ရုပ်နာမ်တို့၏ ဖြစ်ပျက်မှု စွမ်းအင်သဘောတရားနှင့် ဓာတ်သဘာဝတို့၏ ဖြာထွက်ပြောင်းလဲပုံ (Radiation and Decay) ကို ဆရာမကူ သယမ္ဘူဉာဏ်တော်မြတ်ဖြင့် ကိုယ်တော်တိုင် ထိုးထွင်းသိမြင်တော်မူသော၊ "တဿ ဘဂဝတော" - ဘုန်းတော်ခြောက်ပါးနှင့် ပြည့်စုံတော်မူသော ထိုမြတ်စွာဘုရားရှင်အား "နမော" - ရိုသေမြတ်နိုး လက်အုပ်မိုး၍ ရှိခိုးကန်တော့လိုက်ရပါ၏ ဘုရား။
ဆက်လက်ပြီးတော့လည်း "အနန္တော အနန္တငါးပါး" ကို အာရုံပြုကြရအောင်။ ဗုဒ္ဓဂုဏ်တော်၊ ဓမ္မဂုဏ်တော်၊ သံဃာဂုဏ်တော်၊ မိဘဂုဏ်တော်၊ ဆရာသမားဂုဏ်တော် ဆိုတဲ့ အနန္တငါးပါးသော ကျေးဇူးရှင်ကြီးတွေကို ဦးထိပ်ထားပြီးတော့၊ "မျက်စိဖြင့် မမြင်နိုင်သော ရောင်ခြည်များသည် အရာဝတ္ထုများကို ထိုးဖောက်နိုင်သကဲ့သို့၊ မြတ်စွာဘုရား၏ ဓမ္မရောင်ခြည်တော်သည် မိမိတို့၏ မာနတံတိုင်း၊ ဒိဋ္ဌိတံတိုင်းများကို ထိုးဖောက်ဖြိုခွင်းနိုင်ကြပါစေ" လို့ ဦးဇင်းက ရှေးဦးစွာ မေတ္တာပို့သ ဆုတောင်းပေးလိုက်ပါတယ် သူတော်ကောင်းတို့ရေ။
ကိုင်း... တရားမဟောခင်၊ တရားမနာခင်မှာ စိတ်ကလေးကို အရင်ဆုံး စွမ်းအင်မြင့်မားသွားအောင်၊ တက်ကြွသွားအောင် ပြင်ဆင်ကြရအောင်။ ဒီနေ့တော့ "တေဇောကသိုဏ်း" (Fire/Energy Meditation) သို့မဟုတ် "အာလောကကသိုဏ်း" (Light Meditation) ကို ပေါင်းစပ်ပြီး ရှုမှတ်ကြမယ်။ သူတော်ကောင်းတို့ရဲ့ ခန္ဓာကိုယ်အလယ်မှာ အလွန်တောက်ပတဲ့ အလင်းစက်ဝန်းလေး တစ်ခု ရှိနေတယ်လို့ မြင်ယောင်ကြည့်ပါ။ အဲဒီ အလင်းစက်ဝန်းကနေ ကြည်လင်တဲ့ ရောင်ခြည်တန်းတွေ ဘေးပတ်ဝန်းကျင်ကို ဖြာထွက်နေတယ်။ "အလင်း... အလင်း... ဖြာထွက်တယ်... ထိုးဖောက်တယ်" လို့ စိတ်ထဲက မှတ်ယူရင်းနဲ့၊ ကိုယ့်စိတ်ထဲမှာ ရှိနေတဲ့ မှောင်မိုက်တဲ့ အကုသိုလ် အနည်အနှစ်တွေကို ဒီအလင်းစွမ်းအင်နဲ့ တွန်းထုတ်လိုက်တယ်လို့ သဘောထားပါ။ စိတ်နှလုံး တောက်ပလင်းလက်လာပြီဆိုမှ ဦးဇင်းတို့ ဒီနေ့ရဲ့ ခေါင်းစဉ်ဖြစ်တဲ့ "ရေဒီယိုသတ္တိကြွမှု (Radiation)" အကြောင်းကို သိပ္ပံနည်းကျကျ၊ ဓမ္မနည်းကျကျ အသေးစိတ် ဆွေးနွေးကြရအောင်။
၁။ သိပ္ပံရှုထောင့် (Nuclear Physics & Radioactivity)
သူတော်ကောင်းတို့ရေ... "ရေဒီယိုသတ္တိကြွမှု" (Radioactivity) ဆိုတဲ့ စကားလုံးကို ကြားဖူးကြမှာပါ။ ဒါဟာ နူကလီးယား ရူပဗေဒ (Nuclear Physics) ရဲ့ အလွန်နက်နဲတဲ့ ဘာသာရပ်တစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီသဘောတရားကို နားလည်ဖို့အတွက် ပထမဆုံး "အက်တမ်" (Atom) တစ်ခုရဲ့ ဖွဲ့စည်းပုံကို စဉ်းစားကြည့်ဖို့ လိုပါတယ်။
အရာဝတ္ထုတိုင်းကို အက်တမ်တွေနဲ့ ဖွဲ့စည်းထားတယ်။ အက်တမ်ရဲ့ အလယ်ဗဟိုမှာ "နူကလိယပ်စ်" (Nucleus) ရှိတယ်။ အဲဒီ နူကလိယပ်စ်ထဲမှာ ပရိုတွန် (Proton) နဲ့ နူထရွန် (Neutron) တွေ ရှိကြတယ်။ ပုံမှန်အားဖြင့် သူတို့က တည်ငြိမ်နေကြတယ်။ ဒါပေမဲ့ တချို့သော ဒြပ်စင်တွေ (ဥပမာ- ယူရေနီယမ်) ကျတော့ သူတို့ရဲ့ နူကလိယပ်စ်က အရမ်းကြီးမားပြီး "မတည်ငြိမ်ဘူး" (Unstable)။
မတည်ငြိမ်တဲ့ အရာဝတ္ထုတစ်ခုဟာ ဘာလုပ်သလဲ။ သူက တည်ငြိမ်မှု (Stability) ကို လိုချင်တယ်။ ဒါကြောင့် သူ့မှာ ပိုနေတဲ့ စွမ်းအင်တွေ၊ အမှုန်တွေကို အပြင်ကို တွန်းထုတ်ပစ်တယ်။ အဲဒီလို တွန်းထုတ်လိုက်တဲ့ ဖြစ်စဉ်ကို "Radioactive Decay" (ရေဒီယိုသတ္တိကြွ ယိုယွင်းခြင်း) လို့ ခေါ်ပြီး၊ ထွက်လာတဲ့ စွမ်းအင်တွေကို "Radiation" (ရောင်ခြည်) လို့ ခေါ်ပါတယ်။
ဒီနေရာမှာ ရောင်ခြည် ၃ မျိုး ထွက်လာပါတယ်။ ဒါကို သေချာ မှတ်သားထားစေချင်ပါတယ်။
၁။ Alpha Radiation ($\alpha$): ဒါက အမှုန်ကြီးတယ်။ စာရွက်တစ်ရွက်နဲ့ ကာလိုက်ရင်တောင် မဖောက်နိုင်ဘူး။ သူ့ရဲ့ ထိုးဖောက်နိုင်စွမ်း (Penetrating Power) အနိမ့်ဆုံးပဲ။
၂။ Beta Radiation ($\beta$): ဒါက အီလက်ထရွန် အမှုန်လေးတွေ။ သူက နည်းနည်း ပိုသေးတယ်။ စာရွက်ကို ဖောက်နိုင်ပေမယ့်၊ အလူမီနီယမ် ပြားလောက်ဆိုရင် ရပ်သွားတယ်။
၃။ Gamma Radiation ($\gamma$): ဒါကတော့ အကြောက်စရာ အကောင်းဆုံးပဲ။ သူက အမှုန်မဟုတ်ဘူး။ စွမ်းအင်မြင့် လှိုင်း (Electromagnetic Wave) ဖြစ်တယ်။ သူက စာရွက်၊ သစ်သား၊ သံပြား အကုန်လုံးကို ဖောက်ထွက်နိုင်တယ်။ သူ့ကို ကာကွယ်ဖို့ဆိုရင် ထူထဲတဲ့ ခဲပြား (Lead) သို့မဟုတ် ကွန်ကရစ် နံရံကြီးတွေ လိုအပ်ပါတယ်။
Alpha particle (depicted as a cluster of spheres) is stopped by a sheet of paper.
Beta particle (small sphere) passes through paper but is stopped by an aluminum sheet.
Gamma ray (wavy line representing energy) passes through paper and aluminum but is stopped by a thick lead block.
ကိုင်း... သူတော်ကောင်းတို့ရေ... ဒီပုံကို ကြည့်ပြီး စဉ်းစားပါ။ မျက်စိနဲ့ မမြင်ရတဲ့ စွမ်းအင်တွေဟာ အတားအဆီးတွေကို ဖြတ်ကျော်ပြီး တစ်ဖက်ကို ရောက်နိုင်တယ်။ အထူးသဖြင့် ဂမ္မာရောင်ခြည်ဆိုတာ အလွန်ဝေးကွာတဲ့ နေရာကနေတောင် လှမ်းပြီး သက်ရောက်မှု ရှိနိုင်တယ်။ ဒါဟာ သဘာဝတရားရဲ့ စွမ်းအင် နိယာမပါပဲ။
၂။ ဓမ္မရှုထောင့် (ဓာတ်တော်နှင့် မေတ္တာရောင်ခြည်)
အခု... ဒီသိပ္ပံ သဘောတရားကို ဦးဇင်းတို့ရဲ့ ဓမ္မဘက်ကို လှည့်ကြည့်ရအောင်။ ဗုဒ္ဓဘာသာမှာ "ဓာတ်တော်" (Relics) တွေနဲ့ ပတ်သက်ရင် "ရောင်ခြည်တော် ကွန့်မြူးတယ်" ဆိုတာ ကြားဖူးကြမှာပါ။
သိပ္ပံပညာမှာ Uranium ကနေ Radiation ထွက်သလို၊ ဘုရားရှင်နဲ့ ရဟန္တာအရှင်မြတ်တို့ရဲ့ ဓာတ်တော်တွေကနေလည်း "ဂုဏ်တော်ရောင်ခြည်" (Spiritual Radiation) တွေ ဖြာထွက်နေပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ ကွာခြားချက်ကတော့ Nuclear Radiation က လူကို ဖျားနာစေတယ်၊ ဆဲလ်တွေကို ပျက်စီးစေတယ်။ ဓာတ်တော်ရောင်ခြည်ကတော့ လူကို အေးချမ်းစေတယ်၊ စိတ်ကို ကြည်လင်စေတယ်။
ဘယ်လို နှိုင်းယှဉ်ရမလဲဆိုတော့...
ကိလေသာ ရောင်ခြည် (Toxic Radiation): လူတစ်ယောက် ဒေါသထွက်နေရင် သူ့နားကပ်ရတာ ပူလောင်တယ် မဟုတ်လား။ သူ့ဆီကနေ ဒေါသလှိုင်းတွေ (Anger Waves) ထွက်နေလို့ပါ။ ဒါဟာ Alpha, Beta လိုပဲ ကိုယ့်စိတ်ကို လာထိခိုက်စေတယ်။
မေတ္တာ ရောင်ခြည် (Gamma Radiation of Metta): မေတ္တာပို့တယ် ဆိုတာ Gamma Ray လွှတ်သလိုပါပဲ။ တိုက်နံရံတွေ၊ တောင်တန်းတွေ၊ သမုဒ္ဒရာတွေကို ဖောက်ထွင်းပြီး တစ်ဖက်က ပုဂ္ဂိုလ်ဆီကို ရောက်သွားနိုင်တယ်။ "အဝေရာ ဟောန္တု" လို့ စိတ်က ညွှတ်လိုက်တာနဲ့ မေတ္တာလှိုင်းက အတားအဆီးမရှိ (Appamana) ပြန့်နှံ့သွားတာပါ။ ခဲပြားနဲ့ ကာလို့ မရဘူး။
နောက်ပြီး ရူပဗေဒမှာ "Half-life" (သက်တမ်းဝက်) ဆိုတာ ရှိတယ်။ ရေဒီယိုသတ္တိကြွ ပစ္စည်းတစ်ခုဟာ သူ့ရဲ့ စွမ်းအင်ထက်ဝက် ကုန်ဆုံးဖို့ ကြာတဲ့ အချိန်ကာလပေါ့။ တချို့ပစ္စည်းတွေက နှစ်သန်းပေါင်းများစွာ ကြာမှ စွမ်းအင်ကုန်တယ်။
အလားတူပါပဲ... မြတ်စွာဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန် စံတော်မူခဲ့တာ နှစ်ပေါင်း ၂၅၀၀ ကျော်ခဲ့ပါပြီ။ ဒါပေမဲ့ ဘုရားရှင် ထားရစ်ခဲ့တဲ့ "ဓမ္မစွမ်းအင်" (Dhamma Energy) ဟာ ခုချိန်ထိ မကုန်သေးပါဘူး။ ဓာတ်တော်တွေဆီကနေ သဒ္ဓါတရား စွမ်းအင်တွေ ထွက်နေတုန်းပါပဲ။ ဒါဟာ ဘုရားရှင်ရဲ့ ပါရမီတော် စွမ်းအားကြီးမားမှုကို ပြသနေတာ ဖြစ်ပါတယ်။
၃။ ဝိပဿနာ ရှုကွက် (Vipassana Mechanism Integration)
အခု... အရေးကြီးဆုံးဖြစ်တဲ့ "ဒိဋ္ဌိဖြုတ် ရှုကွက်" ကို သွားကြရအောင်။ ဒီ မမြင်ရတဲ့ စွမ်းအင်၊ ထိတွေ့မှု၊ ခံစားမှုတွေကို ကြည့်ပြီး "ငါ ခံစားရတယ်၊ ငါ့ကို လာလုပ်တယ်" ဆိုတဲ့ အစွဲကို ဘယ်လို ဖြုတ်မလဲ။
ဦးဇင်းတို့ တစ်ခါတလေ အကြောင်းမရှိဘဲ စိတ်ထဲမှာ "ထူပူ" သွားတာမျိုး၊ ကြောက်စိတ် ဝင်လာတာမျိုး၊ ဒါမှမဟုတ် တန်ခိုးကြီးတဲ့ ဘုရားရှေ့ရောက်ရင် "ကြက်သီးထ" လာတာမျိုး ကြုံဖူးကြမယ်။ အဲဒါ "Radiation" တစ်မျိုးမျိုး (ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ သို့မဟုတ် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ) နဲ့ ထိတွေ့လိုက်ရတာပါ။
အဲဒီဖြစ်စဉ်ကို ခန္ဓာဖွဲ့ပြီး ဓာတ်ခွဲကြည့်မယ်။
၁။ ရုပ် (Form): ကိုယ့်ရဲ့ ခန္ဓာကိုယ် (ကာယပသာဒ) ရှိတယ်။ ဒါက Radiation Detector (စမ်းသပ်ကိရိယာ) နဲ့ တူတယ်။
၂။ ဖဿ (Contact): အပြင်က လာတဲ့ စွမ်းအင်လှိုင်း (အာရုံ) နဲ့ ကိုယ့်အကြည်ဓာတ် ထိတွေ့သွားတယ်။
၃။ ဝေဒနာ (Feeling): ပူကနဲ၊ အေးကနဲ၊ ကြက်သီးထကနဲ ဖြစ်သွားတယ်။
၄။ သညာ (Perception): "ဟာ... ထူးခြားလိုက်တာ" သို့မဟုတ် "ကြောက်စရာကြီးပါလား" လို့ မှတ်သားလိုက်တယ်။
၅။ သင်္ခါရ (Mental Formation): ယုံကြည်မှု (သဒ္ဓါ) ဖြစ်တာ သို့မဟုတ် ကြောက်ရွံ့မှု (ဒေါသ) ဖြစ်တာ။
၆။ ဝိညာဉ် (Consciousness): အဲဒီ အဖြစ်အပျက်ကို သိလိုက်တဲ့ စိတ်။
ဒီနေရာမှာ ပုထုဇဉ်တွေက ဘာဖြစ်သွားသလဲ။ "ငါ့ကို တန်ခိုးပြတယ်"၊ "ငါ ခံစားရတယ်"၊ "ငါ ကြောက်တယ်" ဆိုပြီး "ငါ" (Self) ကို ထည့်ပေါင်းလိုက်တယ်။
ဒိဋ္ဌိဖြုတ်နည်း (Instruction):
ထူးခြားတဲ့ ခံစားမှု၊ ဒါမှမဟုတ် စွမ်းအင်တစ်ခုခုကို ခံစားရတဲ့အခါ... "ငါ" လို့ မသိမ်းပိုက်ပါနဲ့။
"စွမ်းအင် လာထိတယ်... သိတယ်... ရုပ်က တုံ့ပြန်တယ်... သိတယ်... စိတ်က လှုပ်ရှားသွားတယ်... သိတယ်" လို့ပဲ မှတ်ပါ။
မျက်လှည့်ပြသူ (Illusionist) က မီးတောက်တွေ၊ အလင်းတန်းတွေနဲ့ ပရိသတ်ကို ခြောက်ခြားအောင် လုပ်သလို၊ သဘာဝတရားကလည်း စွမ်းအင်လှိုင်းတွေနဲ့ "ငါ" ရှိသယောင် လှည့်စားနေတာပါ။
အဲဒီ စွမ်းအင်လှိုင်းတွေဟာ မြဲသလား။ မမြဲပါဘူး။ ဖြတ်သန်းသွားတာပါပဲ။ (အနိစ္စ)
အဲဒီ လှိုင်းဒဏ်ကို ခံနေရတဲ့ ရုပ်နာမ်ဟာ ဖိစီးခံရလို့ "ဒုက္ခ"။
"မလာပါနဲ့၊ မထိပါနဲ့" လို့ တားဆီးလို့ မရဘဲ၊ နံရံတွေကိုတောင် ဖောက်ထွင်းဝင်ရောက်တတ်လို့ "အနတ္တ"။
အဲဒီလို ရှုမှတ်လိုက်တဲ့အခါ "ငါ ကြောက်တယ်"၊ "ငါ ကြည်ညိုတယ်" ဆိုတဲ့ ပုဂ္ဂိုလ်စွဲ ပျောက်ပြီး၊ "ဓာတ်သဘောချင်း တုံ့ပြန်မှု" (Interaction of Elements) သက်သက်ကိုပဲ ဉာဏ်နဲ့ ရှင်းရှင်းလင်းလင်း မြင်လာပါလိမ့်မယ်။
၄။ ဖြစ်ရပ်မှန် ဇာတ်လမ်း (Case Study: Case-2399)
ဒီအကြောင်းကို ပြောရရင် ဦးဇင်းတို့ သွာဂတပြတိုက်မှာ လက်တွေ့ ဖြစ်ပျက်ခဲ့တဲ့ အလွန်အန္တရာယ်ကြီးတဲ့ ဖြစ်ရပ်မှန် ဇာတ်လမ်းလေး (Case Study) တစ်ပုဒ်ကို သတိရမိပါတယ်။ သေချာ နာယူကြည့်ကြပါဦး။ Case-2399 လို့ မှတ်တမ်းတင်ထားတဲ့ ကိစ္စလေးပါ။
ဦးဇင်းတို့ ပြတိုက်မှာ ရှေးဟောင်းပစ္စည်းတွေရဲ့ သတ္တုအမျိုးအစားကို ခွဲခြားဖို့ XRF Analyzer (X-ray Fluorescence) ဆိုတဲ့ စက်ကို သုံးပါတယ်။ ဒီစက်က သေနတ်ပုံစံ လက်ကိုင်စက်လေးပါ။ သူက X-ray (ဓာတ်ရောင်ခြည်) ကို ပစ်လွှတ်လိုက်ပြီး ပြန်လာတဲ့ စွမ်းအင်ကို ဖတ်ကာ "ဒါက ရွှေ၊ ဒါက ကြေး" လို့ အဖြေထုတ်ပေးတာ။ ပြောရရင် Nuclear Physics နည်းပညာ သုံးထားတာပေါ့။
ဒီစက်ကို သုံးရင် Policy 21 (Collection Care) နဲ့ Article 21.4 (Radiation Safety) အရ တင်းကျပ်တဲ့ စည်းကမ်းတွေ ရှိတယ်။
၁။ အကာအကွယ် ခဲဝတ်စုံ (Lead Apron) ဝတ်ရမယ်။
၂။ လူရှိတဲ့ဘက်ကို စက်ခေါင်း မလှည့်ရဘူး။
၃။ "Dosimeter" (ရောင်ခြည်သင့်မှု တိုင်းကိရိယာ) တံဆိပ်ကို ရင်ဘတ်မှာ ချိတ်ထားရမယ်။
တစ်နေ့တော့... နည်းပညာဌာနက ဝန်ထမ်း "မောင်လှိုင်" (အမည်လွှဲ) ပေါ့။ သူက အလုပ်မြန်ချင်တယ်။ စိတ်ကလည်း လောနေတယ်။ ရှေးဟောင်း ရွှေစေတီလေး တစ်ဆူကို ဓာတ်ခွဲစစ်ဆေးရမယ့် အလှည့်။ အခန်းထဲမှာ ပူလို့ဆိုပြီး ခဲဝတ်စုံကို ချွတ်ထားတယ်။ ပြီးတော့ စက်ကို ကိုင်ပြီး စစ်ဆေးနေတုန်း၊ သူ့သူငယ်ချင်း ဝင်လာတော့ စကားပြောရင်း စက်ခေါင်းကို သူ့လက်ဖဝါးဘက် လှည့်မိလျက်သား ဖြစ်သွားတယ်။ ခလုတ်ကိုလည်း နှိပ်ထားမိတယ်။
စက်က X-ray တွေကို တရစပ် ပစ်လွှတ်နေတာပေါ့။ မမြင်ရဘူးလေ။ အသံလည်း မကြားရဘူး။ ဒါပေမဲ့ သူ့ရင်ဘတ်မှာ ချိတ်ထားတဲ့ Dosimeter ကိရိယာလေးက ရုတ်တရက် အနီရောင် မီးတွေ လင်းပြီး "Beep! Beep! Beep!" ဆိုပြီး အချက်ပေးသံတွေ ဆူညံသွားတယ်။
"ဟာ... ဘာဖြစ်တာလဲ" ဆိုပြီး မောင်လှိုင် လန့်သွားတယ်။ Monitor မှာ ကြည့်လိုက်တော့ "High Radiation Exposure Detected" (ဓာတ်ရောင်ခြည် ထိတွေ့မှု မြင့်မားနေသည်) ဆိုတဲ့ စာတန်း ပေါ်နေတယ်။ သူ ချက်ချင်း စက်ကို ပစ်ချပြီး အခန်းပြင် ပြေးထွက်လာတယ်။
ဦးဇင်း ရောက်သွားတော့ အခြေအနေကို ထိန်းသိမ်းရတယ်။ Template T199 (Hazardous Incident Log) နဲ့ စစ်ဆေးတော့ သူ Safety Protocol ကို ချိုးဖောက်ထားတာ ပေါ်သွားတယ်။ မောင်လှိုင်က မျက်နှာပျက်ပြီး "ဆရာတော်... တပည့်တော် ဘာမှ မမြင်ရတော့ ဘာမှ မဖြစ်ဘူး ထင်နေတာပါ" လို့ ဝန်ခံတယ်။
ဦးဇင်းက သူ့ကို ပြင်းပြင်းထန်ထန် ဆုံးမရတယ်။
"မောင်လှိုင်... မင်းက မျက်စိနဲ့ မြင်ရမှ ကြောက်တာကိုး။ ရေဒီယိုသတ္တိကြွမှု ဆိုတာ မမြင်ရဘဲ အတွင်းက ဆဲလ်တွေကို ဖျက်ဆီးပစ်တာ။ မင်း အခု မနာပေမယ့် နောက် ၁၀ နှစ်နေရင် ကင်ဆာ ဖြစ်လာနိုင်တယ်။ အကုသိုလ်ဆိုတာလည်း ဒီလိုပဲကွ။ အခုလောလောဆယ် လုပ်တုန်းကတော့ အရသာရှိသလိုလို၊ ဘာမှ မဖြစ်သလိုလိုနဲ့၊ သံသရာကျမှ ငရဲမီးတောက်ပြီး လောင်မြိုက်တတ်တာ။ မမြင်ရတိုင်း အန္တရာယ် မရှိဘူး မထင်နဲ့" လို့ ပြောပြရတယ်။
ကံကောင်းစွာပဲ သူ့ရဲ့ ထိတွေ့မှုက အချိန်တိုတော့ ဆေးစစ်ချက်အရ ကြီးကြီးမားမား အန္တရာယ် မရှိခဲ့ဘူး။ ဒါပေမဲ့ ဒါဟာ သူ့ဘဝအတွက်ရော၊ ပြတိုက်အတွက်ရော ကြီးမားတဲ့ သင်ခန်းစာ ဖြစ်သွားတယ်။
၅။ နိဂုံးချုပ် (သစ္စာလေးပါးနှင့် ချိတ်ဆက်ခြင်း)
ကိုင်း... ဒီဇာတ်လမ်းလေးကို သင်ခန်းစာယူပြီး ကိုယ့်ဘဝကို ပြန်ကြည့်ကြစို့။ မောင်လှိုင်က မမြင်ရတဲ့ ဓာတ်ရောင်ခြည်ကို လျှော့တွက်သလို၊ တို့တစ်တွေလည်း မမြင်ရတဲ့ "ကံ၊ စိတ်၊ ဥတု၊ အာဟာရ" သတ္တိတွေကို လျှော့တွက်နေကြတယ်။
သူတစ်ပါးကို မုန်းတီးတဲ့ စိတ် (Beta Radiation) တွေ လွှတ်နေတာဟာ ကိုယ့်ကိုယ်ကို အရင်ဆုံး လောင်ကျွမ်းစေတယ်။
အကုသိုလ် အမှုန်အမွှား (Alpha Particles) လေးတွေက စုပုံလာရင် ဘဝကို ဖျက်ဆီးတတ်တယ်။
နိဂုံးချုပ်အနေနဲ့ သစ္စာလေးပါးနဲ့ ချိတ်ဆက်ပြီး ကြည့်ကြရအောင်။
အမြဲတမ်း ပြင်ပက ဓာတ်ရောင်ခြည်တွေ၊ အတွင်းက ကိလေသာ အပူဓာတ်တွေရဲ့ ထိုးဖောက်ဖျက်ဆီးမှုကို ခံနိုင်ရည် မရှိတဲ့ ခန္ဓာကိုယ်ကြီးဟာ "ဒုက္ခသစ္စာ"။
အဲဒီ အန္တရာယ်ရှိတဲ့ ခန္ဓာကြီးကိုမှ "ငါ့ဟာ၊ ငါ့ဥစ္စာ" လို့ တွယ်တာပြီး၊ ကိလေသာ ရေဒီယိုသတ္တိကြွမှုတွေကို မွေးမြူထားတဲ့ တဏှာ လောဘဟာ "သမုဒယသစ္စာ"။
အပူဓာတ်၊ လောင်စာဓာတ်၊ ရောင်ခြည်ဓာတ် အားလုံး ငြိမ်းအေးပြီး၊ ထပ်မံလောင်ကျွမ်းခြင်း မရှိတော့တဲ့ (Cooling down of all radioactivity) နိဗ္ဗာန်ဟာ "နိရောဓသစ္စာ"။
အဲဒီ နိဗ္ဗာန်ကို ရောက်ဖို့အတွက် ခဲဝတ်စုံ ဝတ်သလို "သီလ" နဲ့ ကာကွယ်၊ Dosimeter တပ်သလို "သတိ" နဲ့ စောင့်ကြည့်၊ X-ray နဲ့ စစ်သလို "ပညာ" နဲ့ ထိုးဖောက်သိမြင်တဲ့ မဂ္ဂင်ရှစ်ပါး ကျင့်စဉ်ဟာ "မဂ္ဂသစ္စာ" ပဲ ဖြစ်ပါတယ်။
ဒါကြောင့် ယနေ့ ဟောကြားအပ်သော 'ရေဒီယိုသတ္တိကြွမှုနှင့် ဓာတ်တော်ရောင်ခြည်' တရားတော်ကို နာယူကြရသော သင်သူတော်ကောင်း အပေါင်းတို့သည် မမြင်အပ်သော အကုသိုလ် ဓာတ်ရောင်ခြည်များ၏ အန္တရာယ်ကို ကြောက်ရွံ့လျက်၊ မြတ်စွာဘုရားရှင်၏ မေတ္တာရောင်ခြည်၊ ဉာဏ်တော်ရောင်ခြည်တို့ကို အကာအကွယ်ယူကာ၊ သံသရာဝဋ်ဆင်းရဲမှ လွတ်မြောက်၍ အေးမြချမ်းသာသော နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုနိုင်ကြပါစေကုန်သတည်း။
"ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု"
"ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု"
"ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု"
သာဓု... သာဓု... သာဓု။
ဘိက္ခု ဣန္ဒသောမ သိရိဒန္တမဟာပါလက
The Office Of Siridantamahapalaka
The Hswagata Buddha Tooth Relics Preservation Private Museum.
နေ့စွဲ - ၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၉ ရက်
ORCID: 0009-0000-0697-4760
Website: www.siridantamahapalaka.com
Sao Dhammasami @ Bhikkhu Indasoma Siridantamahapalaka is Specially trained in Buddhist archaeology and historical tracking of tooth relics through stūpa research registries; integrates archaeological charts, travel accounts, and museum records to support preservation for study and veneration.
သူတော်ကောင်းတို့အနေဖြင့် ဓမ္မဗဟုသုတများ ပိုမိုဆွေးနွေးလိုပါက ဦးဇင်းတို့၏ Facebook Group ဖြစ်သော https://www.facebook.com/share/g/1AefhUBU85/ တွင်လည်း ဝင်ရောက် လေ့လာနိုင်ကြပါတယ်လို့ ဖိတ်ခေါ်အပ်ပါတယ်။ အားလုံး ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာ ကျန်းမာ ချမ်းသာကြပါစေ။
