နေ့ရက် - စက်တင်ဘာလ (၁၃) ရက်၊ ၂၀၂၃ (Day-256) - ဥတုနိယာမ (Utu Niyama/Natural Law of Temperature) နှင့် အိုဇုန်းလွှာ ထိန်းသိမ်းခြင်း (Ozone Layer Preservation)
ကိုးကားကျမ်း - အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂဟကျမ်း (ဝီထိမုတ်ပိုင်း၊ နိယာမတရား)။
သိပ္ပံနယ်ပယ် - Atmospheric Chemistry & UV Radiation (လေထုဓာတုဗေဒနှင့် ခရမ်းလွန်ရောင်ခြည်)
နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။
နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။
နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။
ဒီနေ့ဟာ သာသနာတော်နှစ် ၂၅၆၇ ခု၊ ကောဇာသက္ကရာဇ် ၁၃၈၅ ခုနှစ်၊ ဝါခေါင်လပြည့်ကျော် (၁၄) ရက်နေ့ ဖြစ်ပါတယ်။ လာမယ့် စက်တင်ဘာလ (၁၆) ရက်နေ့ဆိုရင် "ကမ္ဘာ့ အိုဇုန်းလွှာ ထိန်းသိမ်းရေးနေ့" (World Ozone Day) ကျရောက်တော့မှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ကမ္ဘာမြေကြီးကို နေမင်းရဲ့ ပြင်းထန်တဲ့ အပူဒဏ်နဲ့ ခရမ်းလွန်ရောင်ခြည် (UV Rays) တွေကနေ ကာကွယ်ပေးထားတာ ဒီ "အိုဇုန်းလွှာ" ပါးပါးလေးပါပဲ။
အိုဇုန်းလွှာ ပေါက်ပြဲသွားရင် ကမ္ဘာကြီး ပူလောင်မယ်၊ လူတွေ အရေပြားကင်ဆာ ဖြစ်မယ်။ ထို့အတူပါပဲ... ဦးပဉ္ဇင်းတို့ရဲ့ စိတ်ကို လောကဓံ အပူမီးတွေကနေ ကာကွယ်ပေးထားတာကတော့ "သီလ" (Morality) နဲ့ "ဟိရိ-ဩတ္တပ္ပ" (Moral Shame & Fear) ဆိုတဲ့ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အိုဇုန်းလွှာပါပဲ။ ဒီအကာအကွယ် ပေါက်ပြဲသွားရင် ဘဝတစ်ခုလုံး ပူလောင်သွားမှာပါ။ ဒါကြောင့် ဒီနေ့လို နေ့မျိုးမှာ သူတော်ကောင်းများအားလုံး ပြင်ပ အိုဇုန်းလွှာကိုရော၊ အတွင်း အိုဇုန်းလွှာကိုပါ ထိန်းသိမ်းနိုင်ကြပါစေလို့ ဦးစွာပထမ မေတ္တာပို့သ နှုတ်ခွန်းဆက်သလိုက်ပါတယ်။
ဒီနေ့ ဦးပဉ္ဇင်း ဟောကြားချင်တဲ့ တရားခေါင်းစဉ်ကတော့ "ဥတုနိယာမ" (Utu Niyama) လို့ ခေါ်တဲ့ သဘာဝတရား၏ အပူအအေး နိယာမတရားနှင့် ခေတ်သစ်သိပ္ပံပညာရဲ့ "Ozone Depletion" (အိုဇုန်းလွှာ ပျက်စီးခြင်း) အကြောင်း ဖြစ်ပါတယ်။ လူတွေက ထင်ကြတယ်... သဘာဝဘေးအန္တရာယ် ဆိုတာ ကံဆိုးလို့ ဖြစ်တာတဲ့။ မဟုတ်ပါဘူး။ ဒါဟာ "ဥတုနိယာမ" (Physical Laws) အရ အကြောင်းကြောင့် အကျိုးဖြစ်လာတာပါ။ လူတွေက CFCs (ဓာတုဓာတ်ငွေ့) တွေ ထုတ်လွှတ်တယ် (အကြောင်း)၊ အိုဇုန်းလွှာ ပေါက်တယ် (အကျိုး)။ ဒီသဘောတရားကို ရှင်းလင်းဟောကြားသွားပါမယ်။
ကဲ... တရားမဟောကြားမီမှာ မိမိတို့ရဲ့ စိတ်ကလေးကို အပူဒဏ်တွေကနေ ကာကွယ်ထားတဲ့ အေးမြတဲ့ အကာအကွယ်တစ်ခုအောက် ရောက်နေသလို သမထဘာဝနာလေး ခဏလောက် ပွားများကြရအောင်။ ဒီနေ့ ခေါင်းစဉ်က "ကာကွယ်ခြင်း" ဖြစ်တဲ့အတွက် "သီလနုဿတိ" နဲ့ "မေတ္တာ" ကို ပေါင်းစပ်ပြီး ရှုမှတ်ကြည့်မယ်။ သူတော်ကောင်းတို့ရေ... မျက်လုံးလေးတွေကို ဖြည်းဖြည်းချင်း မှိတ်ထားပါ။ မိမိရဲ့ ခန္ဓာကိုယ်ပတ်လည်မှာ အပြာရောင် အလင်းတန်း အကာအကွယ်တစ်ခု ရှိနေတယ်လို့ ပုံဖော်ကြည့်ပါ။ အဲဒီအလင်းတန်းက အပြင်ကလာတဲ့ အပူတွေ၊ ဒေါသတွေကို စစ်ထုတ်ပေးနေတယ်။ "ငါ၏ သီလသည် ငါ့ကို စောင့်ရှောက်ပါစေ... ငါ၏ မေတ္တာသည် ငါ့ကို အေးမြစေပါစေ" လို့ နှလုံးသွင်းပါ။ နေပူထဲကနေ အရိပ်အာဝါသ ကောင်းတဲ့ သစ်ပင်အောက် ရောက်သွားသလိုမျိုး၊ လုံခြုံအေးမြမှုကို (၁) မိနစ်လောက် ခံစားကြည့်ရအောင်...။
စိတ်ကလေး အေးမြပြီး လုံခြုံမှု ရရှိသွားပြီဆိုရင် ဦးပဉ္ဇင်းတို့ ဒီနေ့ခေတ် သိပ္ပံပညာ၊ အထူးသဖြင့် "Atmospheric Science" (လေထုသိပ္ပံ) က ဒီ "အိုဇုန်းလွှာ" ကို ဘယ်လို ရှင်းပြထားသလဲဆိုတာ ဓမ္မမီးမောင်း ထိုးကြည့်ကြမယ်။
ကမ္ဘာ့လေထုရဲ့ "Stratosphere" (စထရာတိုစဖီးယား) အလွှာမှာ အိုဇုန်းဓာတ်ငွေ့ ($O_3$) တွေ စုဝေးနေပါတယ်။ သူတို့က နေကလာတဲ့ ခရမ်းလွန်ရောင်ခြည် (UV-B Radiation) တွေကို စုပ်ယူလိုက်တယ်။ ဒါကြောင့် ကမ္ဘာမြေပေါ်ကို အန္တရာယ်ရှိတဲ့ ရောင်ခြည်တွေ မရောက်တော့ဘူး။ ဒါဟာ သဘာဝတရားရဲ့ "Sunscreen" (နေကာခရင်မ်) ပါပဲ။
ဒါပေမယ့် လွန်ခဲ့တဲ့ နှစ်တွေက လူတွေသုံးတဲ့ ရေခဲသေတ္တာ၊ လေအေးပေးစက်တွေကထွက်တဲ့ CFCs (Chlorofluorocarbons) ဓာတ်ငွေ့တွေက အပေါ်ကို တက်သွားပြီး အိုဇုန်းတွေကို ဖျက်ဆီးပစ်တယ်။ Chlorine အက်တမ် တစ်လုံးဟာ Ozone မော်လီကျူးပေါင်း (၁) သိန်းလောက်ကို ဖျက်ဆီးနိုင်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် "Ozone Hole" (အိုဇုန်းပေါက်ပြဲမှု) ဖြစ်လာတာပါ။ ကံကောင်းတာက ကမ္ဘာ့နိုင်ငံတွေ ပူးပေါင်းပြီး "Montreal Protocol" (မွန်ထရီရယ် သဘောတူညီချက်) နဲ့ CFC တွေကို ပိတ်ပင်လိုက်လို့ အခုဆိုရင် အိုဇုန်းလွှာ ပြန်ကောင်းလာနေပါပြီ။ ဒါဟာ လူသားတွေရဲ့ "Collective Action" (စုပေါင်းဆောင်ရွက်မှု) အောင်မြင်ကြောင်း သက်သေပါပဲ။
ခုနက ပုံမှာ မြင်ရတဲ့အတိုင်းပဲ၊ အကာအကွယ် (Shield) ရှိနေသရွေ့ ဘေးကင်းတယ်။ အကာအကွယ် ပျက်ရင် လောင်ကျွမ်းမယ်။ သဘာဝတရားမှာ "ညှာတာတယ်" ဆိုတာ မရှိပါဘူး။ နိယာမအတိုင်းပဲ သွားတာပါ။
သိပ္ပံပညာဘက်ကနေ မြတ်စွာဘုရားရဲ့ အဘိဓမ္မာဘက်ကို ပြန်လှည့်ကြည့်ကြစို့။ မြတ်စွာဘုရားရှင်က လောကကြီးကို အုပ်စိုးနေတဲ့ "နိယာမ တရား (၅) ပါး" ကို ဟောကြားခဲ့ပါတယ်။
၁။ ကမ္မနိယာမ: ကံတရား၏ အကျိုးပေးမှု။ (Moral Law).
၂။ စိတ္တနိယာမ: စိတ်၏ ဖြစ်စဉ်။ (Psychological Law).
၃။ ဗီဇနိယာမ: မျိုးရိုးဗီဇ။ (Biological Law).
၄။ ဥတုနိယာမ: အပူအအေး၊ ရာသီဥတုနှင့် ရုပ်ဝတ္ထုပြောင်းလဲမှု။ (Physical/Chemical Law).
၅။ ဓမ္မနိယာမ: သဘာဝတရား၏ ဖြစ်စဉ် (ဥပမာ - အနိစ္စ၊ ဒုက္ခ၊ အနတ္တ)။
အိုဇုန်းလွှာ ပျက်စီးတာ၊ ရာသီဥတု ပူနွေးတာတွေဟာ "ဥတုနိယာမ" (Utu Niyama) ဖြစ်ပါတယ်။ လူတွေက သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ကို ဖျက်ဆီးတဲ့ "အကြောင်း" (Cause) ကို လုပ်ရင်၊ သဘာဝဘေးဆိုတဲ့ "အကျိုး" (Effect) ကို ခံစားရမယ်။ ဘုရားသခင် ဖန်ဆင်းတာ၊ ဒဏ်ခတ်တာ မဟုတ်ပါဘူး။ ဓာတ်ကြီးလေးပါးရဲ့ တုံ့ပြန်မှု သက်သက်ပါပဲ။
"ဥတုဇရုပ်" (Temperature-produced Matter) တွေဟာ ပြင်ပ ဥတုအပေါ်မှာ မှီခိုပါတယ်။ အပြင်က ပူရင် ကိုယ့်ခန္ဓာကိုယ်ထဲက ရုပ်တွေပါ ပူပြီး ရောဂါရတတ်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ပြင်ပလောက (Environment) ကို စောင့်ရှောက်ခြင်းသည် မိမိခန္ဓာကို စောင့်ရှောက်ခြင်းပင် ဖြစ်ပါတယ်။
ကဲ... အခု ဒီ "အကာအကွယ်" သဘောတရားကို ဦးပဉ္ဇင်းတို့ "Main Idea" မှာ ပါတဲ့ ခန္ဓာဖွဲ့နည်း၊ ဓာတ်ဖွဲ့နည်းတွေနဲ့ ချိတ်ဆက်ပြီး "ဓမ္မာနုပဿနာ" ရှုကွက်ထဲကို ထည့်ပြီး လက်တွေ့ အလုပ်လုပ်ကြည့်ရအောင်။ သူတော်ကောင်းတို့ရေ... အိုဇုန်းလွှာက ကမ္ဘာကို ကာကွယ်သလို၊ "သတိ" (Sati) က စိတ်ကို ကာကွယ်ပေးပါတယ်။
ဝိပဿနာ ယန္တရား (Mechanism of Mental Protection):
အာရုံတစ်ခု (ဥပမာ - ဆဲဆိုသံ/ဒေါသဖြစ်စရာ) ဝင်လာတဲ့ အခြေအနေကို ဓာတ်ခွဲကြည့်မယ်။
(၁) UV Rays (အဖျက်ရန်သူ): ဒေါသဖြစ်စရာ အာရုံ (အနိဋ္ဌာရုံ)။
(၂) Contact (ထိတွေ့မှု): အဲဒီအာရုံက စိတ်ကို လာတိုက်တယ်။
(၃) Ozone Layer (အကာအကွယ်): "သတိ" (Mindfulness) နဲ့ "ဟိရိ-ဩတ္တပ္ပ" (အရှက်အကြောက်)။
အကယ်၍ သတိရှိရင် - အဲဒီအာရုံကို "လက်ခံပြီး စစ်ထုတ်" လိုက်တယ်။ စိတ်ထဲကို အပူမရောက်တော့ဘူး။
အကယ်၍ သတိမရှိရင် (Ozone Hole) - အဲဒီအာရုံက စိတ်ထဲ တန်းဝင်ပြီး "ဒေါသ မီးလောင်" (Burning) သွားတယ်။
ရှုကွက် (Instruction):
ဒီအဆင့်မှာ ယောဂီက ဘယ်လို ရှုရမလဲ။
ကိုယ့်စိတ်ကို အမြဲတမ်း "Filter" (စစ်ထုတ်စက်) တပ်ထားပါ။
တစ်ခုခု ကြားလိုက်ရင် ချက်ချင်း မတုံ့ပြန်နဲ့။ "သတိ" နဲ့ အရင်ခံလိုက်။
"ကြားတယ်... ကြားတယ်"။
"ဒီစကားက ပူလောင်တယ် (Toxic)။ ငါ့စိတ်ထဲ အဝင်မခံဘူး" လို့ ဆုံးဖြတ်ပါ။
အကယ်၍ ဒေါသထွက်မိရင် "ဪ... ငါ့ရဲ့ အိုဇုန်းလွှာ ပေါက်သွားပြီ။ အပူဝင်လာပြီ" လို့ သတိပြုပြီး၊ မေတ္တာရေနဲ့ ပြန်အေးအောင် လုပ်ပါ။
"သီလ" (Moral Precepts) တွေကို လုံခြုံအောင် ထိန်းတာဟာ ကိုယ့်ရဲ့ အိုဇုန်းလွှာကို ပြန်ဖာထေးနေတာ (Repairing) ပါပဲ။
"ဗုဒ္ဓံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ" လို့ ဆိုလိုက်တဲ့အခါ၊ ဘုရားရှင်ကို "လောကထီးဖြူတော်" (The Great Parasol) အဖြစ် ခံယူလိုက်ခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။ ထီးဖြူတော်သည် နေပူဒဏ်ကို ကာကွယ်ပေးသကဲ့သို့၊ ဘုရားရှင်၏ တရားတော်သည် သံသရာ အပူမီးများကို ကာကွယ်ပေးပါသည်။ "ငါသည် လောကကို ဖျက်ဆီးသူ မဖြစ်စေရ၊ ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်သူ ဖြစ်ပါမည်" လို့ အဓိဋ္ဌာန်ပြုခြင်းသည် သရဏဂုံ တည်ဆောက်ခြင်းပါပဲ။
လက်တွေ့ ရှုကွက် (Vipassana Assignment - The Eco-Check):
ကဲ... သူတော်ကောင်းတို့၊ ဒီနေ့ အိမ်မှာ၊ ရုံးမှာ ဒီနည်းလမ်းလေးကို လက်တွေ့ ကျင့်သုံးကြည့်ပါ။
(၁) ပစ္စည်းများကို စစ်ဆေးပါ: အိမ်က ရေခဲသေတ္တာ၊ အဲကွန်းတွေ ဟောင်းနေပြီလား။ CFCs ပါတဲ့ စပရေးဘူး (Spray) တွေ သုံးနေလား။ လျှော့ချပါ။ ဒါဟာ "ဥတုနိယာမ" ကို လေးစားတာပါ။
(၂) စိတ်ကို စစ်ဆေးပါ: "ငါ့ရဲ့ စိတ်အကာအကွယ် (သီလ) လုံရဲ့လား"။ လိမ်ပြောမိတာ၊ သူများအကြောင်း အတင်းပြောတာတွေ ရှိရင် "အိုဇုန်းပေါက်နေပြီ" လို့ သိပြီး ပြုပြင်ပါ။
(၃) အပူဒဏ်ခံနိုင်ရည်: အပြင်မှာ နေပူရင် စိတ်မပူပါစေနဲ့။ "ဒါ ဥတုသဘောပဲ" လို့ ရှုမှတ်ပါ။
တရားသဘောတွေချည်း ပြောနေရင် မျက်စိထဲ မမြင်မှာစိုးလို့၊ ဦးပဉ္ဇင်းတို့ ပြတိုက်မှာ ဖြစ်ရပ်လေးတစ်ခုကို အခြေခံပြီး ဥပမာပေးချင်ပါတယ်။ "ဥတုနိယာမ" ကို နားမလည်လို့ ဖြစ်ရတဲ့ ပြဿနာနဲ့ ဖြေရှင်းပုံပေါ့။
တစ်ခါတုန်းက ဦးပဉ္ဇင်းတို့ ပြတိုက်ရဲ့ ရှေးဟောင်းပစ္စည်း ထိန်းသိမ်းရေးအခန်း (Conservation Lab) မှာ အဲကွန်းအဟောင်းကြီး တစ်လုံး ရှိတယ်။ အဲဒီအဲကွန်းက "Coolant" (အအေးပေးဓာတ်ငွေ့) ယိုစိမ့်နေတယ်။ ပြုပြင်ထိန်းသိမ်းရေး ဝန်ထမ်း "ကိုထွန်း" က ငွေကုန်မှာကြောက်တော့ "ဓာတ်ငွေ့ ထပ်ဖြည့်ပြီး သုံးလိုက်မယ်ဗျာ" ဆိုပြီး လုပ်ဖို့ပြင်တယ်။ (ဒါ CFCs တွေ လေထဲ လွှတ်လိုက်တာပဲ)။
ဒီကိစ္စကို ဦးပဉ္ဇင်းတို့ စီမံခန့်ခွဲမှုအဖွဲ့က သိတော့ တားရတယ်။ "Template T208" (Environmental Impact & Equipment Log) ကို ထုတ်သုံးရတယ်။ ပြီးတော့ ပြတိုက်ရဲ့ ပတ်ဝန်းကျင်ထိန်းသိမ်းရေး မူဝါဒ "Policy No. 27, Article 27.2" (Ozone Depleting Substances Control) ကို ကိုးကားပြီး ကိုထွန်းကို ပညာပေးရတယ်။ အဲဒီ မူဝါဒမှာ "အိုဇုန်းလွှာကို ပျက်စီးစေသော ပစ္စည်းများ (ODS) ပါဝင်သည့် စက်ပစ္စည်းများကို အသုံးမပြုရ။ ယိုစိမ့်မှုရှိပါက ချက်ချင်း အစားထိုးရမည်" တဲ့။
ဦးပဉ္ဇင်းက ကိုထွန်းကို ရှင်းပြတယ်။ "ကိုထွန်း... မင်းက ပိုက်ဆံချွေတာတာ ကောင်းပေမယ့်၊ ဒီဓာတ်ငွေ့တွေက ကမ္ဘာကြီးရဲ့ အမိုးကို ဖျက်ဆီးနေတာ။ အမိုးပေါက်ရင် ငါတို့အားလုံး ခံရမှာ။ ဒါ 'အကုသိုလ်' (Unwholesome Karma) ပဲကွ။ သဘာဝတရားကို ဖျက်ဆီးတာ ပါဏာတိပါတ (သူတစ်ပါးအသက် သတ်ခြင်း) နဲ့ သဘောချင်း ဆင်တူတယ်"။
ကိုထွန်း သဘောပေါက်သွားတယ်။ "တပည့်တော် သတိမထားမိဘူး ဘုရား"။
နောက်ဆုံးတော့ အဲဒီအဲကွန်းအဟောင်းကို ဖြုတ်ပြီး၊ "Eco-friendly" ဖြစ်တဲ့ စက်အသစ် လဲလိုက်တယ်။ ငွေကုန်ပေမယ့် ကမ္ဘာကြီးအတွက် ကုသိုလ်ရသွားတယ်။ ဒါဟာ "Case-2556" အနေနဲ့ မှတ်တမ်းဝင်သွားတယ်။ "မိမိအကျိုးစီးပွားအတွက် ကမ္ဘာမြေကို မဖျက်ဆီးရ" ဆိုတာ ဥတုနိယာမကို လေးစားလိုက်ခြင်းပါပဲ။
ကိုင်း... တရားတော်ကို နိဂုံးချုပ်ကြစို့။ ဒီနေ့ ဦးပဉ္ဇင်း ဟောကြားခဲ့တဲ့ "အိုဇုန်းလွှာနှင့် ဥတုနိယာမ" တရားတော်ကို သစ္စာလေးပါးနဲ့ ချိတ်ဆက်ပြီး ပြန်လည် သုံးသပ်ကြည့်ရအောင်။
(၁) ဒုက္ခသစ္စာ: နေပူဒဏ်၊ ရောင်ခြည်သင့်ခြင်း၊ ကမ္ဘာကြီး ပူနွေးလာခြင်းကြောင့် ခံစားရသော ဆင်းရဲဒုက္ခများသည် ဒုက္ခသစ္စာပါ။
(၂) သမုဒယသစ္စာ: အဲဒီ ဒုက္ခတွေကို ဖြစ်စေတာက သက်သာချောင်ချိမှုကို လိုချင်လွန်းတဲ့ "တဏှာ"၊ သဘာဝတရားကို မစာနာတဲ့ "မောဟ" တွေဟာ သမုဒယသစ္စာပါ။
(၃) နိရောဓသစ္စာ: အပူဒဏ်များ ငြိမ်းအေးပြီး၊ သဘာဝတရားနှင့် သဟဇာတဖြစ်သော၊ ငြိမ်းချမ်းသော နိဗ္ဗာန်ဓာတ်ကို မျက်မှောက်ပြုတာဟာ နိရောဓသစ္စာပါ။
(၄) မဂ္ဂသစ္စာ: သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ကို ထိန်းသိမ်းခြင်း (သမ္မာကမ္မန္တ)၊ ဥတုနိယာမကို နားလည်ခြင်း (သမ္မာဒိဋ္ဌိ) တို့ဟာ မဂ္ဂသစ္စာ ကျင့်စဉ်ပါပဲ။
ဒီနေ့ စက်တင်ဘာလ (၁၃) ရက်၊ အိုဇုန်းလွှာ ထိန်းသိမ်းရေးနေ့ အထိမ်းအမှတ် (အကြို) အခါသမယမှာ... ဦးပဉ္ဇင်း အနေနဲ့ နိဂုံးချုပ် ဆုတောင်းမေတ္တာ ပို့သချင်တာကတော့... "သူတော်ကောင်းများအားလုံး ပြင်ပ အိုဇုန်းလွှာနှင့် အတွင်း သီလလွှာတို့ လုံခြုံကြပါစေ"။ ကမ္ဘာမြေကြီးကို စောင့်ရှောက်ရင်း၊ မိမိတို့၏ စိတ်နှလုံးကိုလည်း ကိလေသာ အပူမီးများမှ ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ကာ၊ အေးမြကြည်လင်သော "အမတ နိဗ္ဗာန်" ရွှေပြည်မြတ်သို့ လျင်မြန်စွာ ရောက်ရှိနိုင်ကြပါစေ ကုန်သတည်း။
ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု။
ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု။
ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု။
Sao Dhammasami @ Bhikkhu Indasoma Siridantamahapalaka
ORCID: 0009-0000-0697-4760 The Office of Siridantamahapalaka
The Hswagata Buddha Tooth Relics Preservation Museum
စက်တင်ဘာလ (၁၃) ရက်၊ ၂၀၂၃
