Day: 278 | October 5, 2023 | မိန်းကလေးငယ်များ (The Girl Child) | ခုဒ္ဒကနိကာယ်၊ ထေရီဂါထာပါဠိတော် | Child Development (Psychology)
နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။
နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။
နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။
(ပရိသတ်အားလုံးကို မိဘမေတ္တာဖြင့် ကြည့်ရှုပြီးမှ စတင်ပါသည်)
ကိုင်း... သူတော်ကောင်းတို့ရေ... ဒီနေ့ဟာ ၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ (၅) ရက်နေ့ ဖြစ်ပါတယ်။ လာမယ့် အောက်တိုဘာ (၁၁) ရက်နေ့ဆိုရင် ကမ္ဘာတစ်ဝှမ်းလုံးက အလေးထားရတဲ့ "နိုင်ငံတကာ မိန်းကလေးငယ်များနေ့" (International Day of the Girl Child) ကို ရောက်ရှိတော့မှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီတော့ ဒီနေ့ မနက်ခင်းမှာ မိမိတို့အိမ်မှာ ရှိကြတဲ့ သမီးမိန်းကလေးတွေ၊ မြေးမလေးတွေရဲ့ ဘဝအရေးကို ဓမ္မနဲ့ယှဉ်ပြီး ဆင်ခြင်ကြည့်ကြရအောင်။ ဒီနေ့ ကုသိုလ်ကောင်းမှု အစုစုကြောင့် ကမ္ဘာအရပ်ရပ်မှာရှိတဲ့ သားသမီးရတနာ မိန်းကလေးငယ်များ အားလုံး ဘေးရန်ကင်းကွာပြီး အလိမ္မာ ဉာဏ်ပညာနဲ့ ပြည့်စုံနိုင်ကြပါစေ လို့ ဦးစွာပထမ မေတ္တာပို့သလိုက်ပါတယ်။
တရားမဟောခင်မှာ "မေတ္တာ" အလုပ်ကလေး နည်းနည်း လုပ်ကြည့်ရအောင်။ သူတော်ကောင်းတို့... ကိုယ့်အိမ်မှာ၊ ဒါမှမဟုတ် ကိုယ့်ပတ်ဝန်းကျင်မှာ ရှိတဲ့ (၅) နှစ်၊ (၆) နှစ် အရွယ် မိန်းကလေးငယ်လေး တစ်ယောက်ကို မျက်စိထဲ မြင်ယောင်ကြည့်လိုက်ပါ။ သူတို့လေးတွေရဲ့ ဖြူစင်တဲ့ မျက်နှာလေးတွေကို အာရုံပြုပြီး "သမီးလေး... ကျန်းမာပါစေ၊ ဘေးကင်းပါစေ၊ ပညာတတ်ကြီး ဖြစ်ပါစေ" ဆိုပြီး ရင်ထဲကနေ လှိုက်လှိုက်လှဲလှဲ မေတ္တာပို့လိုက်ပါ။ ရင်ထဲမှာ အေးသွားတာ မခံစားရဘူးလား... ခံစားရတယ်နော်။ အဲဒီ မေတ္တာစိတ်နဲ့ တရားဆက်နာကြစို့။
ကိုင်း... "မိန်းကလေးငယ်များ" အကြောင်း ပြောတဲ့အခါ သိပ္ပံပညာ၊ အထူးသဖြင့် "ကလေးသူငယ် ဖွံ့ဖြိုးမှု ပညာရပ်" (Child Development) ရှုထောင့်ကနေ အရင် ကြည့်စေချင်တယ်။
သိပ္ပံပညာရှင်တွေ လေ့လာတွေ့ရှိချက်အရ လူသားတစ်ယောက်ရဲ့ ဦးနှောက် ဖွံ့ဖြိုးမှု အမြင့်ဆုံးကာလဟာ မွေးစကနေ အသက် (၈) နှစ် အရွယ်အထိ ဖြစ်တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။ ဒီကာလကို "Formative Years" (ပုံသွင်းကာလ) လို့ ခေါ်တယ်။ ဒီအချိန်မှာ ကလေးရဲ့ ဦးနှောက်ဟာ ရေမြှုပ် (Sponge) တစ်ခုလိုပဲ။ ပတ်ဝန်းကျင်က ပေးသမျှကို အကုန်စုပ်ယူတယ်။
ဒါကို မျက်စိထဲမြင်အောင် ဥပမာလေး ပေးမယ်။ သူတော်ကောင်းတို့ အိမ်မှာ သစ်ပင်စိုက်တယ် ဆိုပါစို့။ အပင်ပေါက်စလေး ဖြစ်နေတုန်းမှာ "ဒီအပင်က မကြီးထွားနိုင်ပါဘူး၊ ဒီအပင်က အားနည်းပါတယ်" ဆိုပြီး ရေမလောင်းဘဲ၊ မြေဩဇာ မကျွေးဘဲ ပစ်ထားရင် အဲဒီအပင် ကြီးလာပါ့မလား။ မကြီးပါဘူး။ သေသွားမှာပေါ့။
လူသားတွေလည်း ဒီအတိုင်းပဲ။ ငယ်ရွယ်တဲ့ မိန်းကလေးတစ်ယောက်ကို ပတ်ဝန်းကျင်ကနေ "နင်က မိန်းကလေးပဲ၊ နင်က အားနွဲ့တယ်၊ နင်က အိမ်မှုကိစ္စပဲ လုပ်ရမှာ" ဆိုတဲ့ အတွေးအခေါ်တွေ (Negative Reinforcement) နဲ့ နေ့တိုင်း ရိုက်သွင်းပေးနေမယ် ဆိုရင်၊ သူ့ဦးနှောက်ထဲက "Self-Esteem" (မိမိကိုယ်ကို တန်ဖိုးထားမှု) ဆိုတဲ့ အပင်လေးဟာ ညှိုးနွမ်းသွားရော။
ခေတ်သစ် စိတ်ပညာမှာ "Stereotype Threat" ဆိုတာ ရှိတယ်။ လူတစ်ယောက်ကို သူ့အုပ်စု (ဥပမာ - မိန်းကလေး) နဲ့ ပတ်သက်တဲ့ အပျက်သဘောတွေ ခဏခဏ ပြောရင်၊ တကယ်ပဲ သူ့စွမ်းဆောင်ရည် ကျဆင်းသွားတတ်တယ် တဲ့။ ဉာဏ်ကောင်းတဲ့ ကလေးမလေး တစ်ယောက်ကို "မိန်းကလေးတွေက သင်္ချာညံ့တယ်" လို့ ခဏခဏ ပြောကြည့်၊ တကယ် ညံ့သွားလိမ့်မယ်။ ဒါဟာ ဦးနှောက်ရဲ့ ယုံကြည်မှု စနစ် (Belief System) ကို ဖျက်ဆီးလိုက်တာပဲ။
ဒါကြောင့် မိန်းကလေးငယ်တွေကို ပြုစုပျိုးထောင်တဲ့အခါ "ယုံကြည်မှု" ဆိုတဲ့ ရေလောင်းပေးဖို့ လိုတယ်။ "သမီး လုပ်နိုင်တယ်၊ သမီးမှာ စွမ်းရည်ရှိတယ်" လို့ မြေတောင်မြှောက်ပေးမှသာ သူတို့ရဲ့ ဦးနှောက်ထဲက နျူရွန်လမ်းကြောင်း (Neural Pathways) တွေက "Success" (အောင်မြင်မှု) ဘက်ကို ဦးတည် ကြီးထွားလာမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ပေါ်မလာဘူးလား... ပေါ်လာတယ်နော်။
ဒီနေရာမှာ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာဘုရားရဲ့ ပိဋကတ်တော်လာ အဆုံးအမတွေနဲ့ ဆက်စပ်ပြီး ကြည့်ကြရအောင်။ ခုဒ္ဒကနိကာယ်၊ ထေရီဂါထာပါဠိတော် မှာ "သောမာထေရီ" မည်သော ရဟန္တာမကြီးက မာရ်နတ်ကို နှိမ်နင်းပြီး ပြောခဲ့တဲ့ ဂါထာလေး ရှိတယ်။ ဒီဂါထာဟာ အမျိုးသမီးတွေရဲ့ စွမ်းရည်နဲ့ ပတ်သက်ရင် အင်မတန် ထင်ရှားပါတယ်။
"ဣတ္ထိဘာဝေါ နော ကိံ ကယိရာ၊ စိတ္တမှိ သုသမာဟိတေ။
ဉာဏမှိ ဝတ္တမာနမှိ၊ သမ္မာဓမ္မံ ဝိပဿတော။"
ကိုင်း... တစ်လုံးချင်း အနက်ဖွင့်ကြည့်ရအောင်။
စိတ္တမှိ = စိတ်သည်၊ သုသမာဟိတေ = ကောင်းစွာ တည်ကြည် ငြိမ်သက်သည် ရှိသော်။ (သမထ အားကောင်းနေရင်)။
ဉာဏမှိ = ဝိပဿနာ ဉာဏ်ပညာသည်၊ ဝတ္တမာနမှိ = ဖြစ်ပေါ် တိုးပွားနေသည် ရှိသော်။ (ပညာ အားကောင်းနေရင်)။
သမ္မာဓမ္မံ = မှန်ကန်သော သစ္စာတရားကို၊ ဝိပဿတော = ဝိပဿနာ ဉာဏ်ဖြင့် ရှုမြင်နေသော သူအား။
ဣတ္ထိဘာဝေါ = အမျိုးသမီး ဖြစ်ခြင်း၊ မိန်းမဟူသော အဖြစ်သည်။ ကိံ ကယိရာ နော = အဘယ်သို့ နှောင့်ယှက်နိုင်အံ့နည်း (ဘာမျှ မနှောင့်ယှက်နိုင်)။
တွေ့လား သူတော်ကောင်းတို့ရေ...။ ဘုရားရှင် လက်ထက်တော်ကတည်းက "အမျိုးသမီး ဖြစ်ခြင်း/ အမျိုးသား ဖြစ်ခြင်း" ဆိုတဲ့ ခန္ဓာကိုယ် (Gender) ဟာ အဓိက မဟုတ်ဘူး။ "စိတ်" (Mind) နဲ့ "ဉာဏ်" (Wisdom) သာလျှင် အဓိက ဖြစ်တယ်လို့ ဆုံးဖြတ်ပေးခဲ့ပြီးသား။ မာရ်နတ်က "မိန်းမတွေက ဉာဏ်နည်းတယ်" လို့ လာပြောတော့ ထေရီမကြီးက "ဟေ့... မာရ်နတ်၊ ငါ့စိတ်က တည်ငြိမ်နေတယ်၊ ငါ့ဉာဏ်က ထက်မြက်နေတယ်၊ မိန်းမဖြစ်တာနဲ့ ဘာဆိုင်လဲ" ဆိုပြီး ပြန်ပက်လိုက်တာ။
ဒါဟာ ဒီနေ့ခေတ် "Gender Equality" (ကျား/မ တန်းတူညီမျှရေး) ရဲ့ အခြေခံ အုတ်မြစ်ပါပဲ။
ဒါကြောင့်လည်း ဦးပဉ္ဇင်းတို့ ပြတိုက်ရဲ့ မူဝါဒ အမှတ် ၅၊ အပိုဒ်ခွဲ ၅.၂ (Pol 5, Art 5.2) မှာ "Protection of Vulnerable Groups" (ထိခိုက်လွယ်သော အုပ်စုများကို ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ခြင်း) ဆိုပြီး ပြဋ္ဌာန်းထားပါတယ်။ မိန်းကလေး ဖြစ်လို့၊ ကလေး ဖြစ်လို့ ဆိုပြီး ခွဲခြားဆက်ဆံခြင်း မပြုရဘူး။ ဉာဏ်ပညာ ရှိရင် နေရာပေးရမယ်လို့ မူဝါဒ ချထားတာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါဟာ ထေရီဂါထာလာ အဆုံးအမနဲ့ တစ်ထပ်တည်းပါပဲ။
ကဲ... အခု ဉာဏ်ပညာနဲ့ ယှဉ်ပြီး အလုပ်ပေးတရား သွားကြစို့။
မဟာသရဏဂုံတော်ကြီးရဲ့ ပုဒ်ရေ (၁၉၆) မှာ ပါတဲ့ "ဥပါယာသ" (ပြင်းစွာ ပူပန်ခြင်း/ စိတ်ပျက်အားငယ်ခြင်း) နဲ့ ချိတ်ဆက်ပြီး ကြည့်ရအောင်။
မိန်းကလေး အများစု၊ အထူးသဖြင့် ဆယ်ကျော်သက် အရွယ်တွေမှာ ဘာစိတ် ဖြစ်လေ့ရှိသလဲ။ "ငါက မလှဘူး၊ ငါက ညံ့တယ်၊ ငါ့ကို ဘယ်သူမှ မချစ်ဘူး" ဆိုတဲ့ "ဥပါယာသ" တွေ ဝင်လာတတ်တယ်။ ဒါဟာ လူမှုပတ်ဝန်းကျင်က ပေးတဲ့ ဖိအားတွေကြောင့် ဖြစ်ရတာ။
၁။ Identify (ဖော်ထုတ်): ကိုယ့်သမီးလေးတွေ၊ ဒါမှမဟုတ် ကိုယ်ကိုယ်တိုင် စိတ်အားငယ်တဲ့အခါ "ငါ မိန်းကလေး" ဆိုတဲ့ အစွဲကို အရင်ရှုပါ။
၂။ Deconstruct (ဓာတ်ခွဲ): ခန္ဓာငါးပါးကို ဉာဏ်နဲ့ ခွဲလိုက်။
ဆံပင်၊ အသားအရေ၊ ကိုယ်အင်္ဂါ ဆိုတာ "ရူပက္ခန္ဓာ" (ရုပ်တရား)။ ဟုတ်ပြီ... ရုပ်ကတော့ မိန်းမရုပ် ဖြစ်ချင်ဖြစ်မယ်။
ဒါပေမဲ့... သိတတ်တဲ့ စိတ် (ဝိညာဏ်)၊ ခံစားတတ်တဲ့ စိတ် (ဝေဒနာ)၊ မှတ်သားတတ်တဲ့ စိတ် (သညာ)၊ ကြိုးစားအားထုတ်တဲ့ စိတ် (သင်္ခါရ) တွေမှာ "ကျား/မ" ရှိသလား။ မရှိဘူးနော်။ စိတ်မှာ လိင်မရှိဘူး။
၃။ Insight (ဉာဏ်မြင်): "ငါ့ရဲ့ စိတ်စွမ်းအား (Mental Potential) ဟာ ယောကျ်ားလေးတွေနဲ့ တန်းတူပဲ၊ ဘုရားဖြစ်နိုင်တဲ့ မျိုးစေ့တောင် ရှိတယ်" လို့ မြင်အောင် ကြည့်။
"မိန်းကလေးမို့ အားငယ်တယ်" ဆိုတာ "ဒိဋ္ဌိ" (Wrong View) ပါ။
"ငါ့မှာလည်း စွမ်းရည်ရှိတယ်" ဆိုတာ "သမ္မာဒိဋ္ဌိ" (Right View) ပါ။
ဒီလို ရှုမြင်ပြီး ကိုယ့်သမီးငယ်တွေကို "သမီး... သမီးရဲ့ တန်ဖိုးက သမီးရဲ့ ရုပ်ဆင်းအင်္ဂါမှာ မဟုတ်ဘူး၊ သမီးရဲ့ ဉာဏ်ပညာနဲ့ စိတ်ထားမှာ ရှိတာ" လို့ မေတ္တာ (Metta) နဲ့ အားပေးစကား ပြောကြားခြင်းဖြင့် သူတို့ရဲ့ "ဥပါယာသ" မီးတွေကို ငြှိမ်းသတ်ပေးကြပါ။
ကိုင်း... "မိန်းကလေးမို့ မလုပ်နိုင်ဘူး" ဆိုတဲ့ အယူအဆအမှား (Gender Stereotype) ကြောင့် ကလေးတစ်ယောက်ရဲ့ အနာဂတ် ဘယ်လို ရိုက်ချိုးခံရနိုင်သလဲ၊ အဲဒီအထဲကနေ ပြန်ဆွဲတင်ပေးရင် ဘယ်လို တောက်ပလာနိုင်သလဲ ဆိုတာကို ပိုပြီး ထိထိမိမိ ခံစားနားလည်နိုင်အောင် ဦးပဉ္ဇင်းတို့ ပြတိုက်မှာ တကယ် ဖြစ်ပျက်ခဲ့တဲ့ ဖြစ်ရပ်မှန် ဇာတ်လမ်းလေးတစ်ခု (Case-2578) ကို ပြောပြချင်ပါတယ်။ ဒီနေရာမှာ ဦးပဉ္ဇင်းက ဇာတ်လမ်းကို ရိုးရိုးမပြောဘူး။ သူတော်ကောင်းတို့ အားလုံး ကိုယ့်သမီးလေး၊ ကိုယ့်မြေးမလေးတွေရဲ့ မျက်နှာကို မြင်ယောင်ပြီး "ဒါ ငါ့အိမ်မှာ ဖြစ်နေတာပါလား" လို့ ခံစားပြီး နားထောင်ပေးကြပါ။
လွန်ခဲ့တဲ့ ၅ လလောက်ကပေါ့... ပြတိုက်မှာ "Junior Curator" (လူငယ် ပြတိုက်မှူး) ဆိုပြီး ကလေးတွေကို ရှေးဟောင်းပစ္စည်း ထိန်းသိမ်းနည်း သင်တန်း ဖွင့်တယ်။ အဲဒီမှာ (၁၂) နှစ် အရွယ် "သမီးလေး သော်တာ" ဆိုတဲ့ ကလေးမလေး လာလျှောက်တယ်။ သော်တာလေးက ဉာဏ်အရမ်းကောင်းတယ်။ သိပ္ပံပညာ စိတ်ဝင်စားတယ်။ ဒါပေမဲ့ ပြဿနာက သူ့အဖွား။ အဖွားဖြစ်သူက ရှေးရိုးစွဲကြီး။ သင်တန်းလာအပ်တဲ့နေ့မှာ အဖွားက ဘာပြောလဲဆိုတော့ "ဘုန်းဘုန်းရယ်... မိန်းကလေးဆိုတာ ဘုရားစင် အောက်ကပဲ လှည်းကျင်းရမှာ၊ ဓာတ်တော်တွေ၊ ပေစာတွေကို ကိုင်တွယ်ဖို့ မသင့်တော်ပါဘူး၊ သူ့ကို ယောကျ်ားလေးတွေလို မသင်ပေးပါနဲ့၊ ကုသိုလ်ရရုံ တံမြက်စည်းလှည်းခိုင်းလိုက်ပါ" တဲ့။
ကဲ... သူတော်ကောင်းတို့ရေ... စဉ်းစားကြည့်စမ်းပါ။ ကိုယ့်သမီးလေးက မျက်လုံးလေးတွေ အရောင်တောက်ပြီး ပညာသင်ချင်နေတာ။ အဲဒီအချိန်မှာ လူကြီးက "နင်က မိန်းကလေး၊ နင် မလုပ်နဲ့" လို့ ပြောလိုက်ရင် အဲဒီ ကလေးရဲ့ နှလုံးသား ဘယ်လောက် ကြေကွဲသွားမလဲ။ သော်တာလေး မျက်နှာကို ဦးပဉ္ဇင်း ကြည့်လိုက်တော့ ငိုမဲ့မဲ့လေး ဖြစ်နေရှာတယ်။ သူ့ရဲ့ "Self-Esteem" (ယုံကြည်မှု) တွေ အဖွားရှေ့မှာတင် ပြိုကျသွားတာပေါ့။ ဒကာကြီးတို့၊ ဒကာမကြီးတို့သာဆိုရင်ရော ကိုယ့်မြေးမလေးကို ဒီလို အဖြစ်မျိုး အရောက်ခံမလား။ မခံချင်ကြဘူး မဟုတ်လား။
ဒီအခြေအနေမှာ ဦးပဉ္ဇင်းတို့က Template T224 (Vulnerable Group Empowerment Form) ကို ထုတ်သုံးရတယ်။ ပြီးတော့ ပြတိုက်ရဲ့ မူဝါဒ အမှတ် ၅၊ အပိုဒ်ခွဲ ၅.၂ (Pol 5, Art 5.2) ကို ကိုးကားပြီး အဖွားကို ရှင်းပြရတယ်။ အဲဒီ မူဝါဒမှာ "Equal Opportunity for Dhamma Service" (ဓမ္မလုပ်ငန်းတွင် တန်းတူညီမျှ အခွင့်အရေး ရှိစေရမည်) လို့ ပါတာကိုး။
ဦးပဉ္ဇင်းက အဖွားကို သီးသန့်ခေါ်ပြီး ပြောပြတယ်။ "ဒကာမကြီး... ခဏလောက် မျက်စိမှိတ်ပြီး စဉ်းစားကြည့်ပါ။ ဒကာမကြီး ကိုးကွယ်နေတဲ့ ရဟန္တာမကြီးတွေ၊ ဥပမာ - ခေမာထေရီတို့၊ ဥပ္ပလဝဏ်ထေရီတို့ ဆိုတာ အမျိုးသမီးတွေ မဟုတ်လား။ သူတို့လည်း ပါရမီဖြည့်ဖက် ဖြစ်ခွင့်ရခဲ့တာပဲ။ အခု သော်တာလေးမှာက ပါရမီဓာတ်ခံ ပါတယ်။ သူ့ကို 'မိန်းကလေး' ဆိုတဲ့ လှောင်အိမ်ထဲ ထည့်မပိတ်ပါနဲ့။ သူ့ဦးနှောက် ဖွံ့ဖြိုးဖို့ အခွင့်အရေး ပေးလိုက်ပါ" လို့ တရားချရတယ်။
ပြီးတော့ သော်တာလေးကို ခေါ်ပြီး "သမီး... သမီးရဲ့ စိတ်က ယောကျ်ားလေး၊ မိန်းကလေး မဟုတ်ဘူး။ သမီးရဲ့ စိတ်က 'ပညာ' (Wisdom) ပဲ။ အဖွားပြောတာကို စိတ်မဆိုးနဲ့။ သမီး တကယ်တော်ကြောင်း လက်တွေ့ပြလိုက်" လို့ အားပေးလိုက်တယ်။
နောက်ဆုံးတော့ အဖွားက သဘောတူလိုက်တယ်။ သင်တန်းပြီးတဲ့အခါမှာတော့ သော်တာလေးဟာ "အတော်ဆုံးဆု" ကို ရခဲ့တယ်။ အဏုကြည့်မှန်ပြောင်း (Microscope) နဲ့ ဓာတ်တော်တွေကို စစ်ဆေးတဲ့နေရာမှာ သူက လူကြီးတွေထက်တောင် မျက်စိလျင်သေးတယ်။ ဆုပေးပွဲနေ့မှာ အဖွားဖြစ်သူက မျက်ရည်တွေလည်ပြီး "တပည့်တော် မှားပါတယ် ဘုရား... မြေးမလေးကို အထင်သေးမိပါတယ်" ဆိုပြီး ဝန်ချတောင်းပန်တယ်။
တွေ့လိုက်ကြလား... "မိန်းကလေးမို့" ဆိုတဲ့ ဒိဋ္ဌိကို ခွာလိုက်တာနဲ့၊ အိမ်တစ်အိမ်ရဲ့ အနာဂတ် ကြယ်ပွင့်လေး တစ်ပွင့် တောက်ပလာတာကို တွေ့ရတယ် မဟုတ်လား။ သူတော်ကောင်းတို့ အိမ်မှာရော... ဒီလို "သော်တာ" လေးတွေ ရှိနေမလား ဆိုတာ ပြန်ပြီး ဆန်းစစ်ကြည့်ကြပါဦး။
ကိုင်း... သူတော်ကောင်းတို့ရေ... ဒီနေ့ ဟောကြားခဲ့တဲ့ "မိန်းကလေးငယ်များ" (The Girl Child) တရားတော်ကို သစ္စာလေးပါးနဲ့ ချိတ်ဆက်ပြီး နိဂုံးချုပ် ကြည့်ကြရအောင်။
လောကကြီးမှာ မိန်းကလေး ဖြစ်ရလို့ အခွင့်အရေး ဆုံးရှုံးရတာ၊ အားငယ်ရတာ၊ စိတ်ဓာတ်ကျရတာတွေ အားလုံးဟာ "ဒုက္ခသစ္စာ" ပါပဲ။
အဲဒီ ဒုက္ခတွေ ဘာကြောင့် ဖြစ်သလဲ။ လူ့အသိုင်းအဝိုင်းက သတ်မှတ်ထားတဲ့ "ကျား/မ" ခွဲခြားမှု၊ "ငါက မိန်းကလေးမို့ မလုပ်နိုင်ဘူး" ဆိုတဲ့ အောက်ကျနောက်ကျ တွေးတတ်တဲ့ "ဥပါယာသ" (အားငယ်စိတ်) တွေကြောင့် ဖြစ်ရတာမို့ ဒါဟာ "သမုဒယသစ္စာ" ပါပဲ။
အဲဒီ အားငယ်စိတ်နဲ့ ခွဲခြားမှု ဒိဋ္ဌိကို ပယ်သတ်ပြီး၊ "ရုပ်ကသာ ကွာခြားသည်၊ စိတ်နှင့် ဉာဏ်ပညာသည် တန်းတူဖြစ်သည်" လို့ မြင်ပြီး ယုံကြည်မှု (Confidence) တိုးပွားလာရင်တော့ ဒါဟာ "နိရောဓသစ္စာ" ပါပဲ။
အဲဒီလို မြင်နိုင်ဖို့အတွက် ကိုယ်ချင်းစာတရား (Metta) ထားမယ်၊ ပညာ (Panna) နဲ့ ခွဲခြားဆက်ဆံမှုကို ဖယ်ရှားမယ်ဆိုရင်တော့ ဒါဟာ နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း "မဂ္ဂသစ္စာ" လမ်းစဉ်ပါပဲ။
သူတော်ကောင်းတို့ရေ... အိမ်တိုင်းမှာ ရှိတဲ့ သမီးမိန်းကလေးတွေကို ပန်းအိုးထဲက ပန်းလေးတွေလို အလှကြည့်ဖို့ သက်သက် မပျိုးထောင်ကြပါနဲ့။ တောအုပ်ထဲက သစ်ပင်ကြီးတွေလို ကြီးထွားသန်မာအောင်၊ ပညာရည် ပြည့်ဝအောင် ပျိုးထောင်ပေးကြပါ။
ယနေ့မှစ၍ သူတော်ကောင်းများ အားလုံး... မိမိတို့၏ သားသမီး မြေးသမီး ရတနာများအားလုံး လိမ္မာရေးခြား ရှိကြပါစေ၊ အမျိုးသမီးငယ်များ ဘဝ လုံခြုံစိတ်ချပြီး သာသနာပြုနိုင်သော "အမျိုးသမီးရဟန္တာလောင်း" လေးများ ဖြစ်နိုင်ကြပါစေ လို့ ဆုတောင်းမေတ္တာ ပို့သလိုက်ပါတယ်။
ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု။
ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု။
ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု။
ဘိက္ခု ဣန္ဒသောမ သိရိဒန္တမဟာပါလက
The Office Of Siridantamahapalaka
The Hswagata Buddha Tooth Relics Preservation Private Museum.
နေ့စွဲ - ၅ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၃
ORCID: 0009-0000-0697-4760
Website: www.siridantamahapalaka.com
Sao Dhammasami @ Bhikkhu Indasoma Siridantamahapalaka is Specially trained in Buddhist archaeology and historical tracking of tooth relics through stūpa research registries; integrates archaeological charts, travel accounts, and museum records to support preservation for study and veneration.
