Day 24 Jan 24 ဓာတ်တော်တု/စစ် ခွဲခြားခြင်း (၂) - (Distinguishing Real vs Fake Relics Part 2: Counterfeit Detection)
"နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ" (၃) ကြိမ်။
"အနန္တော အနန္တ ငါးပါးကို အာရုံပြု၍ ညီညာဖြဖြ ကန်တော့ကြပါစို့။"
"နမော ဗုဒ္ဓဿ၊ နမော ဓမ္မဿ၊ နမော သံဃဿ၊ နမော မာတာပိတုဿ၊ နမော အာစရိယဿ"။
သာသနာတော်နှစ် - ၂၅၆၆ ခုနှစ်၊
ကောဇာသက္ကရာဇ် - ၁၃၈၄ ခုနှစ်၊ ပြာသိုလဆန်း (၃) ရက်၊
ခရစ်နှစ် - ၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ (၂၄) ရက်။
"ရွှေအစစ်သည် ရွှေအတု မပေါ်မချင်း ကွယ်ပျောက်သွားခြင်း မရှိသကဲ့သို့၊ သူတော်ကောင်းတရား အစစ်သည်လည်း သူတော်ကောင်းတရား အတုအယောင်များ မပေါ်ပေါက်သမျှ ကာလပတ်လုံး ကွယ်ပျောက်မည် မဟုတ်ကြောင်း ဟောကြားတော်မူသော၊ အတုနှင့် အစစ်ကို ဉာဏ်မျက်စိဖြင့် ခွဲခြားပြသတော်မူသော မြတ်စွာဘုရားရှင်၏ ဂုဏ်တော်တို့ကို ဦးထိပ်ထားလျက်... ယနေ့ တရားနာယူကြမည့် သူတော်ကောင်းအပေါင်းတို့သည် အတုအယောင်တို့၏ လှည့်စားမှုကို ကျော်လွန်၍ ဓမ္မအစစ်၊ ဓာတ်တော်အစစ်၊ အမှန်တရားအစစ်ကို ရှာဖွေတွေ့ရှိနိုင်ကြပါစေသတည်း။"
ကိုင်း... သူတော်ကောင်းတို့ရေ၊ ဒီနေ့ဟာ ၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ (၂၄) ရက်နေ့ကို ရောက်ရှိလို့ လာပါပြီ။ ဦးဇင်းတို့ မနေ့က ဓာတ်တော်တု/စစ် ခွဲခြားခြင်း အပိုင်း (၁) မှာ Forensics (မှုခင်းသိပ္ပံ) ရှုထောင့်ကနေ ပြောခဲ့ကြတယ်။ ဒီနေ့တော့ အပိုင်း (၂) အနေနဲ့ "Counterfeit Detection" (ငွေတု/ပစ္စည်းတု ထောက်လှမ်းခြင်း) ပညာရပ်နဲ့ ယှဉ်တွဲပြီး ဆက်လက် ဆွေးနွေးကြရအောင်။
လောကမှာ တန်ဖိုးရှိတဲ့ အရာတိုင်းမှာ "အတု" (Counterfeit) ရှိစမြဲပါ။ ပိုက်ဆံအတု၊ စိန်အတု၊ ဆေးဝါးအတု၊ နောက်ဆုံး ဘုရားဟော တရားတော်အတုတွေအထိ ရှိပါတယ်။ ဘုရားရှင်က သံယုတ်ပါဠိတော်၊ သဒ္ဓမ္မပတိရူပကသုတ် မှာ အလွန် လေးနက်တဲ့ စကားတစ်ခွန်း မိန့်ကြားခဲ့ပါတယ်။
"န တာဝ၊ ကဿပ၊ သဒ္ဓမ္မော အန္တရဓာယတိ၊ ယာဝ န သဒ္ဓမ္မပတိရူပကံ ဥပ္ပဇ္ဇတိ။"
ဒီပါဠိတော်ရဲ့ အနက်အဓိပ္ပာယ်ကို သေချာ နာယူကြည့်ပါ။
"ကဿပ" - ချစ်သား ကဿပ၊
"ယာဝ" - အကြင်မျှလောက်သော ကာလပတ်လုံး၊
"သဒ္ဓမ္မပတိရူပကံ" - သူတော်ကောင်းတရား အတုသည် (ရွှေတုကဲ့သို့)၊
"န ဥပ္ပဇ္ဇတိ" - မဖြစ်ပေါ်သေး၊
"တာဝ" - ထိုမျှလောက်သော ကာလပတ်လုံး၊
"သဒ္ဓမ္မော" - သူတော်ကောင်းတရား (အစစ်) သည်၊
"န အန္တရဓာယတိ" - မကွယ်ပျောက်နိုင်သေး။
ဆိုလိုတာက... ရွှေတု ပေါ်လာတဲ့အခါ လူတွေက ရွှေတုကို ရွှေစစ်ထင်ပြီး ဝယ်ကြ၊ စုကြတဲ့အတွက် ရွှေအစစ် တဖြည်းဖြည်း ပျောက်ကွယ်သွားသလို၊ သာသနာတော်မှာလည်း "တရားအတု" (Pseudo-Dhamma) တွေ၊ "ဓာတ်တော်အတု" တွေ ပေါများလာတဲ့အခါ အစစ်အမှန်တွေ တိမ်မြုပ်ပျောက်ကွယ်သွားမယ့် အန္တရာယ်ကို သတိပေးထားတာ ဖြစ်ပါတယ်။
ဒီအချက်ကို ခေတ်သစ် Counterfeit Detection (အတုအပ ထောက်လှမ်းရေးနည်းပညာ)၊ အထူးသဖြင့် ဘဏ်လုပ်ငန်းနဲ့ အနုပညာလောက (Art World) က နည်းစနစ်တွေနဲ့ ယှဉ်ကြည့်ရင် ပိုပြီး ထင်ရှားပါတယ်။ ဘဏ်ဝန်ထမ်းတွေ ငွေစက္ကူအတုကို ဘယ်လို စစ်သလဲ။ သူတို့က ငွေအတု ပုံစံပေါင်းစုံကို လိုက်လေ့လာနေတာ မဟုတ်ပါဘူး။ "ငွေအစစ်" (Genuine Note) ရဲ့ လက္ခဏာရပ်တွေကို ကျွမ်းကျင်နေအောင် လေ့လာထားပါတယ်။
ငွေအစစ်မှာ -
၁။ Watermark (ရေစာ) ရှိတယ်။
၂။ Security Thread (လုံခြုံရေးကြိုး) ရှိတယ်။
၃။ Micro-printing (အဏုစာသား) တွေ ရှိတယ်။
အတုလုပ်သူတွေ (Counterfeiters) က အပေါ်ယံ ပုံသဏ္ဍာန်ကို တူအောင် တုပနိုင်ပေမယ့်၊ အတွင်းပိုင်းက လုံခြုံရေး အမှတ်အသားတွေကိုတော့ တုပဖို့ ခက်ခဲပါတယ်။ ဓာတ်တော်တွေမှာလည်း ဒီလိုပါပဲ။ အတုလုပ်သူတွေက အရောင် (Color) နဲ့ ပုံသဏ္ဍာန် (Shape) ကို တုနိုင်ပေမယ့်၊ ဓာတ်တော်အစစ်မှာ ရှိတဲ့ "Bio-signature" (ဇီဝလက်မှတ်) လို့ခေါ်တဲ့ သဘာဝ ဖွဲ့စည်းပုံတွေကိုတော့ တုပလို့ မရပါဘူး။
Caption: ငွေစက္ကူအတုအစစ် ခွဲခြားရာတွင်သုံးသော လုံခြုံရေးအမှတ်အသား (Security Features) နှင့် ဓာတ်တော်စစ်၏ အတွင်းပိုင်း ဇီဝဖွဲ့စည်းပုံ (Bio-signature) နှိုင်းယှဉ်ချက်
ဒီသဘောတရားကို စာအုပ်ထဲမှာသာ မထားဘဲ၊ ဦးဇင်းတို့ သွာဂတပြတိုက်မှာ လက်တွေ့ ကြုံခဲ့ရတဲ့ Case Study တစ်ခုနဲ့ ယှဉ်ပြီး စဉ်းစားကြည့်ရအောင်။
Case-2324 လို့ မှတ်တမ်းတင်ထားတဲ့ ဖြစ်ရပ်ပါ။ တစ်နေ့မှာ နိုင်ငံခြားသား ဧည့်သည်တစ်ယောက်က သေတ္တာကြီး တစ်လုံးနဲ့ ရောက်လာပါတယ်။ ဖွင့်ပြလိုက်တော့ အထဲမှာ ဖန်ပုလင်းပေါင်းများစွာနဲ့ ထည့်ထားတဲ့ ဓာတ်တော်တွေ ထောင်ချီ ရှိပါတယ်။ ကြည့်လိုက်တာနဲ့ မျက်စိကျိန်းလောက်အောင် လှပါတယ်။ အားလုံးက အရွယ်အစား တူ (Uniform Size)၊ လုံးဝန်းနေတဲ့ ပုံစံ တူ (Perfect Sphere)၊ အရောင်ကလည်း တောက်ပြောင်နေတဲ့ ပန်းရောင်၊ အစိမ်းရောင်၊ အဝါရောင်တွေ စုံလို့ပါပဲ။ သူက "ဒါတွေက မြန်မာပြည်က ဂူတစ်ခုထဲက ရတာ၊ ရဟန္တာပေါင်း ၅၀၀ ရဲ့ ဓာတ်တော်တွေ" လို့ ပြောပါတယ်။
ဦးဇင်းတို့ရဲ့ Policy 9, Article 9.1 အရ ပမာဏ များလွန်းတဲ့ (Bulk Quantity) ဓာတ်တော်တွေ ရောက်လာရင် အထူးသတိထား စစ်ဆေးရပါတယ်။ ဦးဇင်းက Template T171 (Counterfeit Characteristics Checklist) ကို ဖွင့်ပြီး စစ်ဆေးပါတယ်။ ဒီ Template မှာ "အတု" ဖြစ်နိုင်ချေများတဲ့ လက္ခဏာတွေကို စာရင်းပြုစုထားပါတယ်။
အဓိက အချက်ကတော့ "Industrial Uniformity" (စက်မှုလုပ်ငန်းသုံး တူညီမှု) ပါပဲ။
၁။ Size Variance (အရွယ်အစား ကွဲပြားမှု): သဘာဝ ဓာတ်တော်တွေဟာ လူတစ်ယောက်နဲ့ တစ်ယောက် အရိုးဖွဲ့စည်းပုံ မတူသလို၊ ဘယ်တော့မှ ပုံစံ တစ်ထပ်တည်း မတူပါဘူး။ ကြီးလိုက် ငယ်လိုက်၊ ပုံစံမမှန်လိုက် (Irregular) ဖြစ်နေရပါမယ်။ အခု ဟာတွေက စက်ရုံထုတ် ပုတီးစေ့တွေလို Size အတိအကျ တူနေတယ်။
၂။ Color Consistency (အရောင် ညီညာမှု): သဘာဝ ဓာတ်တော်မှာ အရောင်က တပြေးညီ မဟုတ်ပါဘူး။ နေရာကွက်ပြီး ရင့်တာ၊ နုတာ ရှိတတ်ပါတယ်။ အခု ဟာတွေက ဆေးဆိုးထားသလို တစ်လုံးလုံး ညီနေတယ်။
၃။ Surface Marks (မျက်နှာပြင် အမှတ်အသား): စက်နဲ့ သွေးထားရင် "Polishing Lines" (ပွတ်ရာတွေ) ကျန်တတ်ပါတယ်။
ဦးဇင်းက ဒကာကြီးကို မိုက်ကရိုစကုပ်နဲ့ ပြပြီး ရှင်းပြရပါတယ်။
"ဒကာကြီး... သဘာဝတရား (Nature) ဆိုတာ Entropy (မညီမျှမှု) ရှိစမြဲပါ။ သစ်ရွက်တစ်ရွက်နဲ့ တစ်ရွက်တောင် မတူပါဘူး။ အခု ဒကာကြီးရဲ့ ဓာတ်တော်တွေက 'Too Perfect' (ပြည့်စုံလွန်း) နေတယ်။ ဒါဟာ သဘာဝ မဟုတ်ဘဲ၊ စက်ရုံက ထုတ်လုပ်ထားတဲ့ လက္ခဏာ (Manufacturing Signature) ပါ" လို့ ပြောပြပါတယ်။
ဓာတုဗေဒ စမ်းသပ်ချက်အရလည်း ဒါတွေဟာ Ceramic Beads (ကြွေစေ့) တွေ ဖြစ်နေတာ တွေ့ရပါတယ်။ ဒကာကြီးက "ဒါဆို တပည့်တော် အလိမ်ခံလိုက်ရတာပေါ့" ဆိုပြီး ဝမ်းနည်းသွားပါတယ်။ ဦးဇင်းက သူ့ကို အားပေးရပါတယ်။ "ဒကာကြီးရဲ့ သဒ္ဓါတရားက အစစ်ပါ၊ ပစ္စည်းကသာ အတု ဖြစ်နေတာပါ။ အခုလို သိလိုက်ရတော့ နောက်လူတွေကို အမှားမဖြန့်မိတော့ဘူးပေါ့။ ဒါဟာ သစ္စာတရားကို စောင့်ရှောက်တာပါပဲ" လို့ ဟောပြလိုက်ပါတယ်။
ဒီနေရာမှာ ဦးဇင်းတို့ရဲ့ နေ့စဉ်ဘဝနဲ့ သာသနာရေးကို ပြန်ကြည့်ကြရအောင်။
"အတု" (Counterfeit) ဆိုတာ ပစ္စည်းတင် မဟုတ်ပါဘူး။ "လူအတု"၊ "စိတ်ဓာတ်အတု" တွေလည်း ရှိပါတယ်။
၁။ ပတိရူပက ပုဂ္ဂိုလ် (Person Counterfeit): အပြင်ပန်းကတော့ သင်္ကန်းဝတ်ထားတယ်၊ ဒါမှမဟုတ် ယဉ်ယဉ်ကျေးကျေး နေတယ်၊ ဒါပေမယ့် အတွင်းစိတ်က လောဘ၊ ဒေါသတွေနဲ့ ပြည့်နေရင် ဒါဟာ "ရဟန်းတု"၊ "လူလိမ္မာတု" ပါပဲ။ ဘဏ်ငွေစက္ကူအတုက ရေစာမပါသလို၊ သူတို့မှာ "သီလရေစာ" မပါပါဘူး။
၂။ ပတိရူပက ဓမ္မ (Dhamma Counterfeit): ဘုရားဟော မဟုတ်တာတွေကို ဘုရားဟောပါလို့ ပြောပြီး၊ ကိုယ့်အလိုကျ ပြင်ဆင် ဟောပြောတာတွေဟာ တရားအတုတွေပါပဲ။ ဒါတွေက နားထောင်လို့ ကောင်းမယ် (Rasa ကောင်းမယ်)၊ ဒါပေမယ့် လိုက်နာကျင့်သုံးရင် ဒုက္ခက မလွတ်ဘဲ ပိုရှုပ်ထွေးစေတတ်ပါတယ်။
ဘုရားရှင်က ရွှေအတု ပေါ်လာရင် ရွှေအစစ် ပျောက်ကွယ်သွားသလို၊ တရားအတုတွေ များလာရင် တရားစစ် ပျောက်ကွယ်မယ်လို့ သတိပေးခဲ့တာ အလွန် ကြောက်စရာ ကောင်းပါတယ်။ ဦးဇင်းတို့ ခေတ်မှာ Facebook ပေါ်က တရားတွေ၊ ဓာတ်တော်တွေ အများကြီး တွေ့နေရတယ်။ ဘယ်ဟာ အတု၊ ဘယ်ဟာ အစစ်လဲ ခွဲခြားဖို့ဆိုရင် "ပညာ" (Wisdom) ဆိုတဲ့ စက်ကိရိယာ လိုအပ်ပါတယ်။
မျက်စိနဲ့ ကြည့်ရုံနဲ့ မဆုံးဖြတ်ပါနဲ့။ (Don't judge by appearance).
နားနဲ့ ကြားရုံနဲ့ မယုံပါနဲ့။ (Don't believe by hearsay).
စိတ်ခံစားမှု (Emotion) နောက် မလိုက်ပါနဲ့။ အတုတွေက ပိုလှတတ်ပါတယ် (Fakes are often designed to be more attractive).
"စစ်မှန်ခြင်း" (Authenticity) ဆိုတာ ပြီးပြည့်စုံနေတာ မဟုတ်ပါဘူး။ သဘာဝအတိုင်း အပြစ်အနာအဆာလေးတွေ ရှိနေတာကမှ အစစ်အမှန်ရဲ့ လက္ခဏာ ဖြစ်တတ်ပါတယ်။ ကိုယ့်ဘဝမှာလည်း ဟန်ဆောင်မျက်နှာဖုံးတွေ တပ်ပြီး "လူတော်အတု" လုပ်မနေပါနဲ့။ ကိုယ့်အားနည်းချက်ကို ကိုယ်သိပြီး ပြုပြင်နေတဲ့ "လူသားအစစ်" ဖြစ်အောင် ကြိုးစားတာကမှ မြတ်စွာဘုရား နှစ်သက်တဲ့ လမ်းစဉ် ဖြစ်ပါတယ်။
ယနေ့ ဟောကြားအပ်သော 'ဓာတ်တော်တု/စစ် ခွဲခြားခြင်း (၂)' တရားတော်ကို နာယူကြရသော သင်သူတော်ကောင်း အပေါင်းတို့သည် အတုအယောင်တို့၏ လှည့်စားမှုကို သိပ္ပံနှင့် ဓမ္မဉာဏ်ဖြင့် ခွဲခြားသိမြင်နိုင်ကြပြီး၊ အပေါ်ယံ ရုပ်ဝတ္ထုများကို ကိုးကွယ်ခြင်းထက် အတွင်းစိတ်၏ စစ်မှန်သော သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာ ရတနာများကိုသာ ရှာဖွေစုဆောင်းနိုင်ကြပါစေကုန်သတည်း။
"ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု" (၃) ကြိမ်။
ဘိက္ခု ဣန္ဒသောမ သိရိဒန္တမဟာပါလက
The Office Of Siridantamahapalaka
The Hswagata Buddha Tooth Relics Preservation Private Museum.
နေ့စွဲ - Jan 24, 2023
ORCID: 0009-0000-0697-4760
Website: www.siridantamahapalaka.com
Sao Dhammasami @ Bhikkhu Indasoma Siridantamahapalaka is Specially trained in Buddhist archaeology and historical tracking of tooth relics through stūpa research registries; integrates archaeological charts, travel accounts, and museum records to support preservation for study and veneration.
ဤကဲ့သို့သော သိပ္ပံနှင့် ဓမ္မ ဆက်နွယ်မှုဆိုင်ရာ ဗဟုသုတများကို နေ့စဉ် လေ့လာဆွေးနွေးနိုင်ရန် ဦးဇင်းတို့၏ "Hswagata Dhamma & Science Community" Facebook Group သို့ ဖိတ်ခေါ်အပ်ပါသည်။ https://www.facebook.com/share/g/1AefhUBU85/
