Total Pageviews

Friday, February 6, 2026

နေ့ရက် - ဇူလိုင်လ (၁၅) ရက်၊ ၂၀၂၃ (Day-196)- လူငယ်စွမ်းရည်နှင့် ကျွမ်းကျင်မှု (Youth Skills & Wisdom)

 

နေ့ရက် - ဇူလိုင်လ (၁၅) ရက်၊ ၂၀၂၃ (Day-196)- လူငယ်စွမ်းရည်နှင့် ကျွမ်းကျင်မှု (Youth Skills & Wisdom)

ကိုးကားကျမ်း - အင်္ဂုတ္တရနိကာယ် (ပညာဝုဒ္ဓိ)၊ မင်္ဂလသုတ် (သိပ္ပဉ္စ - အတတ်ပညာ)။

သိပ္ပံနယ်ပယ် - Neuroplasticity & Skills Acquisition (ဦးနှောက်ဆဲလ်များ ပြောင်းလဲဖွဲ့စည်းခြင်းနှင့် ကျွမ်းကျင်မှု တည်ဆောက်ခြင်း)

နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။

နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။

နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။

ဘုရားရတနာ၊ တရားရတနာ၊ သံဃာရတနာ ဟူသော ရတနာမြတ်သုံးပါးတို့ကို အရိုအသေ အလေးအမြတ် လက်အုပ်ချီမိုး ရှိခိုးပူဇော် ဖူးမြော်မာန်လျှော့ ကန်တော့ပါ၏ အရှင်ဘုရား။

ကန်တော့ရသော ကုသိုလ်ကံ စေတနာတို့ကြောင့် အိုခြင်း၊ နာခြင်း၊ သေခြင်း ဆိုတဲ့ ဒုက္ခအပေါင်းမှ ကင်းဝေးပြီး၊ မဂ်ဉာဏ် ဖိုလ်ဉာဏ် နိဗ္ဗာန်ချမ်းသာကို မျက်မှောက်ပြုနိုင်ကြပါစေကုန်သတည်း။

ကိုင်း... သူတော်ကောင်းတို့ရေ။ ဒီနေ့ သာသနာနှစ် ၂၅၆၇ ခုနှစ်၊ ကောဇာသက္ကရာဇ် ၁၃၈၅ ခုနှစ်၊ ဝါဆိုလပြည့်ကျော် (၁၃) ရက်၊ ခရစ်နှစ် ၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ (၁၅) ရက်၊ စနေနေ့ မင်္ဂလာရှိသော နံနက်ခင်းအချိန်အခါ ဖြစ်ပါတယ်။

ဒီနေ့ဟာ "ကမ္ဘာ့လူငယ်စွမ်းရည်ဖွံ့ဖြိုးရေးနေ့" (World Youth Skills Day) ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ဒီနေ့ မင်္ဂလာရှိတဲ့ နံနက်ခင်းအချိန်အခါမှာ သူတော်ကောင်းများအားလုံး၊ အထူးသဖြင့် လူငယ်မောင်မယ်များအားလုံး... ခေတ်မီအတတ်ပညာများနှင့် ဓမ္မအသိဉာဏ်ပညာများကို ပေါင်းစပ်ပြီး၊ မိမိဘဝနှင့် သာသနာတော်အတွက် အားထားရသူများ ဖြစ်ကြပါစေလို့ ဦးပဉ္ဇင်း ဆုတောင်းမေတ္တာ ပို့သလိုက်ပါတယ်။

"ပညာရဲရင့် ပွဲလယ်တင့်" ဆိုတဲ့ စကားအတိုင်းပါပဲ။ လူတစ်ယောက်မှာ "ကျွမ်းကျင်မှု" (Skill) တစ်ခုခု ရှိနေရင် ဘယ်နေရာသွားသွား မျက်နှာမငယ်ရပါဘူး။ ဒါပေမယ့် ကျွမ်းကျင်မှုဆိုတာ မွေးကတည်းက ပါလာတာ မဟုတ်ဘူး။ လေ့ကျင့်ယူရတာ။ ဒီနေ့ ဦးပဉ္ဇင်း ဟောကြားမယ့် တရားခေါင်းစဉ်ကတော့ "လူငယ်စွမ်းရည်နှင့် ကျွမ်းကျင်မှု" ဖြစ်ပါတယ်။ ခေတ်သစ် သိပ္ပံပညာမှာတော့ ဒါကို "Neuroplasticity" (ဦးနှောက်၏ ပြောင်းလဲနိုင်စွမ်း) ဆိုတဲ့ ရှုထောင့်ကနေ လေ့လာကြရအောင်။

ကဲ... တရားမဟောခင်မှာ ဦးပဉ္ဇင်းတို့ စိတ်ကလေးကို ထက်မြက်လာအောင်၊ ထိုင်းမှိုင်းမှုတွေ ကင်းပြီး တက်ကြွလာအောင် ကသိုဏ်းနည်းလေးနဲ့ အာရုံပြုကြရအောင်။ ပညာနဲ့ စွမ်းရည်ဆိုတာ "အလင်းရောင်" နဲ့ တူတဲ့အတွက် "အာလောက ကသိုဏ်း" (Aloka Kasina) လေးကိုပဲ အသုံးပြုပြီး ကိုယ့်ရဲ့ ဦးနှောက်ဉာဏ်ရည်ကို နှိုးဆွလိုက်ကြမယ်။

ကိုင်း... အားလုံးပဲ ခါးလေးတွေ ဆန့်ပြီး သက်သောင့်သက်သာ ထိုင်လိုက်ကြပါ။ မျက်စိကို မှိတ်ထားပါ။

မိမိတို့ရဲ့ ဦးခေါင်းအတွင်းထဲမှာ လင်းလက်တောက်ပနေတဲ့ မီးလုံးလေး တစ်လုံး ရှိတယ်လို့ အာရုံပြုပါ။ အဲဒီ အလင်းရောင်လေးက ဦးနှောက်အကြောတွေ၊ ဆဲလ်တွေကြားထဲကို စီးဆင်းသွားပြီး၊ မှောင်နေတဲ့ နေရာတွေကို လင်းစေတယ်၊ ပိတ်နေတဲ့ နေရာတွေကို ပွင့်စေတယ်လို့ သဘောထားပါ။

"အလင်း... အလင်း... တက်ကြွတယ်... သိတယ်" လို့ စိတ်ထဲက ရွတ်ဆိုရင်း၊ မိမိရဲ့ ဉာဏ်ရည်ဉာဏ်သွေးတွေ နိုးကြားတက်ကြွလာပုံကို ခံစားကြည့်လိုက်ပါ။ တစ်မိနစ်လောက် ငြိမ်သက်စွာ နေကြပါစို့။

(တစ်မိနစ်ခန့် ငြိမ်သက်ခြင်း)

ကိုင်း... စိတ်ကလေး ကြည်လင်တက်ကြွသွားပြီဆိုရင် ဒီ "ကျွမ်းကျင်မှု" သဘောတရားကို ခေတ်သစ်သိပ္ပံ (Neuroscience) ရှုထောင့်ကနေ အရင်ဆုံး ရှင်းပြချင်ပါတယ်။

သူတော်ကောင်းတို့ရေ... ရှေးက လူတွေက ထင်ကြတယ်၊ ဦးနှောက်ဆိုတာ ငယ်ငယ်တုန်းကပဲ ဖွံ့ဖြိုးတာ၊ ကြီးလာရင် မပြောင်းလဲတော့ဘူးတဲ့။ ဒါပေမယ့် ခေတ်သစ်သိပ္ပံက တွေ့ရှိလာတာကတော့ "Neuroplasticity" ပါ။ ဦးနှောက်ဟာ ပလပ်စတစ်လိုပဲ၊ ပုံသွင်းလို့ ရတယ်။ အသက်ကြီးသည်အထိ ပြောင်းလဲနိုင်တယ်။

ကျွမ်းကျင်မှု (Skill) တစ်ခုကို သင်ယူတဲ့အခါ ဦးနှောက်ထဲမှာ ဘာဖြစ်သွားသလဲ?

ဦးနှောက်ဆဲလ် (Neuron) တွေက အချင်းချင်း လက်တွဲပြီး လမ်းကြောင်းသစ်တွေ ဖောက်ကြတယ်။ "Neurons that fire together, wire together" (အတူတူ အလုပ်လုပ်သော နျူရွန်များသည် အတူတူ ချိတ်ဆက်မိသွားကြသည်) ဆိုတဲ့ စကားရှိတယ်။

ပထမဆုံးအကြိမ် လုပ်တုန်းကတော့ တောလမ်းလေးလိုပဲ ခက်ခက်ခဲခဲ သွားရတယ်။ ဒါပေမယ့် ထပ်ခါထပ်ခါ လေ့ကျင့်ပါများလာတဲ့အခါ... အဲဒီလမ်းကြောင်းလေးမှာ "Myelin" (မိုင်ယာလင်) ဆိုတဲ့ အဆီပြင်လေးတွေ လာဖုံးအုပ်သွားတယ်။ ဒါဟာ "လမ်းခင်း" လိုက်တာနဲ့ တူတယ်။ အဲဒီအခါ အချက်ပြမှုတွေက အမြန်နှုန်းနဲ့ စီးဆင်းသွားပြီး "ကျွမ်းကျင်မှု" (Mastery) ဆိုတာ ဖြစ်လာတယ်။

ဒါကြောင့် "ဝီရိယ" (Effort/Repetition) ဆိုတာ ဦးနှောက်လမ်းကြောင်းကို အဝေးပြေးလမ်းမကြီး ဖြစ်အောင် ခင်းပေးခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။

ကိုင်း... သိပ္ပံဘက်ကနေ ရှင်းပြပြီးပြီ ဆိုတော့ မြတ်စွာဘုရားရှင်ရဲ့ ဓမ္မဒေသနာတော်ဘက်ကို လှည့်ကြည့်ကြစို့။

ဘုရားရှင်က မင်္ဂလသုတ်တော်မှာ "ဗာဟုသစ္စဉ္စ သိပ္ပဉ္စ" (အကြားအမြင် များခြင်း၊ အတတ်ပညာ တတ်မြောက်ခြင်း) သည် မင်္ဂလာမည်၏ လို့ ဟောတော်မူပါတယ်။

ဒါ့အပြင် "ပညာ" (Wisdom) ကို "ဣန္ဒြေ" (Faculty) တစ်ပါးအနေနဲ့ ထားရှိပြီး၊ ဘဝကို ဦးဆောင်စေပါတယ်။

ပါဠိတော်ကို ဦးပဉ္ဇင်း ရွတ်ဖတ်ပူဇော်ပါမယ်။ နာယူကြပါဦး။

"ပညိန္ဒြိယံ ဘာဝေတိ ဥဒယတ္ထဂါမိနိယာ ပညာယ သမန္နာဂတံ အရိယာယ နိဗ္ဗေဓိကာယ သမ္မာ ဒုက္ခက္ခယဂါမိနိယာ။"

မြန်မာလို အနက်ဖွင့်ရရင် -

"ဖြစ်ခြင်း ပျက်ခြင်းကို သိမြင်နိုင်သော၊ ကိလေသာကို ဖောက်ထွင်းနိုင်သော၊ ဆင်းရဲကုန်ရာ နိဗ္ဗာန်သို့ ရောက်စေနိုင်သော မြတ်သောပညာနှင့် ပြည့်စုံအောင် ပညိန္ဒြေကို ပွားများရာ၏။"

ဒီနေရာမှာ "Skill" (အတတ်ပညာ) နဲ့ "Wisdom" (ဉာဏ်ပညာ) ကွာခြားပုံကို နားလည်ဖို့ လိုပါတယ်။

  • Skill (သိပ္ပ): ကားမောင်းတတ်တာ၊ ကွန်ပျူတာ သုံးတတ်တာ၊ စာရင်းကိုင်တတ်တာ။ (ဒါက လောကီအလုပ်အတွက် လိုအပ်တယ်)။

  • Wisdom (ပညာ): အဲဒီ အတတ်ပညာကို ဘယ်နေရာမှာ သုံးမလဲ၊ အကျိုးရှိအောင် ဘယ်လိုသုံးမလဲ၊ အမှားအမှန်ကို ခွဲခြားသိတာ။ (ဒါက ဘဝအတွက် လိုအပ်တယ်)။
    ပညာမပါတဲ့ အတတ်ပညာဟာ အန္တရာယ် ရှိပါတယ်။ သူခိုးက သော့ဖွင့်တတ်တာ "Skill" ပါ။ ဒါပေမယ့် သူက အဲဒီ Skill ကို ဒုစရိုက်အတွက် သုံးတယ်။ ပညာ (Wisdom) မရှိလို့ပါ။
    ဒါကြောင့် လူငယ်တွေအနေနဲ့ "Skill" ကိုလည်း ရှာပါ၊ "Wisdom" နဲ့လည်း ထိန်းကျောင်းပါလို့ ဘုရားရှင်က လမ်းညွှန်ထားတာ ဖြစ်ပါတယ်။

ကဲ... အခု သူတော်ကောင်းတို့ စောင့်မျှော်နေတဲ့ ဝိပဿနာ ရှုကွက် အပိုင်းကို ရောက်ပါပြီ။ "သင်ယူခြင်း" (Learning) ကို ဝိပဿနာ ဘယ်လို ရှုမလဲ။

ဝိပဿနာ ရှုမှတ်တဲ့အခါ "ငါ တတ်သွားပြီ"၊ "ငါ ညံ့တယ်" ဆိုတဲ့ "ပုဂ္ဂိုလ်စွဲ" ကို ဖယ်ပြီး၊ "သင်ယူနေတဲ့ စိတ်အစဉ်" (Learning Process) ကို ကြည့်ရမယ်။

ဝိပဿနာ ရှုမှတ်တဲ့အခါမှာ...

တစ်ခုခုကို သင်ယူနေတယ် ဆိုပါစို့။ ဥပမာ - စာဖတ်နေတယ်။

၁။ အာရုံစိုက်မှု (Sati): စာလုံးတွေကို မြင်နေတဲ့ စိတ်ကို သိနေပါ။

၂။ ကြိုးစားမှု (Viriya): နားလည်အောင် အားထုတ်နေတဲ့ စွမ်းအင်ကို သိနေပါ။

၃။ နားလည်မှု (Panna): "သဘောပေါက်သွားပြီ" ဆိုတဲ့ အသိ ဝင်လာတာကို သိနေပါ။

တစ်ခါတလေ နားမလည်လို့ စိတ်ရှုပ်သွားရင် "ရှုပ်တယ်... ရှုပ်တယ်" လို့ မှတ်လိုက်။

"ရှုပ်တာ" က ငါ မဟုတ်ဘူး။ "နားလည်တာ" က ငါ မဟုတ်ဘူး။ အကြောင်းအကျိုး (Cause & Effect) ကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာတဲ့ ဉာဏ်အစဉ် (Mental Process) မျှသာ ဖြစ်ပါတယ်။

Neuroplasticity သဘောအရ... အခု ကြိုးစားလိုက်တဲ့ "ဝီရိယ" တစ်ချက်ဟာ ဦးနှောက်ထဲမှာ လမ်းကြောင်းသစ် တစ်ခု ဖောက်လိုက်တာပဲ။ အလကား မဖြစ်ပါဘူး။ "ကံ" (Action) ရှိရင် "ဝိပါက်" (Result/Skill) ဆိုတာ မလွဲမသွေ ပေါ်လာမှာ ဖြစ်ပါတယ်။

ဒီသဘောတရားကို ပိုပြီး ထင်ရှားသွားအောင် Hswagata ပြတိုက်ကြီးမှာ တကယ် ဖြစ်ပျက်ခဲ့တဲ့ ဖြစ်ရပ်မှန် ဇာတ်လမ်းလေး တစ်ပုဒ်နဲ့ ယှဉ်ပြီး ပြောပြချင်ပါတယ်။ ဒီဇာတ်လမ်းကတော့ ပြတိုက်မှတ်တမ်း Case-2496 မှာ ရှိပြီး၊ Template T242 (Youth Skill Mentorship Program) ကို အသုံးပြုထားတဲ့ ဖြစ်ရပ် ဖြစ်ပါတယ်။

ဇာတ်ကောင်ကတော့ "မောင်ဘ" တဲ့။ မောင်ဘက ပြတိုက်မှာ အလုပ်သင် (Intern) လာဆင်းတဲ့ လူငယ်လေး။ သူက စိတ်ဓာတ်ကောင်းတယ်၊ ဒါပေမယ့် ပညာရေး နည်းနည်း နိမ့်တယ်။ သူက ပြတိုက်က ကွန်ပျူတာတွေ၊ ဒစ်ဂျစ်တယ် မှတ်တမ်းတွေကို မြင်တော့ အရမ်း စိတ်ဝင်စားတယ်။

တစ်နေ့မှာ... သူက "ဆရာတော်... တပည့်တော် ကွန်ပျူတာ သင်ချင်ပါတယ်" လို့ လျှောက်တယ်။

ပြတိုက်မှူးက "ကောင်းပြီလေ... သင်ပေါ့" ဆိုပြီး ခွင့်ပြုလိုက်တယ်။

ဒါပေမယ့် မောင်ဘခမျာ လက်တွေ့ သင်တဲ့အခါ အခက်အခဲတွေ တွေ့ရတယ်။ စာရိုက်ရင် လက်တွေက တုန်နေတယ်၊ မှားနှိပ်မိတယ်။ အင်္ဂလိပ်စာလုံးတွေကို နားမလည်ဘူး။

တစ်ပတ်လောက် ကြာတော့ သူ စိတ်ဓာတ်ကျလာတယ်။ "ကျွန်တော် ညံ့ပါတယ်... ကျွန်တော် မလုပ်တတ်ပါဘူး... ကျွန်တော်က တောသားပါ" ဆိုပြီး သူ့ကိုယ်သူ အပြစ်တင် (Self-judgment) ပြီး ထွက်ပြေးချင်လာတယ်။ (Neuroplasticity မဖြစ်ခင်မှာ စိတ်ပျက်သွားတာ)။

ဒီအခြေအနေကို ဆရာတော် သိတော့ မောင်ဘကို ခေါ်တွေ့တယ်။

"မောင်ဘ... မင်း ဘာလို့ လက်လျှော့ချင်တာလဲ။"

"တပည့်တော် ဦးနှောက်က မကောင်းဘူး ထင်တယ် ဘုရား။ ဘယ်လိုမှ မမှတ်မိဘူး" လို့ မောင်ဘက ငိုမဲ့မဲ့ ပြောတယ်။

ဆရာတော်က ပြုံးပြီး "မောင်ဘ... မင်း ဦးနှောက် မကောင်းတာ မဟုတ်ဘူး။ မင်းရဲ့ 'လမ်းကြောင်း' မပွင့်သေးတာ။ သိပ္ပံပညာမှာ ပြောတယ်၊ ခဏခဏ လုပ်ရင် လမ်းပွင့်လာတယ်တဲ့။ မင်းက ချက်ချင်း လမ်းပွင့်ချင်တဲ့ 'လောဘ' ကြောင့် စိတ်ညစ်နေတာ" လို့ ဆုံးမတယ်။

ဆရာတော်က Template T242 (Skill Development Plan) ကို ထုတ်ပေးတယ်။ ပြီးတော့ ပြတိုက်ရဲ့ မူဝါဒ ပေါ်လစီ ၂၄၊ အပိုဒ် ၂၄.၁ (Capacity Building for All) ကို ကျင့်သုံးခိုင်းတယ်။

၁။ Small Steps: တစ်ခါတည်း အကုန် မသင်နဲ့။ တစ်နေ့ကို စာလုံး (၁၀) လုံးပဲ ရိုက်။ (Micro-learning).

၂။ Mentorship: ပြတိုက်က IT ကျွမ်းကျင်တဲ့ အစ်ကိုကြီး တစ်ယောက်နဲ့ တွဲပေးလိုက်တယ်။ (Kalyana Mitta).

၃။ Mindset: "ငါ ညံ့တယ်" လို့ မတွေးနဲ့။ "ငါ လေ့ကျင့်နေတယ်" လို့ တွေး။ (Yonisomanasikara).

မောင်ဘဟာ ဆရာတော် သင်ပေးတဲ့အတိုင်း တစ်နေ့ နည်းနည်းချင်း ပြန်စတယ်။ မှားရင် စိတ်မပျက်တော့ဘူး။ "မှားတယ်... ပြင်တယ်" လို့ ဝိပဿနာ သဘောနဲ့ ရှုမြင်ပြီး ဆက်လုပ်တယ်။

သုံးလလောက် ကြာတဲ့အခါ... မောင်ဘရဲ့ လက်ချောင်းလေးတွေက ကီးဘုတ်ပေါ်မှာ ပြေးလွှားနေပြီ။ အရင်က ကြောက်ခဲ့တဲ့ ကွန်ပျူတာဟာ အခု သူ့အတွက် ကစားစရာလို ဖြစ်သွားပြီ။ သူ့ဦးနှောက်ထဲမှာ "ကွန်ပျူတာလမ်းကြောင်း" (Neural Pathway) ကြီး ပွင့်သွားပြီ။

မောင်ဘဟာ အခုဆိုရင် ပြတိုက်ရဲ့ ဒစ်ဂျစ်တယ် မှတ်တမ်းတွေကို ကူညီထိန်းသိမ်းပေးနေတဲ့ ကျွမ်းကျင် ဝန်ထမ်းတစ်ဦး ဖြစ်လာပါပြီ။

ကိုင်း... သူတော်ကောင်းတို့ရေ။ ဒီဇာတ်လမ်းလေးကနေ ဘာသင်ခန်းစာ ယူရမလဲ။

၁။ ဘယ်သူမှ မတော်ဘဲနဲ့ မွေးလာတာ မရှိပါဘူး။ "မလုပ်တတ်သေးတာ" (Not yet wired) ပဲ ရှိပါတယ်။ ကြိုးစားရင် ဖြစ်ပါတယ်။

၂။ ကျွမ်းကျင်မှု ရဖို့အတွက် "အတားအဆီး" က အလုပ်ခက်တာ မဟုတ်ဘူး။ ကိုယ့်ကိုယ်ကို အပြစ်တင်တဲ့ "စိတ်" (Dosa) ကသာ အတားအဆီး ဖြစ်ပါတယ်။

၃။ ဝိပဿနာ ရှုမှတ်ခြင်း (Mindfulness) ဟာ သင်ယူမှု စွမ်းရည်ကို မြင့်တက်စေပါတယ်။ စိတ်ငြိမ်ရင် ပိုမှတ်မိလွယ်ပါတယ်။

နိဂုံးချုပ်အနေနဲ့ သစ္စာလေးပါးနဲ့ ချိတ်ဆက်ပြီး စစ်ဆေးကြည့်ကြစို့။

  • မောင်ဘ စာမရလို့ စိတ်ညစ်ရတာ၊ ကိုယ့်ကိုယ်ကို အားငယ်ရတာဟာ "ဒုက္ခသစ္စာ" ပါ။

  • "ချက်ချင်း တတ်ချင်တဲ့ လောဘ၊ မရလို့ ဖြစ်တဲ့ ဒေါသ" ဟာ "သမုဒယသစ္စာ" ပါ။

  • တဖြည်းဖြည်း လေ့ကျင့်လို့ ကျွမ်းကျင်သွားပြီး ယုံကြည်မှု ရှိလာတာဟာ "နိရောဓသစ္စာ" ပါ။

  • အဲဒီလို ဖြစ်လာအောင် ကျင့်သုံးခဲ့တဲ့ T242 နည်းလမ်း၊ ဇွဲလုံ့လ (Samma Vayama) ဟာ "မဂ္ဂသစ္စာ" ပါပဲ။

ဒါကြောင့် သူတော်ကောင်းများ အားလုံး... ယနေ့ ဇူလိုင်လ (၁၅) ရက်နေ့မှာ... မိမိတို့ရဲ့ လူငယ်ဘဝ၊ လူရွယ်ဘဝ၊ လူကြီးဘဝ အရွယ်သုံးပါးစလုံးမှာ အသစ်အသစ်သော ပညာရပ်များကို "Neuroplasticity" သဘောအရ မမောမပန်း သင်ယူနိုင်ကြပါစေ။ လောကီအတတ်ပညာ (Skill) နဲ့ လောကုတ္တရာ ဉာဏ်ပညာ (Wisdom) နှစ်ပါးစလုံးကို ပိုင်ဆိုင်ပြီး၊ ဘဝခရီးကို အောင်မြင်စွာ လျှောက်လှမ်းနိုင်ကြပါစေလို့ ဆန္ဒပြုရင်း နိဂုံးချုပ်လိုက်ပါတယ်။

"လူငယ်စွမ်းရည်များ တိုးတက်ကြပါစေ..."

"ကျွမ်းကျင်မှုနှင့် ပညာ ယှဉ်တွဲနိုင်ကြပါစေ..."

"မဂ်ပညာ ဖိုလ်ပညာဖြင့် သံသရာမှ လွတ်မြောက်နိုင်ကြပါစေ..."

ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု။

ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု။

ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု။

သာဓု... သာဓု... သာဓု။

ဘိက္ခု ဣန္ဒသောမ သိရိဒန္တမဟာပါလက

The Office Of Siridantamahapalaka

နေ့စွဲ - ၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ (၁၅) ရက်

ORCID: 0009-0000-0697-4760


နေ့ရက် - ဇူလိုင်လ (၁၄) ရက်၊ ၂၀၂၃ (Day-195)- သဠာယတန (Sensors)

 

နေ့ရက် - ဇူလိုင်လ (၁၄) ရက်၊ ၂၀၂၃ (Day-195)- သဠာယတန (Sensors)

ကိုးကားကျမ်း - အဘိဓမ္မာပိဋကတ်၊ ဝိဘင်းပါဠိတော် (အာယတနဝိဘင်္ဂ)။

သိပ္ပံနယ်ပယ် - Sensor Technology & Transduction (အာရုံခံ နည်းပညာနှင့် စွမ်းအင်ကူးပြောင်းခြင်း)

နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။

နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။

နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ။

ဘုရားရတနာ၊ တရားရတနာ၊ သံဃာရတနာ ဟူသော ရတနာမြတ်သုံးပါးတို့ကို အရိုအသေ အလေးအမြတ် လက်အုပ်ချီမိုး ရှိခိုးပူဇော် ဖူးမြော်မာန်လျှော့ ကန်တော့ပါ၏ အရှင်ဘုရား။

ကန်တော့ရသော ကုသိုလ်ကံ စေတနာတို့ကြောင့် အိုခြင်း၊ နာခြင်း၊ သေခြင်း ဆိုတဲ့ ဒုက္ခအပေါင်းမှ ကင်းဝေးပြီး၊ မဂ်ဉာဏ် ဖိုလ်ဉာဏ် နိဗ္ဗာန်ချမ်းသာကို မျက်မှောက်ပြုနိုင်ကြပါစေကုန်သတည်း။

ကိုင်း... သူတော်ကောင်းတို့ရေ။ ဒီနေ့ သာသနာနှစ် ၂၅၆၇ ခုနှစ်၊ ကောဇာသက္ကရာဇ် ၁၃၈၅ ခုနှစ်၊ ဝါဆိုလပြည့်ကျော် (၁၂) ရက်၊ ခရစ်နှစ် ၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ (၁၄) ရက်၊ သောကြာနေ့ မင်္ဂလာရှိသော နံနက်ခင်းအချိန်အခါ ဖြစ်ပါတယ်။

ဒီနေ့ မင်္ဂလာရှိတဲ့ နံနက်ခင်းအချိန်အခါမှာ သူတော်ကောင်းများအားလုံး... မိမိတို့ရဲ့ မျက်စိ၊ နား၊ နှာ၊ လျှာ၊ ကိုယ်၊ စိတ် ဆိုတဲ့ အာရုံခံတံခါးပေါက် (၆) ခုကို လုံခြုံစွာ စောင့်ထိန်းနိုင်ကြပြီး၊ အကုသိုလ်အာရုံများ ဝင်မလာနိုင်အောင် ကာကွယ်နိုင်ကြပါစေလို့ ဦးပဉ္ဇင်း ဆုတောင်းမေတ္တာ ပို့သလိုက်ပါတယ်။

ခေတ်သစ်လောကမှာ လုံခြုံရေးအတွက် CCTV ကင်မရာတွေ၊ အာရုံခံ ကိရိယာတွေ (Sensors) တပ်ဆင်ထားကြတယ်။ သူတို့က အပြင်က အဖြစ်အပျက်တွေကို ဖမ်းယူပြီး စက်ထဲကို ပို့ပေးတယ်။ ဦးပဉ္ဇင်းတို့ ခန္ဓာကိုယ်ကြီးမှာလည်း အဲဒီလို သဘာဝ အာရုံခံ ကိရိယာကြီး (၆) ခု တပ်ဆင်ထားပြီး ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီနေ့ ဦးပဉ္ဇင်း ဟောကြားမယ့် တရားခေါင်းစဉ်ကတော့ "သဠာယတန" (The Six Sense Bases) သို့မဟုတ် "Sensors" အကြောင်းပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ ခေတ်သစ် "Sensor Technology" နဲ့ ယှဉ်တွဲပြီး ဒီသဘောတရားကို လေ့လာကြရအောင်။

ကဲ... တရားမဟောခင်မှာ ဦးပဉ္ဇင်းတို့ စိတ်ကလေးကို အာရုံခံနိုင်စွမ်း ထက်မြက်လာအောင်၊ "မြင်သည်၊ ကြားသည်" ဆိုတာကို ရှင်းရှင်းလင်းလင်း သိလာအောင် ကသိုဏ်းနည်းလေးနဲ့ အာရုံပြုကြရအောင်။ အာရုံခံတယ် ဆိုတာ "အလင်း" (Light) နဲ့ တူတဲ့အတွက် "အာလောက ကသိုဏ်း" (Aloka Kasina) လေးကိုပဲ အသုံးပြုပြီး ကိုယ့်ရဲ့ အာရုံတံခါးပေါက်တွေကို ဖွင့်ကြည့်ကြမယ်။

ကိုင်း... အားလုံးပဲ ခါးလေးတွေ ဆန့်ပြီး သက်သောင့်သက်သာ ထိုင်လိုက်ကြပါ။ မျက်စိကို မှိတ်ထားပါ။

မိမိရဲ့ မျက်စိ၊ နား၊ နှာခေါင်း စတဲ့ တံခါးပေါက်တွေမှာ "အလင်းရောင်" လေးတွေ ရှိနေတယ်လို့ အာရုံပြုပါ။ ကင်မရာမှန်ဘီလူး (Lens) လေးတွေ ဖွင့်ထားသလိုမျိုးပေါ့။ အဲဒီ တံခါးပေါက်လေးတွေကနေ အာရုံတွေ ဝင်လာတာကို စောင့်ကြည့်နေပါ။

"အလင်း... အလင်း... မြင်တယ်... သိတယ်" လို့ စိတ်ထဲက ရွတ်ဆိုရင်း၊ မိမိရဲ့ အာရုံခံစနစ် (Sensory System) ကြီး နိုးကြားနေပုံကို သတိထားကြည့်လိုက်ပါ။ တစ်မိနစ်လောက် ငြိမ်သက်စွာ နေကြပါစို့။

(တစ်မိနစ်ခန့် ငြိမ်သက်ခြင်း)

ကိုင်း... စိတ်ကလေး နိုးကြားသွားပြီဆိုရင် ဒီ "အာရုံခံ" သဘောတရားကို ခေတ်သစ်သိပ္ပံ (Sensor Technology) ရှုထောင့်ကနေ အရင်ဆုံး ရှင်းပြချင်ပါတယ်။

သူတော်ကောင်းတို့ရေ... ဖုန်းထဲက ကင်မရာ (Camera Sensor) ဘယ်လို အလုပ်လုပ်သလဲ သိကြလား?

အပြင်က "အလင်းရောင်" (Light Photons) လာတဲ့အခါ၊ ကင်မရာရဲ့ မှန်ဘီလူးကို ဖြတ်ပြီး ဆီလီကွန်ပြား (Sensor Chip) ပေါ်ကို ကျရောက်တယ်။ အဲဒီ Sensor က အလင်းရောင်ကို "လျှပ်စစ်အချက်ပြ" (Electrical Signals) အဖြစ် ပြောင်းလဲပေးလိုက်တယ်။ အဲဒီ လျှပ်စစ်စီးကြောင်းကိုမှ ဖုန်းက "ပုံရိပ်" အဖြစ် ပြန်ဖော်ပြတာ။

ဒါကို သိပ္ပံပညာမှာ "Transduction" (စွမ်းအင်ကူးပြောင်းခြင်း) လို့ ခေါ်ပါတယ်။ ပြင်ပ ရုပ်လောက (Physical World) က အချက်အလက်တွေကို ဒစ်ဂျစ်တယ် လောက (Digital World) ထဲ ရောက်အောင် ပို့ပေးတဲ့ တံတားပေါ့။

ဦးပဉ္ဇင်းတို့ ခန္ဓာကိုယ်မှာလည်း ဒီအတိုင်းပါပဲ။

  • မျက်စိ (Eye Sensor): အလင်းရောင်ကို ဖမ်းယူပြီး အာရုံကြောစီးကြောင်း (Nerve Impulse) အဖြစ် ပြောင်းပေးတယ်။

  • နား (Microphone): လေလှိုင်း (Sound Wave) ကို ဖမ်းယူပြီး လျှပ်စစ်စီးကြောင်း အဖြစ် ပြောင်းပေးတယ်။
    ဒီ "Sensors" တွေသာ မရှိရင်၊ ဦးနှောက် (Processor) ဟာ ဘာမှ သိနိုင်မှာ မဟုတ်ပါဘူး။ အပြင်လောကကြီးနဲ့ လုံးဝ အဆက်ပြတ်ပြီး အမှောင်တိုက်ထဲ ရောက်နေမှာပါ။ ဒါကြောင့် "Sensors" (အာယတန) တွေဟာ ဦးပဉ္ဇင်းတို့ရဲ့ ဘဝတံခါးပေါက်တွေ ဖြစ်ပါတယ်။

ကိုင်း... သိပ္ပံဘက်ကနေ ရှင်းပြပြီးပြီ ဆိုတော့ မြတ်စွာဘုရားရှင်ရဲ့ ဓမ္မဒေသနာတော်ဘက်ကို လှည့်ကြည့်ကြစို့။

ဘုရားရှင်က ဒီသဘောတရားကို "သဠာယတန" (The Six Sense Bases) လို့ ဟောတော်မူပါတယ်။ "သဠ" ဆိုတာ ခြောက်၊ "အာယတန" ဆိုတာ တည်ရာ၊ ဆက်သွယ်ရာ ဌာန။

ပါဠိတော်ကို ဦးပဉ္ဇင်း ရွတ်ဖတ်ပူဇော်ပါမယ်။ နာယူကြပါဦး။

"စက္ခာယတနံ၊ သောတာယတနံ၊ ဃာနာယတနံ၊ ဇိဝှါယတနံ၊ ကာယာယတနံ၊ မနာယတနံ။"

မြန်မာလို အနက်ဖွင့်ရရင် -

"မျက်စိတည်းဟူသော အာရုံဆက်သွယ်ရာ၊ နားတည်းဟူသော အာရုံဆက်သွယ်ရာ... စိတ်တည်းဟူသော အာရုံဆက်သွယ်ရာ (၆) ပါးတို့တည်း။"

ဒီနေရာမှာ ထူးခြားတာက... ဘုရားရှင်က ဒီအာယတနတွေကို "ဣန္ဒြေ" (Indriya - Faculty) လို့လည်း ခေါ်တယ်။ "အစိုးရခြင်း" သဘော ရှိလို့ပါ။

  • မျက်စိဟာ "မြင်ခြင်း" ကိစ္စမှာ အစိုးရတယ်။ နားက ဝင်မြင်ပေးလို့ မရဘူး။

  • နားဟာ "ကြားခြင်း" ကိစ္စမှာ အစိုးရတယ်။ မျက်စိက ဝင်ကြားပေးလို့ မရဘူး။
    သူ့ Sensor နဲ့ သူ၊ သူ့တာဝန်နဲ့ သူ သီးသန့် (Dedicated Function) လုပ်ဆောင်နေကြတာ ဖြစ်ပါတယ်။
    ဒါပေမယ့် ပြဿနာက ဘာလဲဆိုတော့... ဒီ Sensor တွေက "ကောင်းတာ" လာလည်း လက်ခံတယ်၊ "ဆိုးတာ" လာလည်း လက်ခံတယ်။ ကင်မရာက "ဒါ မရိုက်သင့်ဘူး" လို့ မသိသလို၊ မျက်စိကလည်း "ဒါ မကြည့်သင့်ဘူး" လို့ မသိဘူး။ မြင်ရင် မြင်တာပဲ။
    ဒါကြောင့် အဲဒီ Sensor တွေကနေ ကိလေသာတွေ ဝင်မလာအောင် "ဣန္ဒြိယ သံဝရ" (Indriya Samvara - တံခါးစောင့်ထားခြင်း) ဆိုတဲ့ "Filter" (စစ်ထုတ်ကိရိယာ) လိုအပ်ပါတယ်။

ကဲ... အခု သူတော်ကောင်းတို့ စောင့်မျှော်နေတဲ့ ဝိပဿနာ ရှုကွက် အပိုင်းကို ရောက်ပါပြီ။ ဒီ "Sensor" တွေကို ဘယ်လို စောင့်ကြည့်မလဲ။

ဝိပဿနာ ရှုမှတ်တဲ့အခါ "ငါ မြင်တယ်" လို့ မရှုရဘူး။ "Sensor က အလုပ်လုပ်သွားတယ်" လို့ ရှုရမယ်။

ဝိပဿနာ ရှုမှတ်တဲ့အခါမှာ...

ဥပမာ - ရုပ်ရှင်ကြည့်နေတယ် ဆိုပါစို့။

"ငါ ကြည့်နေတယ်" ဆိုတဲ့ အစွဲကို ဖယ်လိုက်။

"ဩော်... မျက်စိအကြည် (Sensor) ပေါ်မှာ အရုပ် (Image) လာထင်နေတာပါလား။ အဲဒီ အရုပ်ကို စိတ် (Processor) က သိနေတာပါလား။"

"မြင်တယ်... သိတယ်... မြင်တယ်... သိတယ်"။

အဲဒီလို ရှုမှတ်လိုက်ရင်... လှတယ်၊ ရုပ်ဆိုးတယ်၊ လိုချင်တယ် ဆိုတဲ့ တဏှာတွေ ဝင်မလာတော့ဘူး။

"Sensor Data" (အချက်အလက်) သက်သက် အနေနဲ့ပဲ လက်ခံလိုက်တာ (Just Seeing).

ကင်မရာက လှပတဲ့ပန်းပွင့်ကို ရိုက်လည်း မပြုံးဘူး၊ ရုပ်ဆိုးတဲ့အမှိုက်ပုံကို ရိုက်လည်း မဲ့မသွားဘူး။ သူက ပုံရိပ်ကို ပုံရိပ်အတိုင်းပဲ မှတ်တမ်းတင်တယ်။

ယောဂီကလည်း အဲဒီ ကင်မရာ Sensor လိုပဲ... "ကောင်းတာလာလာ၊ ဆိုးတာလာလာ... သိရုံပဲ သိလိုက်" (Upekkha - ဥပေက္ခာ) ဆိုရင် အဆင့်မြင့်တဲ့ ဝိပဿနာ ဖြစ်သွားပါပြီ။

ဒီသဘောတရားကို ပိုပြီး ထင်ရှားသွားအောင် Hswagata ပြတိုက်ကြီးမှာ တကယ် ဖြစ်ပျက်ခဲ့တဲ့ ဖြစ်ရပ်မှန် ဇာတ်လမ်းလေး တစ်ပုဒ်နဲ့ ယှဉ်ပြီး ပြောပြချင်ပါတယ်။ ဒီဇာတ်လမ်းကတော့ ပြတိုက်မှတ်တမ်း Case-2495 မှာ ရှိပြီး၊ Template T152 (Sensor Calibration & Sensitivity Check) ကို အသုံးပြုထားတဲ့ ဖြစ်ရပ် ဖြစ်ပါတယ်။

ဇာတ်ကောင်ကတော့ လုံခြုံရေး နည်းပညာရှင် "ကိုညီ" တဲ့။ ကိုညီက ပြတိုက်ရဲ့ CCTV နဲ့ Alarm System တွေကို တာဝန်ယူထားသူ။

တစ်နေ့မှာ... ပြတိုက်ရဲ့ အဖိုးတန် ဓာတ်တော်ခန်းအတွက် Motion Sensor (လှုပ်ရှားမှု အာရုံခံကိရိယာ) အသစ်တွေ တပ်ဆင်လိုက်တယ်။ ကိုညီက စိတ်အားထက်သန်စွာနဲ့ Sensor တွေကို "Highest Sensitivity" (အမြင့်ဆုံး အာရုံခံနိုင်စွမ်း) မှာ ချိန်ထားလိုက်တယ်။

ပြဿနာက အဲဒီမှာ စတာပဲ။ Sensor တွေက အရမ်း "အာရုံခံကောင်း" လွန်းတော့... လေတိုက်လို့ လိုက်ကာလှုပ်ရင်လည်း အချက်ပေးတယ်။ ကြွက်ဖြတ်ပြေးရင်လည်း အချက်ပေးတယ်။ ယင်ကောင်ပျံရင်လည်း အချက်ပေးတယ်။

တစ်ညလုံး Alarm တွေ မြည်နေတော့ လုံခြုံရေးဝန်ထမ်းတွေ အိပ်မရဘူး။ သွားကြည့်လိုက်တော့ ဘာမှ မရှိဘူး။ နောက်ဆုံးတော့ လုံခြုံရေးတွေက "ဒါ False Alarm (မှားပြီးအော်တာ) ပဲကွာ" ဆိုပြီး စိတ်ပျက်လာတယ်။ ကိုညီလည်း စိတ်ညစ်ပြီး Sensor တွေကို ပိတ်ပစ်လိုက်တယ်။ (Indriya တွေကို ပိတ်လိုက်တာ)။

အဲဒီ ညမှာပဲ... တကယ့် သူခိုး အစစ် ဝင်လာတယ်။ Sensor ပိတ်ထားတော့ ဘာမှ မသိလိုက်ဘူး။ တော်သေးတယ်... အပြင်က ကင်းလှည့်တဲ့ ရဲက တွေ့လို့ ဖမ်းမိသွားတာ။

ဒီကိစ္စကို ပြန်သုံးသပ်တဲ့အခါ ဆရာတော်က ကိုညီကို ခေါ်ဆုံးမတယ်။

"ကိုညီ... မင်းရဲ့ Sensor တွေက 'သဒ္ဓါ' (Faith/Sensitivity) လွန်ပြီး 'ပညာ' (Wisdom/Filtering) နည်းသွားတာ။ တရားအားထုတ်တဲ့သူတွေလိုပဲ။ စိတ်က တက်ကြွလွန်းရင် (ဥဒ္ဓစ္စ) ဖြစ်ပြီး ဂဏှာမငြိမ်ဘူး။ လျှော့ချလိုက်ပြန်တော့လည်း ပျင်းရိ (ထိနမိဒ္ဓ) ပြီး အိပ်ပျော်သွားပြန်ရော။"

ဆရာတော်က Template T152 (Sensor Calibration Protocol) ကို ထုတ်ပေးတယ်။ ပြီးတော့ ပြတိုက်ရဲ့ မူဝါဒ ပေါ်လစီ ၉၊ အပိုဒ် ၉.၅ (Electronic Surveillance Standards) ကို ကျင့်သုံးခိုင်းတယ်။

"Sensor ဆိုတာ Calibration (ချိန်ညှိမှု) လိုတယ်။ ဘုရားဟောတဲ့ 'ဣန္ဒြေ ၅ ပါး ညီမျှခြင်း' (Indriya Samatta) ဆိုတာ ဒါပဲ။"

T152 အရ ကိုညီ ပြန်ပြင်ဆင်ပုံက -

၁။ Threshold Setting: လိုက်ကာလှုပ်တာ၊ ယင်ကောင်ပျံတာလောက်ကို မဖမ်းနဲ့။ လူအရွယ်အစား လှုပ်ရှားမှ ဖမ်း။ (ပညာ နဲ့ စိစစ်ခြင်း)။

၂။ Monitoring: လုံးဝ ပိတ်မပစ်ရ။ (ဝီရိယ မလျှော့ရ)။

၃။ Verification: Alarm မြည်ရင် ကင်မရာနဲ့ အရင်ကြည့်ပြီးမှ ဆုံးဖြတ်။ (သတိ ထားခြင်း)။

ဒီလို ချိန်ညှိလိုက်တဲ့အခါ... Sensor တွေက ငြိမ်သက်သွားတယ်။ အရေးကြီးတဲ့ အချိန်ကျမှပဲ တိတိကျကျ အချက်ပေးတော့တယ်။ လုံခြုံရေးတွေလည်း စိတ်အေးရသလို၊ ပြတိုက်လည်း လုံခြုံသွားတယ်။

"အာရုံခံတယ် ဆိုတာ... များတိုင်း မကောင်းဘူး၊ နည်းတိုင်း မကောင်းဘူး။ မျှတမှ (Balanced) ကောင်းတာ" ဆိုတာ ကိုညီ သဘောပေါက်သွားတယ်။

ကိုင်း... သူတော်ကောင်းတို့ရေ။ ဒီဇာတ်လမ်းလေးကနေ ဘာသင်ခန်းစာ ယူရမလဲ။

၁။ ကိုယ့်ရဲ့ အာရုံခံစားမှု (Sensors) တွေကို လွှတ်ထားရင် အာရုံပေါင်းစုံဝင်ပြီး စိတ်ရှုပ်မယ် (False Alarms)။ ပိတ်ထားပြန်ရင်လည်း အန္တရာယ် (Defilements) ဝင်လာတာကို မသိလိုက်ဘဲ ဖြစ်မယ်။

၂။ မျက်စိ၊ နား၊ နှာ စတဲ့ တံခါးတွေကို "သတိ" ဆိုတဲ့ တံခါးမှူးနဲ့ စောင့်ကြပ်ပြီး၊ လိုအပ်တာကိုပဲ လက်ခံ၊ မလိုအပ်တာကို ပယ်ထုတ်ရမယ်။ (Calibration).

၃။ "မြင်ကာမတ္တ၊ ကြားကာမတ္တ" ဆိုတဲ့ အလယ်အလတ်လမ်းစဉ် (Middle Way) ဟာ အကောင်းဆုံး Sensor Technology ဖြစ်တယ်။

နိဂုံးချုပ်အနေနဲ့ သစ္စာလေးပါးနဲ့ ချိတ်ဆက်ပြီး စစ်ဆေးကြည့်ကြစို့။

  • အာရုံတွေကြောင့် စိတ်ရှုပ်ရတာ၊ မှားယွင်းအချက်ပေးလို့ ပင်ပန်းရတာဟာ "ဒုက္ခသစ္စာ" ပါ။

  • အာရုံကို လိုချင်လွန်းတဲ့ တဏှာ (Sensitivity High) သို့မဟုတ် ပျင်းရိပြီး ပိတ်ထားတဲ့ မောဟ (Sensitivity Off) ဟာ "သမုဒယသစ္စာ" ပါ။

  • ဣန္ဒြေတွေကို မျှတအောင် ချိန်ညှိပြီး ငြိမ်းချမ်းသွားတာဟာ "နိရောဓသစ္စာ" ပါ။

  • အဲဒီလို ချိန်ညှိတဲ့ နည်းစနစ် (T152) နဲ့ သတိပဋ္ဌာန် ကျင့်စဉ်ဟာ "မဂ္ဂသစ္စာ" ပါပဲ။

ဒါကြောင့် သူတော်ကောင်းများ အားလုံး... ယနေ့ ဇူလိုင်လ (၁၄) ရက်နေ့မှာ... မိမိတို့ရဲ့ သဠာယတန (Sensors) များကို "သတိ၊ ပညာ" တို့ဖြင့် ချိန်ညှိပြီး၊ အကုသိုလ် အာရုံဆိုးများကို စစ်ထုတ်ကာ၊ ကုသိုလ် အာရုံကောင်းများကိုသာ လက်ခံရယူနိုင်ကြပါစေ။ နောက်ဆုံးတွင် အာရုံနှင့် ဒွါရတို့၏ ချုပ်ငြိမ်းရာ နိဗ္ဗာန်ချမ်းသာကို မျက်မှောက်ပြုနိုင်ကြပါစေလို့ ဆန္ဒပြုရင်း နိဂုံးချုပ်လိုက်ပါတယ်။

"ဣန္ဒြေခြောက်ပါး လုံခြုံအေးချမ်းကြပါစေ..."

"အာရုံဆိုးများကို စစ်ထုတ်နိုင်ကြပါစေ..."

"မြင်ကာမတ္တ၊ ကြားကာမတ္တဖြင့် နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုနိုင်ကြပါစေ..."

ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု။

ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု။

ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု။

သာဓု... သာဓု... သာဓု။

ဘိက္ခု ဣန္ဒသောမ သိရိဒန္တမဟာပါလက

The Office Of Siridantamahapalaka

နေ့စွဲ - ၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ (၁၄) ရက်

ORCID: 0009-0000-0697-4760