A Critical Analysis of the Concept of "The Four Tooth Relics": Historical Limitations and Evidence from the Lakkhaṇa Sutta.Chapter-2

 

CHAPTER II

REVIEW OF RELATED LITERATURE AND RESEARCH WORKS

SECTION 1: CONCEPTS AND THEORIES

2.1 The Doctrinal Concept of Dhatu (Relics) in Theravada Texts ထေရဝါဒကျမ်းစာများလာ ဓာတ်တော် (Dhatu) ဆိုင်ရာ သဘောတရားများ

ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓဘာသာ စာပေကျမ်းဂန်များတွင် "ဓာတ်တော် (Dhatu)" ဟူသော သဘောတရားကို သာမန် ရုပ်ကလာပ်အကြွင်းအကျန်များအဖြစ် မဟုတ်ဘဲ၊ မြတ်စွာဘုရားရှင်၏ သက်တော်ထင်ရှား ကိုယ်စားပြုအဖြစ် (Living presence) ရှင်းလင်းပြတ်သားစွာ ဖွင့်ဆိုထားပါသည်။ 

(Claim) ဤဖွင့်ဆိုချက်အရ ဓာတ်တော်များကို ကိုးကွယ်ရာ အရာဝတ္ထုအဖြစ် အဓိက အုပ်စုကြီး ၃ စု ခွဲခြားသတ်မှတ်ထားရာ၊ မြတ်စွာဘုရား၏ ရုပ်ကလာပ်တော်မှ ကြွင်းကျန်ရစ်သော သရီရဓာတ်တော် (Saririka Dhatu)၊ အသုံးပြုခဲ့သော ပရိဘောဂဓာတ်တော် (Paribhogika Dhatu) နှင့် ရည်မှန်း၍ ကိုးကွယ်အပ်သော ဥဒ္ဒိဿကဓာတ်တော် (Uddesika Dhatu) တို့ ဖြစ်ကြပါသည်။ 

(Explanation) ဒီဃနိကာယ်၊ မဟာပရိနိဗ္ဗာနသုတ် (Mahāparinibbāna Sutta) တွင် မြတ်စွာဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန်စံလွန်ပြီးနောက် မီးသင်္ဂြိုဟ်ရာမှ ကြွင်းကျန်ရစ်သော သရီရဓာတ်တော်များကို တိုင်းပြည်အသီးသီးသို့ ဝေငှခဲ့ပုံနှင့် ယင်းတို့ကို စေတီတည်ထား ကိုးကွယ်ခြင်းဖြင့် ရရှိမည့် အကျိုးကျေးဇူးများကို အတိအလင်း မှတ်တမ်းတင် ပြဆိုထားပါသည်။ 

(Evidence) ဤကဲ့သို့ ပါဠိတော်လာ ဓာတ်တော်ခွဲခြားမှု သဘောတရားသည် ထေရဝါဒနိုင်ငံများရှိ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တို့၏ ဓာတ်တော်ကိုးကွယ်မှုဆိုင်ရာ အခြေခံအုတ်မြစ်ကို တည်ဆောက်ပေးထားပြီး၊ သွားတော်မြတ်များကို အမြင့်မြတ်ဆုံး သရီရဓာတ်တော်များအဖြစ် သတ်မှတ်ယုံကြည်စေရန် အခြေခံအကြောင်းတရား ဖြစ်လာပါသည်။ (Link)

သရီရဓာတ်တော်များအနက် သွားတော်မြတ်များနှင့် ပတ်သက်လာလျှင် သီရိလင်္ကာနိုင်ငံ၏ သမိုင်းဝင် ရာဇဝင်ကျမ်းများက အရေအတွက်ကို "လေးဆူ" သာလျှင် ကြွင်းကျန်သည်ဟု တိကျစွာ ကန့်သတ် မှတ်တမ်းတင်ထားပါသည်။ 

(Claim) မြတ်စွာဘုရားရှင်၏ ရုပ်ကလာပ်တော်ကို မီးသင်္ဂြိုဟ်ပြီးနောက် အခြားသော အစိတ်အပိုင်းများ ကြေမွသွားသော်လည်း၊ အစွယ်တော် ၄ ဆူ၊ ညှပ်ရိုးတော် ၂ ဆူ နှင့် နဖူးသင်းကျစ်တော် ၁ ဆူ (စုစုပေါင်း အသမ္ဘိန္နဓာတ်တော် ၇ ဆူ) မှာ မပျက်မစီးဘဲ ပကတိအတိုင်း ကြွင်းကျန်ရစ်ခဲ့သည်ဟု ထေရဝါဒစာပေများက ဖွင့်ဆိုထားပါသည်။ 

(Explanation) အေဒီ ၁၂ ရာစုခန့်တွင် ရေးသားခဲ့သော ဒါဌာဝံသ (Dāṭhāvaṃsa) ကျမ်းတွင် ဤအစွယ်တော် ၄ ဆူအနက် တစ်ဆူမှာ တာဝတိံသာနတ်ပြည်၊ တစ်ဆူမှာ နဂါးပြည်၊ တစ်ဆူမှာ ဂန္ဓာရတိုင်း နှင့် နောက်ဆုံးတစ်ဆူမှာ ကာလိင်္ဂတိုင်း (နောင်အခါ သီရိလင်္ကာ) သို့ ရောက်ရှိကိန်းဝပ်ခဲ့ကြောင်း တိကျစွာ သမိုင်းမှတ်တမ်း ပြုစုထားပါသည်။ 

(Evidence) ဤစာပေကျမ်းဂန်လာ ကန့်သတ်ချက် (Textual Boundary) သည် နောက်ပိုင်းခေတ်များတွင် သွားတော်မြတ် ၄ ဆူထက်ပို၍ မရှိနိုင်ဟူသော ရိုးရာယုံကြည်မှု (Traditional Belief) ကို သံမှိုနှက်သကဲ့သို့ ခိုင်မာသွားစေခဲ့ပြီး၊ မျက်မှောက်ခေတ် ရှေးဟောင်းသုတေသန တွေ့ရှိချက်များနှင့် တိုက်ဆိုင်စစ်ဆေးရမည့် အဓိက သီအိုရီ အချက်အချာပင် ဖြစ်ပါသည်။ (Link)

သို့ရာတွင် ဤ "သွားတော်လေးဆူ" ကန့်သတ်ချက်ကို ဒီဃနိကာယ်လာ လက္ခဏသုတ် (Lakkhaṇa Sutta) ၏ ရုပ်ကလာပ်တော်ဆိုင်ရာ အချက်အလက်များနှင့် နှိုင်းယှဉ်စစ်ဆေးကြည့်သောအခါ ကွဲလွဲမှုများကို တွေ့ရှိရပါသည်။ 

(Claim) လက္ခဏသုတ်တွင် မြတ်စွာဘုရားရှင်၏ မဟာပုရိသ လက္ခဏာတော် ၃၂ ပါးကို ပြဆိုရာ၌ "ညီညာသော သွားတော် ၄၀ ရှိခြင်း (Cattāḷīsadaanta)" နှင့် "အစွယ်တော် ၄ ဆူသည် အလွန်ဖြူစင်ဝင်းပခြင်း (Susukka-dāṭha)" ဟူ၍ ခန္ဓာဗေဒဆိုင်ရာ အချက်အလက် နှစ်ရပ်ကို ရှင်းလင်းစွာ ခွဲခြားပြဆိုထားပါသည်။ 

(Explanation) ရိုးရာကျမ်းစာများဖြစ်သော ဒါဌာဝံသနှင့် ဗုဒ္ဓဝံသ (Buddhavaṃsa) တို့က အလွန်ဖြူစင်ဝင်းပသော အစွယ်တော် (Dāṭha) ၄ ဆူကိုသာ အဓိကထား၍ မှတ်တမ်းတင်ခဲ့ကြပြီး၊ ကျန်ရှိနေသော သွားတော် (Danta) ၃၆ ဆူ၏ တည်ရှိမှု သို့မဟုတ် ကြွင်းကျန်ရစ်မှုကိုမူ တိကျစွာ မှတ်တမ်းတင်ခြင်း မရှိဘဲ ချန်လှပ်ထားခဲ့ကြပါသည်။ 

(Evidence) ထို့ကြောင့် "သွားတော်လေးဆူ" ဟူသော အယူအဆသည် မြတ်စွာဘုရားရှင်၏ သွားတော် ၄၀ လုံးကို ကိုယ်စားပြုခြင်း မဟုတ်ဘဲ၊ သီးခြားထင်ရှားသော အစွယ်တော် ၄ ဆူကိုသာ ရည်ညွှန်းမှတ်တမ်းတင်ထားသော သမိုင်းဝင် ကန့်သတ်ချက်တစ်ခု (Historical Limitation) သာဖြစ်ကြောင်း ပညာရပ်ဆိုင်ရာအရ ဓမ္မဓိဋ္ဌာန်ကျကျ ကောက်ချက်ချနိုင်ပါသည်။ (Link)

2.2 The Archaeological Perspective and Historical Distribution of Relics

(ခေတ်သစ် ရှေးဟောင်းသုတေသန ရှုထောင့်နှင့် ဓာတ်တော်များ ပျံ့နှံ့တည်ရှိမှု)

မျက်မှောက်ခေတ် ရှေးဟောင်းသုတေသနပညာရပ်က ရိုးရာစာပေလာ "သွားတော်လေးဆူ" ကန့်သတ်ချက်ကို ကျော်လွန်၍ မြတ်စွာဘုရားရှင်၏ သွားတော်မြတ်များ အိန္ဒိယတိုက်ငယ်တစ်လွှား၌ ပိုမိုကျယ်ပြန့်စွာ တည်ရှိနေကြောင်း မြေပြင်အထောက်အထားများဖြင့် သက်သေပြနေပါသည်။ 

(Claim) ၁၉ ရာစုမှ စတင်ခဲ့သော တူးဖော်မှုလုပ်ငန်းစဉ်များက ဓာတ်တော်မွေတော်များကို ဒဏ္ဍာရီဆန်ဆန် ယုံကြည်မှုနယ်ပယ်မှ ရုပ်ဝတ္ထုဆိုင်ရာ သမိုင်းအထောက်အထား (Material Culture) နယ်ပယ်သို့ ကူးပြောင်းပေးခဲ့ပါသည်။ ဤတူးဖော်မှုများအရ စေတီပုထိုးဟောင်းများ၏ ဓာတ်တော်တိုက် (Relic chambers) များအတွင်း သွားတော်နှင့် အရိုးဓာတ်တော်များကို ရွှေ၊ ငွေ၊ သလင်းကျောက် စသည့် ဓာတ်တော်ကြုတ် အဆင့်ဆင့် (Nested reliquaries) ဖြင့် စနစ်တကျ ဌာပနာသွင်းထားမှု ပုံစံများကို အတိအကျ တွေ့ရှိရခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ 

(Explanation) Alexander Cunningham နှင့် John Marshall တို့ ဦးဆောင်သော အိန္ဒိယ ရှေးဟောင်းသုတေသနဌာန (ASI) ၏ တရားဝင် မှတ်တမ်းများအရ ဆန်ချီ (Sanchi) နှင့် တက္ကသီလာ (Taxila) ဒေသများရှိ တူးဖော်မှုများတွင် သွားတော်အကြွင်းအကျန်များ အပါအဝင် ဗုဒ္ဓ၏ သရီရအထောက်အထားများကို အခိုင်အမာ တူးဖော်ရရှိခဲ့ပါသည်။

(Evidence) ဤလက်တွေ့ မြေပြင်တူးဖော်မှု မှတ်တမ်းများသည် ဒါဌာဝံသကဲ့သို့သော ရိုးရာစာပေများက ချန်လှပ်ထားခဲ့သည့် အခြားသော သွားတော်များ အမှန်တကယ် တည်ရှိပျံ့နှံ့နေကြောင်းကို ငြင်းပယ်၍မရသော ပညာရပ်ဆိုင်ရာ သက်သေအဖြစ် ရပ်တည်လျက်ရှိပါသည်။ (Link)

ရှေးဟောင်းတူးဖော်မှုများမှ ရရှိလာသော သွားတော်မြတ်များကို နိုင်ငံတကာ ပြတိုက်ကြီးများက ခိုင်လုံသော မူလရင်းမြစ်မှတ်တမ်း (Provenance) များဖြင့် စနစ်တကျ အတည်ပြု ထိန်းသိမ်းထားပါသည်။ 

(Claim) ကိုလိုနီခေတ်လယ်ပိုင်းတွင် အိန္ဒိယနှင့် ဂန္ဓာရဒေသမှ တူးဖော်ရရှိခဲ့သော ဓာတ်တော်ကြုတ်များနှင့် သရီရဓာတ်တော် အများစုကို ဥရောပတိုက်ရှိ ပြတိုက်ကြီးများသို့ ပင့်ဆောင်သိမ်းဆည်းခဲ့ကြပါသည်။ ပြတိုက်မှူးများနှင့် သမိုင်းပညာရှင်များက အဆိုပါ ဓာတ်တော်များနှင့်အတူ ပါဝင်လာသော ခာရောသ္ဌီ (Kharosthi) နှင့် ဗြာဟ္မီ (Brahmi) ကမ္ပည်းစာများကို အသေးစိတ် ဘာသာပြန်ဆိုခြင်း၊ ရုပ်ဝတ္ထုပိုင်းဆိုင်ရာ စမ်းသပ်ခြင်းများ ပြုလုပ်၍ ဗုဒ္ဓ၏ အစစ်အမှန် သရီရအထောက်အထားများအဖြစ် မှတ်တမ်းတင်ထားခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ 

(Explanation) Michael Willis ၏ သုတေသနအရ ဗြိတိသျှပြတိုက် (British Museum) နှင့် ဗစ်တိုးရီးယားနှင့် အဲလ်ဘတ်ပြတိုက် (V&A Museum) တို့ရှိ ရှေးဟောင်းအိန္ဒိယ ဓာတ်တော်ကြုတ် စုဆောင်းမှုများတွင် စေတီဟောင်းများမှ တူးဖော်ရရှိသော သွားတော်မြတ် အထောက်အထားများ အခိုင်အမာ ကိန်းဝပ်တည်ရှိနေကြောင်း တိကျစွာ ပြဆိုထားပါသည်။

(Evidence) ဤပြတိုက်မှတ်တမ်းများသည် သွားတော်မြတ်များကို ရိုးရာယုံကြည်သူတို့၏ ဘာသာရေးပရဝုဏ်အတွင်း၌သာမက၊ နိုင်ငံတကာ ပညာရပ်ဆိုင်ရာ အမွေအနှစ်ထိန်းသိမ်းမှု (Heritage Preservation) နယ်ပယ်အထိပါ ကျယ်ပြန့်စွာ အသိအမှတ်ပြု လက်ခံထားကြောင်း သက်သေထူနေပါသည်။ (Link)

ဓာတ်တော်ကြုတ်များပေါ်ရှိ ကမ္ပည်းစာ (Epigraphical evidence) များသည် တူးဖော်ရရှိသော သွားတော်မြတ်များ၏ စစ်မှန်မှုနှင့် သမိုင်းကြောင်းကို အတည်ပြုပေးသော အခိုင်မာဆုံး အချက်အလက်များ ဖြစ်ပါသည်။ 

(Claim) စေတီဟောင်းများမှ ဓာတ်တော်များကို တူးဖော်ရရှိရုံသက်သက်ဖြင့် ဗုဒ္ဓ၏ ဓာတ်တော်ဟု အလွယ်တကူ ကောက်ချက်ချ၍ မရပါ။ ဓာတ်တော်ကို ထည့်သွင်းထားသော ကြုတ်များ၏ အပြင်ဘက်နှင့် အတွင်းပိုင်းတို့တွင် "ဤသည်မှာ မြတ်စွာဘုရား၏ သရီရဓာတ်တော်ဖြစ်သည်" သို့မဟုတ် တည်ထားကိုးကွယ်သူ အလှူရှင်မင်းများ၏ အမည်နာမများကို သမိုင်းဝင် အထောက်အထားအဖြစ် တမင်ရည်ရွယ် ထွင်းထုထားလေ့ရှိပါသည်။ 

(Explanation) Gregory Schopen ၏ အိန္ဒိယတိုက်ငယ်ရှိ ဘုန်းတော်ကြီးကျောင်းများနှင့် ဓာတ်တော်များဆိုင်ရာ ကျောက်စာလေ့လာမှု သုတေသနက ဤကမ္ပည်းစာများသည် ဓာတ်တော်များ၏ မူလဇစ်မြစ် (Authenticity) ကို ခြေရာခံရာတွင် ရိုးရာစာပေကျမ်းဂန်များထက် ပိုမိုတိကျသော သမိုင်းဝင် သက်သေများဖြစ်ကြောင်း အတိအလင်း တင်ပြထားပါသည်။

(Evidence) ဤကမ္ပည်းစာ အထောက်အထားများသည် သွားတော်မြတ်များ၏ တည်ရှိမှုကို ယုံကြည်မှုသက်သက် အဆင့်မှ ခိုင်မာသော သမိုင်းဝင်ဖြစ်ရပ်မှန် (Historical reality) အဖြစ်သို့ အသွင်ကူးပြောင်း အတည်ပြုပေးလိုက်ခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ (Link)

2.3 Concepts of Heritage Preservation and Museology

(အမွေအနှစ် ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်ရေးနှင့် ပြတိုက်ပညာဆိုင်ရာ သဘောတရားများ)

ခေတ်သစ် ပြတိုက်ပညာ (Museology) နှင့် အမွေအနှစ် ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်ရေး သဘောတရားများသည် သွားတော်မြတ်ကဲ့သို့သော အလွန်အရေးပါသည့် ဘာသာရေးအမွေအနှစ်များကို ပညာရပ်ဆိုင်ရာ စံနှုန်းများနှင့်အညီ မှတ်တမ်းတင် ထိန်းသိမ်းရာတွင် အဓိကကျသော လမ်းညွှန်မှုများ ဖြစ်ပါသည်။ 

(Claim) ဓာတ်တော်များကို ကိုးကွယ်ရာ ဘာသာရေးအဆောက်အအုံများအတွင်း၌သာ သီးသန့်ထားရှိခြင်းမှသည်၊ အများပြည်သူနှင့် သုတေသီများ လေ့လာနိုင်သော ပြတိုက်များအတွင်း၌ စနစ်တကျ ပြသထိန်းသိမ်းခြင်းသို့ ကူးပြောင်းလာကြပါသည်။ ဤလုပ်ငန်းစဉ်တွင် မူလရင်းမြစ် (Provenance) ကို အတိအကျ စစ်ဆေးခြင်း၊ ရာသီဥတုနှင့် ပတ်ဝန်းကျင်ဒဏ်မှ ကာကွယ်ခြင်းနှင့် မှတ်တမ်းများကို ဒစ်ဂျစ်တယ်စနစ်ဖြင့် စနစ်တကျ သိမ်းဆည်းခြင်း (Digital Archiving) တို့ ပါဝင်ပါသည်။ 

(Explanation) Sao Dhammasami ၏ HSWAGATA ပြတိုက်ဆိုင်ရာ မူဝါဒလမ်းညွှန်ကျမ်းတွင် ဓာတ်တော်မွေတော်များကို ထိန်းသိမ်းရာ၌ ဘာသာရေးဆိုင်ရာ ရိုသေကိုင်းရှိုင်းမှုနှင့် နိုင်ငံတကာ ပြတိုက်စီမံခန့်ခွဲမှု စံနှုန်းများကို ဟန်ချက်ညီညီ ပေါင်းစပ်ကျင့်သုံးရမည်ဖြစ်ကြောင်း၊ သို့မှသာ အနာဂတ်မျိုးဆက်များအတွက် ခိုင်လုံသော သမိုင်းအမွေအနှစ်အဖြစ် ရပ်တည်နိုင်မည်ဖြစ်ကြောင်း ရေးသားထားပါသည်။ 

(Evidence) အမွေအနှစ် ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်ရေး သဘောတရားများသည် ရိုးရာယုံကြည်မှုနှင့် ခေတ်သစ် သိပ္ပံနည်းကျ အထောက်အထားများအကြား ပဋိပက္ခမဖြစ်စေဘဲ ငြိမ်းချမ်းစွာ ပေါင်းကူးပေးနိုင်သော လက်တွေ့ကျသည့် မူဘောင်တစ်ရပ် ဖြစ်လာပါသည်။ (Link)

SECTION 2: REVIEW OF RELATED RESEARCH WORKS

(ဆက်စပ် သုတေသနလုပ်ငန်းများကို လေ့လာသုံးသပ်ခြင်း)

ယခင်ပညာရှင်များ၏ သုတေသနစာတမ်းများနှင့် ကျမ်းစာများကို လေ့လာဆန်းစစ်ရာတွင် ဓာတ်တော်မွေတော်များနှင့် ပတ်သက်သော ချဉ်းကပ်မှုများကို အဓိက အကြောင်းအရာ (Themes) နှစ်ရပ်ဖြင့် ခွဲခြားတွေ့ရှိရပါသည်။ ပထမအုပ်စုသည် ထေရဝါဒ ရိုးရာယုံကြည်မှုနှင့် စာပေကျမ်းဂန်များကို အခြေခံ၍ လေ့လာထားသော သုတေသနများ ဖြစ်ကြပါသည်။ John S. Strong နှင့် Kevin Trainor တို့၏ ကျမ်းစာများတွင် ဓာတ်တော်များကို သမိုင်းဝင် ပုဂ္ဂိုလ်ရေးဆိုင်ရာ ကိုယ်စားပြုမှုများ (Biographical process) အဖြစ် ရှုမြင်ပြီး၊ သီရိလင်္ကာနိုင်ငံရှိ အစွယ်တော်မြတ်နှင့် ပတ်သက်သော ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှု ဓလေ့ထုံးတမ်းများကို အကျယ်တဝင့် လေ့လာတင်ပြထားပါသည်။ ၎င်းတို့၏ သုတေသနများသည် ရိုးရာစာပေများက ဓာတ်တော်များကို မည်သို့ မှတ်တမ်းတင်ခဲ့ကြောင်း နားလည်ရန် အထောက်အကူပြုသော်လည်း၊ လက်တွေ့ မြေပြင်တူးဖော်မှု အထောက်အထားများနှင့် တိုက်ဆိုင်စစ်ဆေးရန်မူ အားနည်းချက် ရှိနေပါသည်။

ဒုတိယအုပ်စုသည် ခေတ်သစ် ရှေးဟောင်းသုတေသနနှင့် ကမ္ပည်းစာ အထောက်အထားများကို အခြေခံ၍ လေ့လာထားသော သုတေသနများ ဖြစ်ပါသည်။ Alexander Cunningham, John Marshall နှင့် နောက်ပိုင်းခေတ်ပညာရှင်များဖြစ်သော Michael Willis, Gregory Schopen တို့၏ လေ့လာချက်များက အိန္ဒိယတိုက်ငယ်ရှိ ဓာတ်တော်တိုက် တူးဖော်မှုမှတ်တမ်းများနှင့် ပြတိုက်များရှိ အထောက်အထားများကို အသေးစိတ် ဆန်းစစ်ထားပါသည်။ ဤပညာရှင်များက စာပေကျမ်းဂန်များတွင် ဖော်ပြထားခြင်း မရှိသော ဓာတ်တော်အမြောက်အများကို မြေပြင်တွင် အမှန်တကယ် တွေ့ရှိရကြောင်းနှင့် ဓာတ်တော်ကိုးကွယ်မှုသည် စာပေက ဖော်ပြသည်ထက် ပိုမိုစောစီးကျယ်ပြန့်စွာ တည်ရှိခဲ့ကြောင်း သက်သေပြခဲ့ကြပါသည်။

Explicit Research Gap (သုတေသန ကွာဟချက် အတိအလင်း ဖော်ထုတ်ချက်)

အဆိုပါ ပညာရှင်များ၏ သုတေသနနှစ်ရပ်စလုံးကို ခြုံငုံသုံးသပ်ကြည့်သောအခါ ကြီးမားသော ပညာရပ်ဆိုင်ရာ ကွာဟချက် (Academic Gap) တစ်ရပ်ကို ရှင်းလင်းစွာ တွေ့ရှိရပါသည်။ ရိုးရာစာပေလေ့လာသူများက သွားတော်မြတ်များကို "လေးဆူ" ဟုသာ ကန့်သတ်ရှုမြင်ကြပြီး၊ ရှေးဟောင်းသုတေသနပညာရှင်များက မြေပြင်တွင် တွေ့ရှိရသော သွားတော်များစွာကို အတည်ပြု တင်ပြထားကြပါသည်။ လက်ရှိ မြန်မာဘာသာဖြင့် ရေးသားထားသော သုတေသနနယ်ပယ်တွင် ထေရဝါဒ ရိုးရာစာပေလာ "သွားတော်လေးဆူ" ကန့်သတ်ချက်နှင့် မျက်မှောက်ခေတ် ရှေးဟောင်းသုတေသန တွေ့ရှိချက်များအကြားရှိ ဤတိကျသော ကွာဟချက်ကို တိုက်ရိုက် နှိုင်းယှဉ်စစ်ဆေးထားသည့် ကျမ်းစာ မရှိသေးပါ။ ထို့အပြင် ဤကွဲလွဲမှုကို ပြေလည်စေရန်အတွက် လက္ခဏသုတ်လာ မြတ်စွာဘုရား၏ ရုပ်ကလာပ်တော် သဘာဝ (သွားတော် ၄၀ ရှိခြင်း) ကို သီအိုရီမူဘောင်အဖြစ် အသုံးပြုကာ ပေါင်းစပ်ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာထားသော ပြည့်စုံသည့် မြန်မာဘာသာ သုတေသနကျမ်း လုံးဝ ကင်းမဲ့လျက် ရှိနေပါသည်။ ဤသည်မှာ လက်ရှိသုတေသနကျမ်းက ဖြည့်ဆည်းပေးမည့် အဓိက သုတေသန ကွာဟချက်ပင် ဖြစ်ပါသည်။

SECTION 3: CONCLUSION

(နိဂုံးချုပ်)

ဤအခန်း (၂) တွင် "သွားတော်လေးဆူ" ဟူသော ရိုးရာအယူအဆကို ထေရဝါဒ စာပေကျမ်းဂန်များမှ တစ်ဆင့် လေ့လာခဲ့ပြီး၊ ယင်းကန့်သတ်ချက်ကို စိန်ခေါ်နေသည့် ခေတ်သစ် ရှေးဟောင်းသုတေသန တူးဖော်တွေ့ရှိချက်များ၊ နိုင်ငံတကာ ပြတိုက်ကြီးများ၏ မူလရင်းမြစ် မှတ်တမ်းများကို သီအိုရီပိုင်းဆိုင်ရာအရ အသေးစိတ် နှိုင်းယှဉ် သုံးသပ်ခဲ့ပါသည်။ ယခင်ပညာရှင်များ၏ သုတေသနများကို လေ့လာရာတွင် စာပေအထောက်အထားများနှင့် မြေပြင်တွေ့ရှိချက်များအကြား ကြီးမားသော ကွာဟချက် ရှိနေကြောင်းကို ရှင်းလင်းစွာ ဖော်ထုတ်နိုင်ခဲ့ပါသည်။ ဤကွာဟချက်ကို ဖြည့်ဆည်းရန်နှင့် သုတေသနမေးခွန်းများကို ဓမ္မဓိဋ္ဌာန်ကျကျ အဖြေရှာရန်အတွက် လိုအပ်သော အချက်အလက် ကောက်ယူခြင်းနှင့် ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာခြင်း လုပ်ငန်းစဉ်များကို နောက်အခန်းဖြစ်သည့် အခန်း (၃) သုတေသန လုပ်ငန်းစဉ် နည်းပညာ (Research Methodology) တွင် ဆက်လက် တင်ပြသွားမည် ဖြစ်ပါသည်။