Day 102 Apr 12 Year 2023 အရှိန်နှင့် သံသရာ - ဇရာမရဏ၏ ဟုန်တိုက်မှု (Velocity, Kinematics & The Acceleration of Samsara)
သုတ္တန်ပိဋက၊ သံယုတ္တနိကာယ်၊ နိဒါနဝဂ္ဂ၊ ဇရာမရဏသုတ် (အိုခြင်း၊ သေခြင်း၏ လျင်မြန်ပုံ)
Physics: Kinematics (Velocity vs. Speed, Acceleration & Momentum)
"နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ"
"နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ"
"နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ"
ကိုင်း... သူတော်ကောင်းတို့ရေ... ယနေ့ သာသနာတော်နှစ် ၂၅၆၆ ခု၊ ကောဇာသက္ကရာဇ် ၁၃၈၄ ခု၊ တန်ခူးလပြည့်ကျော် (၈) ရက်၊ ခရစ်နှစ် ၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ (၁၂) ရက်၊ ဗုဒ္ဓဟူးနေ့၊ မင်္ဂလာရှိသော ညချမ်းအချိန်ကာလလေးမှာ သွာဂတ သွားဓာတ်တော် စောင့်ရှောက်ရေး ပြတိုက်မှ စီစဉ်ကျင်းပအပ်သော နေ့စဉ် ဓမ္မသဘင်ပွဲကို စတင် ကျင်းပပါတော့မယ်။ မနက်ဖြန်ဆိုရင်ပဲ မြန်မာတို့ရဲ့ နှစ်သစ်ကူး "သင်္ကြန်" ကာလကို ရောက်ရှိတော့မှာ ဖြစ်ပါတယ်။ အချိန်တွေ ကုန်တာ မြန်လိုက်တာနော်။ ဒီလို ကုန်ဆုံးလွယ်တဲ့ အချိန်စက်ဝန်းကြီးထဲမှာ ဘုရားရှင် ကိုယ်တော်မြတ်ကြီးရဲ့ အနန္တဂုဏ်ကျေးဇူးတွေကို "အရှိန်အဟုန်"၊ "ပြောင်းလဲမှု" တို့နဲ့ ယှဉ်ပြီး အကျယ်တဝင့် ရှိခိုးပူဇော်ကြရအောင်။
"အရဟတော" - ကိလေသာ အရှိန်အဟုန်တို့ကို တားဆီးတော်မူပြီး၊ သံသရာစက်ဝန်း၏ လည်ပတ်မှုအရှိန်ကို အရဟတ္တမဂ်ဉာဏ် "ဘရိတ်" (Brake) ဖြင့် ရပ်တန့်တော်မူသော၊ "သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ" - ဇာတိမှ ဇရာ၊ ဇရာမှ မရဏသို့ ပြေးသွားနေသော သတ္တဝါတို့၏ အလျင် (Velocity) နှင့် ဦးတည်ချက် (Direction) မှားယွင်းနေပုံကို ဆရာမကူ သယမ္ဘူဉာဏ်တော်မြတ်ဖြင့် ကိုယ်တော်တိုင် ထိုးထွင်းသိမြင်တော်မူသော၊ "တဿ ဘဂဝတော" - ဘုန်းတော်ခြောက်ပါးနှင့် ပြည့်စုံတော်မူသော ထိုမြတ်စွာဘုရားရှင်အား "နမော" - ရိုသေမြတ်နိုး လက်အုပ်မိုး၍ ရှိခိုးကန်တော့လိုက်ရပါ၏ ဘုရား။
ဆက်လက်ပြီးတော့လည်း "အနန္တော အနန္တငါးပါး" ကို အာရုံပြုကြရအောင်။ ဗုဒ္ဓဂုဏ်တော်၊ ဓမ္မဂုဏ်တော်၊ သံဃာဂုဏ်တော်၊ မိဘဂုဏ်တော်၊ ဆရာသမားဂုဏ်တော် ဆိုတဲ့ အနန္တငါးပါးသော ကျေးဇူးရှင်ကြီးတွေကို ဦးထိပ်ထားပြီးတော့၊ "ကားမောင်းသူသည် အရှိန်များလျှင် အန္တရာယ်ကြီးသကဲ့သို့၊ သံသရာခရီးသည်တို့သည်လည်း လောဘအရှိန်၊ ဒေါသအရှိန်များလျှင် အပါယ်သို့ ထိုးကျတတ်သည်ကို ဆင်ခြင်လျက် သတိတရားဖြင့် အရှိန်ထိန်းနိုင်ကြပါစေ" လို့ ဦးဇင်းက ရှေးဦးစွာ မေတ္တာပို့သ ဆုတောင်းပေးလိုက်ပါတယ် သူတော်ကောင်းတို့ရေ။
၁။ စိတ်အရှိန် လျှော့ချခြင်း (Deceleration Meditation)
ကိုင်း... တရားမဟောခင်၊ တရားမနာခင်မှာ စိတ်ကလေးကို အရင်ဆုံး အရှိန်လျှော့ (Decelerate) လိုက်ကြရအောင်။ ဒီနေ့တော့ "ဝါယောကသိုဏ်း" (Wind/Motion Meditation) ကို ပြောင်းပြန်လှန်ပြီး ရှုမှတ်ကြမယ်။
သူတော်ကောင်းတို့ရဲ့ စိတ်ထဲမှာ ပြေးလွှားနေတဲ့ အတွေးတွေကို မြင်ယောင်ကြည့်ပါ။ ကားတစ်စီး အရှိန်နဲ့ မောင်းနေသလိုပါပဲ။ အခု... အဲဒီကားကို "ဘရိတ်" နင်းလိုက်ပါ။ တဖြည်းဖြည်းချင်း နှေးသွားတာကို အာရုံပြုပါ။
အသက်ရှူသွင်းလိုက်တိုင်း "နှေးသွားပြီ..."၊ အသက်ရှူထုတ်လိုက်တိုင်း "ငြိမ်သွားပြီ..." လို့ မှတ်ပါ။ လှုပ်ရှားမှု (Kinetic Energy) တွေ လျော့ကျသွားပြီး၊ တည်ငြိမ်မှု (Potential Energy) တွေ စုစည်းလာတဲ့အထိ စိတ်ကို ခဏလောက် ဘရိတ်အုပ်ထားလိုက်ကြပါစို့။
၂။ သိပ္ပံရှုထောင့် (Kinematics: Speed, Velocity & Acceleration)
သူတော်ကောင်းတို့ရေ... "မြန်လိုက်တာ၊ အချိန်ကုန်တာ မြန်လိုက်တာ" လို့ တို့တစ်တွေ ညည်းကြတယ်။ တကယ်တော့ ရူပဗေဒ (Physics) မှာ အရာဝတ္ထုတွေရဲ့ ရွေ့လျားမှုကို လေ့လာတဲ့ ဘာသာရပ်ကို "Kinematics" လို့ ခေါ်ပါတယ်။ ဒီနေရာမှာ အရေးကြီးတဲ့ အယူအဆ (၃) ခု ရှိပါတယ်။ ဒါကို သေသေချာချာ နားလည်ဖို့ လိုပါတယ်။
၁။ Speed (အမြန်နှုန်း): ဒါက ဘယ်လောက် မြန်မြန်သွားနေသလဲ ဆိုတာပါပဲ။ ဥပမာ- တစ်နာရီ မိုင် ၆၀ (60 mph)။ ဒါက "Scalar Quantity" ဖြစ်ပါတယ်။ ဦးတည်ချက် မပါဘူး။
၂။ Velocity (အလျင်): ဒါက ပိုအရေးကြီးတယ်။ သူက "အမြန်နှုန်း" (Speed) နဲ့ "ဦးတည်ချက်" (Direction) နှစ်ခုလုံး ပါဝင်ပါတယ်။ ဥပမာ- "မြောက်ဘက်သို့ တစ်နာရီ မိုင် ၆၀"။
သူတော်ကောင်းတို့ စဉ်းစားကြည့်ပါ။ ကားတစ်စီးက တစ်နာရီ မိုင် ၁၀၀ နဲ့ မောင်းနေတယ် (Speed ကောင်းတယ်)။ ဒါပေမဲ့ သူက ချောက်ကမ်းပါးဘက်ကို ဦးတည်မောင်းနေတယ်ဆိုရင် (Velocity မှားနေရင်) အဲဒီအရှိန်ဟာ သေမင်းဆီ သွားတဲ့ အရှိန်ပါပဲ။
၃။ Acceleration (အရှိန်မြှင့်နှုန်း): ဒါကတော့ အချိန်နဲ့အမျှ အလျင် (Velocity) ပြောင်းလဲသွားတဲ့ နှုန်းထား ($a = \Delta v / t$) ဖြစ်ပါတယ်။
ന്യူတန်ရဲ့ ဒုတိယနိယာမ (Newton's Second Law) အရ $F=ma$ (Force = mass x acceleration) ဖြစ်ပါတယ်။ ဆိုလိုတာက... အရှိန်များလေလေ၊ ရိုက်ခတ်မိတဲ့အခါ ဖြစ်ပေါ်လာတဲ့ အား (Impact Force) ကြီးလေလေပါပဲ။
ကိုင်း... ဒီပုံတွေကို ဉာဏ်ထဲမှာ မြင်ယောင်ကြည့်ပါ။ အရာဝတ္ထုတစ်ခုဟာ အရှိန်ရနေပြီ (Momentum ရှိနေပြီ) ဆိုရင် သူ့ကို ရပ်တန့်ဖို့ အရမ်းခက်ခဲပါတယ်။ ရုတ်တရက် ရပ်လိုက်ရင်လည်း အထဲက ပါလာတဲ့ ပစ္စည်းတွေက "Inertia" (အရှိန်ဟုန်) ကြောင့် ရှေ့ကို လွင့်စင်ထွက်သွားတတ်ပါတယ်။ ဒါဟာ သဘာဝတရားရဲ့ နိယာမပါပဲ။
၃။ ဓမ္မရှုထောင့် (သံသရာ အလျင်နှင့် ဇရာမရဏ)
အခု... ဒီ Kinematics သဘောတရားကို ဦးဇင်းတို့ရဲ့ ဓမ္မဘက်ကို လှည့်ကြည့်ရအောင်။
သူတော်ကောင်းတို့ရေ... ကျွန်ုပ်တို့ အားလုံးဟာ "သံသရာ" ဆိုတဲ့ အဝေးပြေးလမ်းမကြီးပေါ်မှာ မောင်းနှင်နေကြတဲ့ ယာဉ်မောင်းတွေပါပဲ။
ကျွန်ုပ်တို့ရဲ့ ခန္ဓာကိုယ် (Body) ဟာ ယာဉ် (Vehicle) ပါ။
ကျွန်ုပ်တို့ရဲ့ ကံ (Kamma) ဟာ လောင်စာ (Fuel) ပါ။
ကျွန်ုပ်တို့ရဲ့ တဏှာ (Craving) ဟာ အရှိန်မြှင့်စက် (Accelerator) ပါ။
ဘုရားရှင်က ဇရာမရဏသုတ် မှာ ဟောပါတယ်။ သတ္တဝါတွေဟာ မွေးဖွားပြီးတာနဲ့ တစ်ပြိုင်နက် "သေခြင်း" (Death) ဆိုတဲ့ ပန်းတိုင်ဆီကို တရွေ့ရွေ့ သွားနေကြတာ မဟုတ်ပါဘူး။ "ဒုန်းစိုင်း" မောင်းနှင်နေကြတာ (Rushing towards death) ပါတဲ့။
ငယ်ငယ်တုန်းက အချိန်ကုန်တာ နှေးသလို ခံစားရပေမယ့်၊ အသက်ကြီးလာလေလေ အချိန်ကုန်တာ မြန်လေလေလို့ မထင်ရဘူးလား။ ဒါဟာ "Acceleration" (အရှိန်မြင့်လာခြင်း) ပါပဲ။ ဇရာ (Aging) ဆိုတဲ့ အရှိန်က တစ်နေ့ထက် တစ်နေ့ ပိုမြန်လာတယ်။
ပြဿနာက ဘာလဲဆိုတော့... လူအများစုဟာ Velocity (အလျင်) မှာ ဦးတည်ချက် မှားနေကြတယ်။
Speed (အမြန်နှုန်း) တော့ ရှိကြပါရဲ့။ စီးပွားရှာတာ မြန်တယ်၊ ရာထူးတက်တာ မြန်တယ်။
ဒါပေမဲ့ Direction (ဦးတည်ချက်) က "အပါယ်လေးပါး" (Four Lower Realms) ဘက်ကို ဦးလှည့်နေတယ်ဆိုရင်၊ သူ ဘယ်လောက်မြန်မြန် အန္တရာယ် ပိုကြီးလေပါပဲ။
"နိဗ္ဗာန်" ဘက်ကို ဦးတည်မောင်းမှသာ မှန်ကန်တဲ့ Velocity (Right Velocity / Samma-vayama) ဖြစ်မှာပါ။
၄။ ဝိပဿနာ ယန္တရား (Vipassana Mechanism Integration)
အခု... အရေးကြီးဆုံးဖြစ်တဲ့ "ဒိဋ္ဌိဖြုတ် ရှုကွက်" ကို သွားကြရအောင်။ ဒီ "အရှိန်"၊ "ငါ သွားနေတယ်"၊ "ငါ အသက်ကြီးသွားပြီ" ဆိုတဲ့ အစွဲကို ဘယ်လို ဖြုတ်မလဲ။
ခန္ဓာဖွဲ့နည်း (Aggregates Assembly):
"မြန်မြန် လုပ်မှ ဖြစ်မယ်" ဆိုပြီး လောနေတဲ့ အချိန်၊ သို့မဟုတ် အသက်အရွယ်ကြီးရင့်လာလို့ စိတ်ဆင်းရဲတဲ့ အချိန်ကို ဓာတ်ခွဲကြည့်မယ်။
၁။ ရူပက္ခန္ဓာ: လှုပ်ရှားနေတဲ့ ခြေလက် (ဝါယောဓာတ် လွန်ကဲမှု)၊ ဆွေးမြေ့နေတဲ့ ဆဲလ်များ (ဇရုပ်)။
၂။ သင်္ခါရက္ခန္ဓာ: တွန်းအား၊ စေ့ဆော်မှု (စေတနာ)၊ လောဘ (အရှိန်မြှင့်စက်)။
၃။ ဝေဒနက္ခန္ဓာ: မောပန်းမှု၊ စိုးရိမ်ပူပန်မှု (ဒုက္ခဝေဒနာ)။
၄။ သညာက္ခန္ဓာ: "ငါ နောက်ကျနေပြီ"၊ "ငါ အိုပြီ" လို့ မှတ်သားမှု။
၅။ ဝိညာဏက္ခန္ဓာ: အရှိန်အဟုန်ကို သိတဲ့စိတ်။
ဒီနေရာမှာ "ငါ" (Self) ဘယ်မှာ ရှိသလဲ။ ယာဉ်မောင်းသူ ဘယ်မှာလဲ။
ဒိဋ္ဌိဖြုတ်နည်း (Instruction):
လောနေတဲ့အခါ၊ အရှိန်ရနေတဲ့အခါ... "ငါ သွားနေတယ်" လို့ မမှတ်ပါနဲ့။
"တွန်းကန်နေတယ်... သိတယ်... ရွေ့လျားနေတယ်... သိတယ်... ဆွေးမြေ့နေတယ်... သိတယ်" လို့ပဲ မှတ်ပါ။
"မျက်လှည့်ပြသူ၏ ဥပမာ" (Illusionist Analogy):
ရုပ်ရှင်ရုံမှာ ရုပ်ရှင်ကြည့်တဲ့အခါ ကားမောင်းနေတဲ့ အခန်းကို မြင်ရတယ်။ တကယ်တော့ စိတ်ကူးယဉ် (Screen) ပေါ်မှာ ဓာတ်ပုံပေါင်းများစွာကို တစ်စက္ကန့်မှာ ၂၄ ပုံနှုန်းနဲ့ (24 frames per second) မြန်မြန် ပြေးပြနေတာ။ ဓာတ်ပုံတွေက ရွေ့နေတာ မဟုတ်ဘူး။ တစ်ပုံပြီး တစ်ပုံ အစားထိုး (Replace) နေတာ။
ထို့အတူပါပဲ... "ငါ့ဘဝ" ဆိုတာ အစိုင်အခဲကြီး (Car) တစ်စီးလုံး မွေးရာကနေ သေတဲ့အထိ သွားနေတာ မဟုတ်ပါဘူး။ တစ်စက္ကန့်မှာ ကုဋေတစ်သိန်းမက ဖြစ်လိုက် ပျက်လိုက် (Arising and Passing Away) ဖြစ်နေတဲ့ "ခဏိက" (Momentary) ရုပ်နာမ် အစားထိုးမှုတွေသာ ဖြစ်ပါတယ်။
အရှိန်များတယ် ဆိုတာ ရုပ်နာမ်တွေရဲ့ ဖြစ်ပျက်နှုန်း (Frequency) စိပ်လာတာ၊ ပြင်းထန်လာတာပါပဲ။
အဲဒီလို ရှုမှတ်လိုက်တဲ့အခါ "ငါ အိုသွားပြီ" ဆိုတာ မရှိတော့ဘဲ၊ "ရုပ်နာမ်စဉ် အသစ်အသစ်တွေ အစားထိုးနေပါလား" လို့ ဉာဏ်နဲ့ မြင်ပြီး၊ အိုမင်းခြင်း၊ သေခြင်းကို သဘာဝတရား (Kinematics of Nature) အနေနဲ့ လက်ခံနိုင်လာပါလိမ့်မယ်။
၅။ ဖြစ်ရပ်မှန် ဇာတ်လမ်း (Case Study: Case-2402)
ဒီအကြောင်းကို ပြောရရင် ဦးဇင်းတို့ သွာဂတပြတိုက်မှာ လက်တွေ့ ဖြစ်ပျက်ခဲ့တဲ့ "အရှိန်" နဲ့ ပတ်သက်တဲ့ သင်ခန်းစာယူစရာ ဇာတ်လမ်းလေး (Case Study) တစ်ပုဒ်ကို သတိရမိပါတယ်။ သေချာ နာယူကြည့်ကြပါဦး။ Case-2402 လို့ မှတ်တမ်းတင်ထားတဲ့ ကိစ္စလေးပါ။
ဖြစ်စဉ်က ဒီလို... ဧပြီလ ၁၂ ရက်နေ့၊ သင်္ကြန်အကြိုနေ့ မတိုင်ခင် တစ်ရက်ပေါ့။ ပြတိုက်မှာ အလုပ်တွေ ရှုပ်နေတယ်။ အထူးသဖြင့် "Logistics Department" (သယ်ယူပို့ဆောင်ရေး ဌာန) မှာ ပစ္စည်းတွေ နေရာပြောင်းရတာတွေ များတယ်။
တာဝန်ကျတဲ့ ဝန်ထမ်းက "မောင်မြန်" (အမည်လွှဲ)။ နာမည်နဲ့ လိုက်အောင် သူက အရာရာကို မြန်မြန်လုပ်မှ ကျေနပ်တဲ့သူ။ သူ့ရဲ့ ဆောင်ပုဒ်က "Speed is King" (အမြန်နှုန်းသည် ဘုရင်) တဲ့။
အဲဒီနေ့က ရှေးဟောင်း ကြွေထည် ပန်းအိုးကြီးတစ်လုံးကို စတိုခန်းကနေ ပြခန်းကို ရွှေ့ရမယ်။ Policy 26 (Transportation & Handling) နဲ့ Article 26.1 (Speed Limits for Artifact Transport) မှာ အတိအလင်း ရေးထားတယ်။ "ရှေးဟောင်းပစ္စည်း တင်ဆောင်ထားသော တွန်းလှည်း (Trolley) ကို လူလမ်းလျှောက်နှုန်းထက် ပိုမမြန်ရ" (Not exceed walking pace) တဲ့။
ဒါပေမဲ့ မောင်မြန်က "ဟာ... သင်္ကြန်ပိတ်ရက် နီးနေပြီ၊ မြန်မြန်လုပ်ပြီး အိမ်ပြန်မှ" ဆိုတဲ့ လောဘအရှိန် (Tanha Acceleration) နဲ့ တွန်းလှည်းကို အရှိန်ကုန် တွန်းပါလေရော။ တွန်းလှည်းက ဘီးကောင်းတော့ "ရွှီး" ကနဲ ပြေးတာပေါ့။
ပြဿနာက "အကွေ့" (Curve) မှာ စတယ်။ စင်္ကြံလမ်း ထောင့်ချိုးကို ကွေ့တဲ့အခါ Physics သဘောတရားအရ "Inertia" (အရှိန်ဟုန်) က ပစ္စည်းကို ရှေ့တည့်တည့် ဆက်သွားစေချင်တယ်။ တွန်းလှည်းက ကွေ့လိုက်ပေမယ့်၊ ပန်းအိုးကြီးက မကွေ့နိုင်ဘဲ Inertia ကြောင့် ဘေးကို "ဝုန်း" ဆို ပြုတ်ကျသွားတယ်။
ကျိုးပဲ့သွားတဲ့ အသံကြီးက ပြတိုက်တစ်ခုလုံး ဟိန်းထွက်သွားတယ်။ ဒေါ်လာ သောင်းချီတန်တဲ့ ရှေးဟောင်းအမွေအနှစ် တစ်ခုဟာ "အလျင်လို လမ်းအို" ဆိုတဲ့ စကားအတိုင်း မောင်မြန်ရဲ့ Speed ကြောင့် တစ်စစီ ဖြစ်သွားတယ်။
ဦးဇင်းတို့ Template T245 (Transportation Incident Log) နဲ့ စစ်ဆေးတော့ CCTV မှတ်တမ်းမှာ မောင်မြန် ပြေးလွှားနေတာကို တွေ့ရတယ်။
ဦးဇင်းက မောင်မြန်ကို ခေါ်ပြီး ဆုံးမရတယ်။ အသံကတော့ တည်ငြိမ်ပေမယ့် လေးနက်တယ်။
"မောင်မြန်... မင်းက တွန်းလှည်းရဲ့ အရှိန် (Velocity) ကိုပဲ မြင်ပြီး၊ ပစ္စည်းရဲ့ အလေးချိန် (Mass) နဲ့ အရှိန်ဟုန် (Momentum) ကို မတွက်မိဘူး။ လောကမှာ အရှိန်ပြင်းတိုင်း ခရီးရောက်တာ မဟုတ်ဘူး။ ထိန်းချုပ်နိုင်စွမ်း (Control) မရှိတဲ့ အရှိန်ဟာ 'ပျက်စီးခြင်း' (Destruction) ပဲ။ မင်းရဲ့ လောဘအရှိန်က မင်းရဲ့ အလုပ်ကိုပါ ဖျက်ဆီးလိုက်ပြီ" လို့ ပြောပြရတယ်။
၆။ နိဂုံးချုပ် (သစ္စာလေးပါးနှင့် ချိတ်ဆက်ခြင်း)
ကိုင်း... ဒီဇာတ်လမ်းလေးကို သင်ခန်းစာယူပြီး ကိုယ့်ဘဝကို ပြန်ကြည့်ကြစို့။ မောင်မြန်က ပစ္စည်းပို့တာ မြန်ချင်လို့ ပစ္စည်းခွဲသလို၊ တို့တစ်တွေလည်း ဘဝမှာ "အောင်မြင်မှု" ကို မြန်မြန်လိုချင်လို့ သီလတွေကို ချိုးဖောက်၊ ကျန်းမာရေးတွေကို ဥပေက္ခာပြုပြီး ဒုန်းစိုင်းမောင်းနေကြတယ်။
သတိထားပါ။ Samsara (သံသရာ) ဆိုတာ ကြီးမားတဲ့ စက်ဝိုင်းကြီး (Roundabout) ပါ။ အရှိန်များလွန်းရင် (Velocity များရင်) ဗဟိုခွာအား (Centrifugal Force) ကြောင့် လူ့ဘုံနတ်ဘုံ လမ်းကြောင်းကနေ လွင့်ထွက်ပြီး အပါယ်ချောက်ထဲ ကျသွားတတ်ပါတယ်။ "ဘရိတ်" (သတိ) ကောင်းကောင်း ရှိဖို့ လိုပါတယ်။
နိဂုံးချုပ်အနေနဲ့ သစ္စာလေးပါးနဲ့ ချိတ်ဆက်ပြီး ကြည့်ကြရအောင်။
အမြဲတမ်း ဇရာ၊ မရဏတို့ဆီသို့ အရှိန်အဟုန်ဖြင့် ပြေးသွားနေသော၊ ရပ်တန့်၍ မရသော ခန္ဓာရထားကြီးဟာ "ဒုက္ခသစ္စာ"။
အဲဒီ ရထားကြီးကို "မြန်မြန်မောင်းစမ်း" လို့ နောက်ကနေ လောင်စာထိုး၊ အရှိန်မြှင့်ပေးနေတဲ့ တဏှာ (Accelerator) ဟာ "သမုဒယသစ္စာ"။
အရှိန်အဟုန်တွေ အားလုံး ရပ်တန့်သွားပြီး၊ ရွေ့လျားခြင်း၊ လည်ပတ်ခြင်း ကင်းဝေးရာ ငြိမ်သက်တဲ့ နိဗ္ဗာန်ဟာ "နိရောဓသစ္စာ"။
အဲဒီ နိဗ္ဗာန်ကို ရောက်ဖို့အတွက် သံသရာအရှိန်ကို "သတိ" ဘရိတ်၊ "ပညာ" စတီယာရင် တို့နဲ့ ထိန်းကျောင်းမောင်းနှင်တဲ့ မဂ္ဂင်ရှစ်ပါး ယာဉ်မောင်းပညာဟာ "မဂ္ဂသစ္စာ" ပဲ ဖြစ်ပါတယ်။
ဒါကြောင့် ယနေ့ ဟောကြားအပ်သော 'အရှိန်နှင့် သံသရာ' တရားတော်ကို နာယူကြရသော သင်သူတော်ကောင်း အပေါင်းတို့သည် မိမိတို့၏ ဘဝအရှိန်အဟုန် (Life Velocity) ကို သတိတရားဖြင့် ပြန်လည်ဆန်းစစ်ကြပြီး၊ လောဘ ဒေါသ အရှိန်များကို လျှော့ချကာ၊ နိဗ္ဗာန်ဦးတည်ချက် (Direction) သို့ ဖြည်းဖြည်းနှင့် မှန်မှန် မောင်းနှင်နိုင်ကြပါစေကုန်သတည်း။
"ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု"
"ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု"
"ဗုဒ္ဓ သာသနံ စိရံ တိဋ္ဌတု"
သာဓု... သာဓု... သာဓု။
ဘိက္ခု ဣန္ဒသောမ သိရိဒန္တမဟာပါလက
The Office Of Siridantamahapalaka
The Hswagata Buddha Tooth Relics Preservation Private Museum.
နေ့စွဲ - ၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၁၂ ရက်
ORCID: 0009-0000-0697-4760
Website: www.siridantamahapalaka.com
Sao Dhammasami @ Bhikkhu Indasoma Siridantamahapalaka is Specially trained in Buddhist archaeology and historical tracking of tooth relics through stūpa research registries; integrates archaeological charts, travel accounts, and museum records to support preservation for study and veneration.
သူတော်ကောင်းတို့အနေဖြင့် ဓမ္မဗဟုသုတများ ပိုမိုဆွေးနွေးလိုပါက ဦးဇင်းတို့၏ Facebook Group ဖြစ်သော https://www.facebook.com/share/g/1AefhUBU85/ တွင်လည်း ဝင်ရောက် လေ့လာနိုင်ကြပါတယ်လို့ ဖိတ်ခေါ်အပ်ပါတယ်။ အားလုံး ကိုယ်စိတ်နှစ်ဖြာ ကျန်းမာ ချမ်းသာကြပါစေ။
